Кіріспе
Пик ауданының Дербишир бөлігіндегі тау жолы – Пик ауданының Дербишир бөлігіндегі тау жолы, Глоссоп пен Ашоптондағы Ледибоуэр су қоймасы арасындағы Пеннин тауларынан өтеді. Жолды Томас Телфорд жобалап, 1821 жылы ашқан. Бұл жол Манчестер мен Шеффилд қалаларын байланыстыратын A57 тас жолының бөлігі болып табылады, бірақ қазіргі таңда бұл екі қала арасындағы басты бағыт емес, көлік ағыны Вудхед тау жолы арқылы солтүстікке бұрылады. Пеннин тауларын кесіп өтетін басқа да көптеген жолдар сияқты, Snake Pass жолының да апат статистикасы Ұлыбританиядағы басқа жолдармен салыстырғанда нашарлау, бірақ аймақтағы басқа жолдарға қарағанда жақсырақ. Қыс айларында қардың жаууына байланысты үнемі жабылады, ал күшті жаңбырдан кейін жердің шөгуінен ұзақ мерзімге жабылу жағдайлары да болған. Дегенмен, бұл жол туристер мен мотоциклшілер арасында әлі де танымал, сондай-ақ Tour of Britain сияқты жартылай кәсіби велосипед жарыстарына да пайдаланылады.
Snake Pass is a hill pass in the Derbyshire section of the Peak District, crossing the Pennines between Glossop and the Ladybower Reservoir at Ashopton. The road was engineered by Thomas Telford and opened in 1821. The pass carries the A57 road between Manchester and Sheffield, but it is no longer the main signposted route between those two cities, with traffic instead directed through the Woodhead Pass to the north. Like several other roads that cross the Pennines, Snake Pass has a poor accident record compared with roads in the UK generally, although more favourable compared with other roads in the area. It is regularly closed in winter because of snow, and has seen several longer term closures owing to subsidence following heavy rain. The road remains a popular route for tourists and motorcycles, however, and sections have been used for semi professional cycling races such as the Tour of Britain.
Жол және орналасқан жері
Жылан асуы Ұлттық сенім қорына қарасты Жоғары шың иелігі арқылы өтеді және Дербиширдің Жоғары шың ауданында орналасқан; оның көп бөлігі Хоуп Вудлендс қауымына, ал қалғаны Чарльзуорт қауымына жатады. Бұл Манчестерден Шеффилдке дейінгі ең қысқа жолдың бір бөлігі. Асу Глоссоптың шығысынан басталып, Киндер Скаут және Блеаклоудың құмды жоталары арасындағы Пеннин суайдырына дейін көтеріледі, теңіз деңгейінен 512 метр биіктікке жетеді, онда ол Пеннин жолымен қиылысады. Содан кейін ол бұрын «Жылан тавернасы» деп аталған мейрамхананың жанынан өтеді және орман арқылы Ашоптондағы Ледибоуэр суқоймасына дейін төмендейді. Жолдың аты оның иректелген бағытына сәйкес келеді, бірақ шын мәнінде ол Жылан тавернасының эмблемасынан шыққан, ол жолдың биік бөлігіндегі сирек ғимараттардың бірі. Тавернаның аты мен белгісі Девонширдің 6-шы герцогы Уильям Кавендиштің Кавендиш елтаңбасындағы жыланнан алынған. Кейбір карталарда бұл жол римдік жол ретінде көрсетілген, бірақ бұл мәселе даулы. Қазір бұл жолды жаяу жүргіншілер мен тау велосипедшілері жиі пайдаланады. 1932 жылы осы жолдың жанында темір ғасырындағы, 2000 жылдан астам уақыт бұрын жасалған балта табылды. Қазіргі оңтүстікке қарай созылған жол Томас Тельфордпен төлемақылы жол ретінде жобаланған. Ол бастапқыда Шеффилдтен Глоссопқа дейінгі автокөлік жолы деп аталды және Шеффилд және Глоссоп сенім қоры басқарды. Жолды салуға қатысты парламент актісі 1818 жылы қабылданды, кейіннен жойылып, 1825 жылы басқа актімен алмастырылды, ол 1851 жылы тағы да жаңа актімен ауыстырылды: Йорк графтығындағы Шеффилдтен Дерби графтығындағы Глоссоп қауымындағы Марпл көпіріне және сол графтықтағы Хатерсадж қауымындағы Мортимер жолына дейінгі жолды жөндеу туралы акт. Төлемақылы жол сенім қоры 1875 жылы таратылды. Жол 1821 жылы ашылды, оның құрылысына 18 625 фунт стерлинг жұмсалды. Жол бірден танымал болды және Глоссопқа бағытталған қозғалыстың төлемақысын арттырды. 