Альберт IV: Баварияны біріктіруші герцог

Кіріспе

Альберт IV (15 желтоқсан 1447 – 18 наурыз 1508; Альбрехт) 1503 жылдан 1508 жылға дейін Бавария герцогы болды, ал 1467 жылдан Бавария Мюнхенінің герцогы, 1503 жылдан біріккен Баварияның герцогы еді.

Өмірбаян

Альберт Бавария герцогы Альберт III және Брансвик-Грубенхаген-Эйнбектің Аннасының ұлы еді. Ол Мюнхенде дүниеге келді. Бавария герцогы Иоанн IV қайтыс болғаннан кейін, ол рухани мансабынан бас тартып, Павиядан Мюнхенге оралды. Бауырлары Кристоф пен Вольфганг отставкаға кеткен соң Альберт жалғыз герцог болды, бірақ 1467 жылы бауырлары герцог Зигмунд үшін Бавария Мюнхеннен Бавария Дахау жаңа герцогтігін құрды. 1501 жылы Зигмунд қайтыс болғаннан кейін ол Бавария Мюнхенге қайта оралды. Австрияның Кунигундасы мен Альберт IV-тің некесі интригалар мен алдаудың нәтижесі болды, бірақ император Фридрих III үшін жеңіліс ретінде есептелуі керек. Альберт заңсыз түрде кейбір императорлық феодтарды басып алып, содан кейін Кунигундаға (әкесінен алыс, Инсбрукте тұратын) үйленуді сұрады, оған осы феодтарды құдалыққа беруді ұсынды. Император бастапқыда келісті, бірақ Альберт тағы бір феодты, Регенсбургті басып алғаннан кейін император Фридрих III келісімін кері алды. Алайда, 1487 жылдың 2 қаңтарында, императордың қызына өзгерген ниетін жеткізуге үлкермес бұрын, Кунигунда Альбертке үйленді. Соғыстың басталуын императордың ұлы Максимилиан I-нің араласуы ғана болдырмады. Альберттің тойы үшін 1486/87 жылдары Грунвальд қамалы Йорг фон Вайкертхаузен басшылығымен кеңейтілді. 1491–1492 жылдары Альберт бүлікші Лёвлер Одағымен (Löwlerbund) күресті. Альберт соңында 1492 жылы Габсбургтер мен Швабия Лигасымен соғыстан аулақ болу үшін Швабиядағы аумақтық иеліктерді қайтаруға шешім қабылдады. Ол сондай-ақ 1486 жылы Бавариямен қайта біріктірілген Регенсбургті де босатуға мәжбүр болды және Австрияның эрцгерцогы Зигмунд оны Альбертке беруге тырысқанда, Қайта Австриядан (Further Austria) бас тартуға мәжбүр болды. 1503 жылы Бавария Ландсхуттың соңғы герцогы Георг қайтыс болғаннан кейін Альберт Георгтың мұрагерлеріне, оның Виттельсбах әулетінің Пфальц тармағына қарсы қаһарлы соғыста Баварияны қайта біріктіре алды, бірақ оның қолдауы үшін өтемақы ретінде Бавария Ландсхуттың оңтүстік аудандарын өзінің інісі, император Максимилианға беруге мәжбүр болды: Куфштейн, Кицбюхель және Раттенберг 1506 жылы Максимилианға өтті және Тирольмен біріктірілді. Пфальц тармағы үшін Палатинат-Нойбург герцогтігі құрылды. Баварияның болашақта бөлінуін болдырмау үшін Альберт 1506 жылы тұңғыш ұлын мұрагерлікке бекітті. Дегенмен, оның үлкен ұлы және мұрагері Вильгельм IV Бавария герцогы 1516 жылдан бастап билігін Бавария герцогы Людвиг X-пен бөлісуге мәжбүр болды. Людвиг X 1545 жылы қайтыс болғаннан кейін, бұл жарлық 1918 жылы Бавария монархиясының құлауына дейін күшіне енді. Альберт Мюнхендегі Фрауенкирхеде жерленген.

Albert was a son of Albert III, Duke of Bavaria and Anna of Brunswick Grubenhagen Einbeck. He was born in Munich. After the death of his older brother John IV, Duke of Bavaria he gave up his spiritual career and returned from Pavia to Munich. When his brothers Christoph and Wolfgang had resigned Albert became sole duke, but a new duchy Bavaria Dachau was created from Bavaria Munich for his brother Duke Sigismund in 1467. After Sigismund's death in 1501, it reverted to Bavaria Munich. The marriage of Kunigunde of Austria to Albert IV was a result of intrigues and deception, but must be counted as a defeat for Emperor Frederick III. Albert illegally took control of some imperial fiefs and then asked to marry Kunigunde (who lived in Innsbruck, far from her father), offering to give her the fiefs as a dowry. The Emperor agreed at first, but after Albert took over yet another fief, Regensburg, Emperor Frederick III withdrew his consent. On January 2, 1487, however, before the Emperor's change of heart could be communicated to his daughter, Kunigunde married Albert. A war was prevented only by intermediation by the Emperor's son, Maximilian I. For Albert's wedding, Grünwald Castle was extended in 1486/87 under the direction of Jörg von Weikertshausen. In 1491–1492, Albert fought the rebellious Löwlerbund. Albert finally decided to return territorial acquisitions in Swabia in 1492 to avoid a war with the Habsburg and the Swabian League. He then also had to release Regensburg, which had been reunited with Bavaria in 1486, and had to reluctantly renounce Further Austria when Archduke Sigismund of Austria tried to make it over to Albert. After the death of the last duke of Bavaria Landshut, George in 1503, Albert managed to reunite the whole of Bavaria in a dreadful war against George's heirs, the Palatinate line of his Wittelsbach family but had to transfer the most southern districts of Bavaria Landshut to his brother in law Emperor Maximilian as compensation for his support: Kufstein, Kitzbühel and Rattenberg passed to Maximilian in 1506 and were united with Tyrol. For the Palatinate branch a new duchy of Palatinate Neuburg was created. To avoid any future division of Bavaria, Albert decreed the everlasting succession of the firstborn prince in 1506. Nevertheless, his oldest son and successor William IV, Duke of Bavaria had to share his power from 1516 onwards with his younger brother Louis X, Duke of Bavaria. After the death of Louis X in 1545, the edict became effective until the end of Bavarian monarchy in 1918. Albert is buried in the Frauenkirche in Munich.