Кіріспе

Канаданың Британ Колумбиясының ішкі аймағы

Ішкі плато Британ Колумбиясының ішкі бөлігінің кең ауданын құрайды және шығысында Карибу және Монаши таулары, ал батысында Хазелтон таулары, Жағалау таулары және Каскад жотасы арасында орналасқан. Платоның АҚШ-қа қарай жалғасуы Колумбия платосы деп аталады. Физиографиялық тұрғыдан алғанда, Ішкі плато – ірі Солтүстік плато провинциясының бір бөлігі, ол өз кезегінде Интермонталық плато физиографиялық бөлімінің құрамына кіреді. (Ішкі плато Ішкі таулардың бөлігі емес, бұл Канаданың Британ Колумбия провинциясының солтүстік екі үшін бір бөлігін құрайтын, Жағалау таулары, Роки таулары және Жағалау тауларының ішкі жағындағы түрлі шағын жоталар арасында жатқан кең аудан.)

Тарих

Солтүстік Америкадағы Ішкі Плато Роки таулары мен Тынық мұхитының жағалау қатарлары арасында орналасқан. Оны Колумбия және Фрейзер өзендерінің бассейндері мен салалары кесіп өтеді. Солтүстік аймақ көбінесе орманды, ал төмендіктегі және оңтүстік аймақтар Колумбия суайдынындағы платоның оңтүстік бөлігіне тән сары жусанды далаларға ұқсайды. Адамның алғашқы құжатталған іздері б.з.д. 8500 жылға дейін жетеді. Бизон сүйектері, Кловис және басқа да жалпақ ұштар осы кезеңге жатады. Аймақтағы маңызды қазба орындарының бірі – Вашингтондағы Веначи орны. Виндуст кезеңі б.з.д. 10600–7100 жылдар аралығында болған. Шығыс-орталық Вашингтондағы Линд Кули археологиялық ескерткішінде б.з.д. 8500–5500 жылдар аралығында жапырақ пішіндес жебе ұштары мен пышақтар табылды. Археологиялық мәліметтерге сүйенсек, бұл адамдар аңшылар болған, сонымен қатар балық аулау және өсімдіктерді жинау арқылы күнкөріс жасаған. Теңіз қабықшаларының табылуы сауда қатынастары болғанын көрсетеді. Орегон штатындағы Паулина көлінде б.з.д. 7100 жылға жататын кішкентай, сопақша тұрғын үй табылған. Каскад кезеңі б.з.д. 7100–4300 жылдар аралығында болды және Виндуст халқынан құрал-жабдықтар технологиясының сәл өзгеруімен сипатталды. Бұл топқа жататын б.з.д. 5500–4300 жылдар аралығында салынған тұрғын үй құрылысы табылды. Б.з.д. 4000–2000 жылдар аралығында басқа да жер үйлер пайда болды. Көптеген тұрғын үйлер өзендердің жағасында орналасқан. Тарихи кезеңде өсімдіктер мен лосось негізгі тағам болған, бұл Каскад топтарының жаз және күз айларында лососьтің келуін пайдаланғанын көрсетеді. Б.з.д. шамамен 2500 жылға жататын Кейінгі кезеңде Кейтли Крик археологиялық ескерткішіндегідей, шұңқырлы үйлер (жер үйлер) пайда болды. Бұл кезеңнің тағы бір белгісі – жер үйлер мен елді мекендердің санының артуы. Балық аулау одан әрі дамыды, технология жетілдіріліп, арнайы балық жебелері мен күрделі гарпундар енгізілді. Торлар мен бөгеттер сияқты басқа да технологиялар да қолданылды. Бұл кезеңде теңіз қабықшалары, бирюза, балық майы және басқалары қолданылатын сауда желілері де гүлденді.