1870 жылдың маусымында жол ақысы алынып тасталды. Асудың шығыс жағы Дервент өзенінің жанында орналасқан. Өзенге 1935 және 1945 жылдар аралығында Ледибоуэр суқоймасының құрылысы аясында салынған Ашоптон виадугы арқылы көпір салынған. Жылан асуы Манчестер мен Шеффилд арасындағы ең қысқа маршрут болып қала берсе де, солтүстікке қарай орналасқан Вудхед асуы, тіктеп төмендемейтін және биіктігі төмен болатын, қазір екі қала арасындағы негізгі байланыс жолы болып табылады. Екі асудағы қозғалыс деңгейі 1980 жылдарға дейін шамалас болды, бірақ қазір Вудхед асуы артықшылыққа ие, себебі екі қала арасында тікелей тас жол жоқ. M67 жолы бастапқыда Манчестерден Шеффилдке дейінгі тас жол ретінде жоспарланған, бірақ Дентон мен Хайдты айналып өтетін шағын бөлігі ғана салынды. Шеффилд пен Манчестер арасындағы теміржол желісі болған Вудхед туннелі 1981 жылы жабылды және оны тас жолдың бөлігі ретінде пайдалану ұсынылды, бірақ қалаларды жолмен байланыстыру Пик ауданында көптеген қымбат туннельдер мен виадуктар салуды қажет ететін еді. Осы себепті жоспарлар тоқтатылды, бірақ 2014 жылдың желтоқсанындағы хабарламалар асуларды болдырмау үшін жол туннелін салуға деген ниетті қайта жандандырғанын мәлімдеді. 1979 жылы Көлік министрлігі A628 жолын пайдалануға бағытталған қозғалысқа жолды жабуды қарастырды. Жол жүргізушілер үшін әлі де танымал. 2008 жылы Caterham Cars жүргізген сауалнамада Жылан асуы Ұлыбританиядағы ең жақсы жүргізу жолы деп танылды. Келесі жылы Auto Trader журналы оны Ұлыбританиядағы жүргізу үшін ең жақсы жолдардың бірі деп атады, оны «Манчестердің бесұстаздық көріністерін ұсынады» деп сипаттады.
Қауіпсіздік
Пеннин тауларын кесіп өтетін жолға сәйкес, Жылан асуында бірнеше қауіпті бұрылыстар мен көрінбейтін төбелер бар. Солтүстік Англиядағы ұқсас таулы жерлермен өтетін көптеген жолдар сияқты, Жылан асуының қауіпсіздік көрсеткіштері Ұлыбританиядағы басқа жолдармен салыстырғанда нашарлау, бірақ Англияның осы аймағындағы төбелі жерді кесіп өтетін басқа жолдарға қарағанда кем қауіпті. 2007 жылдың маусымында және 2010 жылдың шілдесінде EuroRAP үшін Жол қауіпсіздігі қоры жариялаған ең қауіпті жолдар тізіміне ол кірмеді, тіпті алғашқы ондықтың тоғызы Солтүстік Англияда болған болатын. 2012 жылы Дербишир полициясы осы асу арқылы өтетін мотоциклшілерді қадағалау науқанын жариялады, өйткені олар қаза табатын апатқа ұшырау қаупі жоғары. Жылан асуында нашар ауа райынан адамдардың қаза болуы, әсіресе 1964 жылы үш жаяу жүргіншінің қазасы, Пик ауданы тау құтқару қызметін құруға себеп болды.
Ауа райы
Қыста бұл жол көбінесе Шеффилд пен Манчестер арасындағы бағыттардың біріншісі болып, аймақта қар жауғаннан кейін жабылады. Күшті қарда таудың басына өтетін жолдың барлығы, тіпті жол белгілері де қарға көміліп қалуы мүмкін. Жол мұзға айналар алдында арнайы өңделеді. Жергілікті әкімшілік кеңесі, High Peak Borough Council, олар жолға тұз себуге жауапты емес, қалалар мен ауылдардағы көшелерді өңдеуді қалайтындарын мәлімдеді, себебі олар Snake Pass сияқты жолдартың бәрібір жабылатынына сенімді. 1924 жылы Дербишир округтік кеңесі жолдың астына жер асты телеграф сымдарын орнатуға 2000 фунт стерлинг (1924 жылғы 2000 фунт стерлингтің қазіргі шамамен <есептелген сома> тең құны) жұмсады, себебі жер үстіндегі құрылғылар қарлы борандардан кейін үнемі бұзылып, жұмысы тоқтап тұратын.
Батуы
Жылан асуы да жергілікті ауданда жаңбырдан кейін жердің шөгуіне байланысты ұзақ уақытқа жабылып тұрды. 1932 жылдың қаңтар айында қатты жаңбыр кезінде 200 тонна қиыршық тас құлап, жолдың бетін кейбір жерлерде 1 метрге дейін жауып, жол жабылды. 2008 жылдың қаңтар айында қатты жаңбырдан кейін Каумс-Мурдағы жер көшкіні Лейдибоуэр мен Глоссоп арасындағы жолды барлық көліктер үшін жапты, бірақ жергілікті үйлер мен бизнестерге, соның ішінде Snake Pass Inn-ға кіруге мүмкіндік болды. Британ геологиялық қызметінің кейінгі зерттеуі жолдың 1930 жылдардан бері жалғасып келе жатқан шөгуге байланысты ұзақ мерзімді жабылу тарихы бар екенін көрсетті, соның ішінде 1970 жылдардағы жоба асфальт төсемінің астындағы қабатты жергілікті тас толтыру арқылы нығайтуға тырысты. Жол ақпан айында қайта ашылды, бірақ жолдың көшкін болған жерінде уақытша шамдар орнатылып, қозғалыс бір бағытта ғана жүзеге асырылды. 2022 жылдың ақпан айында «Эунис» даулынан кейін қатты жаңбыр су тасқынына әкеліп соқты, нәтижесінде Snake Pass автокөліктер үшін жабылды. Жолды тексерушілер бір шақырымдық бөлікте үш шұңқыр тапты. Екі аптадан кейін велосипедтерге де тыйым салынды, бұл наразылықтарға әкелді. 31 наурызда жол салмақ шектеулерімен және шамдармен қайта ашылды. Сол тамызда кеңес жолдың құлауын зерттеу үшін жартылай жабылатынын, ал жол бұрғылау орнатылымымен тексерілетінін хабарлады. 2023 жылдың мамырында «Франклин» даулы аймаққа қатты жаңбыр әкелді, нәтижесінде жер көшкіні болды және жол қайтадан жабылды. Жабылу Фэрхолмстегі бұрылыстан саммитқа дейін созылды.
Велосипедпен және жаяу жүру
Жылан асуы велосипедшілер үшін танымал бағыт. 1902 жылы «Ланкашир ивнинг пост» газетінде демалыспен велосипед тебу туралы хабарлама жарияланды, онда саммиттен Ашоптонгы қарайғы шығыс бағытты «тоқтаусыз 9 мильдік еркін жүріс» деп сипаттаған, ал пейзаж «керемет» деп бағаланған. Бұл жол Ұлыбританиядағы континенттік велосипед жарыстарында қолданылатын жолдармен ұзақтығы және орташа көлбеулігі (Глоссоптан бастағанда шамамен 3,2 миль (5 км) қашықтықтағы 7 пайызға жуық) салыстыратын сирек жолдардың бірі. Бұл жол «Пик айналымы» жарысының бөлігі болды, онда асу екі рет басылып өтіледі, және «Британия туры» жарысында жиі кездеседі, сондай-ақ басқа да жақын маңдағы сүйікті жол – Холм Мосс та осы жарысқа қатысады. Бұл бағытты жүріп өтудің рекорды – 11 минут 51 секунд, және бұл рекордты 2014 жылы Тежван Петтингер орнатқан. Жыл сайынғы «Four Inns Walk» шарасы дәстүрлі түрде бағыттың бір бөлігін пайдаланады. Жолаушылар санының аздығына байланысты, қызмет 2022 жылдың 9 қаңтарында тоқтатылды, себебі бағыттың жалғасуы мүмкін болмады.
Танымал мәдениетте
Snake Pass жолы туралы әншілер мен музыкалық топтар бірнеше рет айтқан. Шеффилдтік "The Human League" тобының 2001 жылғы "Secrets" альбомындағы "The Snake" әні осы жол туралы. Squarepusher-дің "Selection Sixteen" альбомында "Snake Pass" деген трек бар, оны Rolling Stone журналы "мономандық дүрбі" деп сипаттаған. Комик Джон Шаттлворт "Snake Pass-тағы оқиға" деген ән орындаған, ол жолдағы қауіп-қатерлер мен Ford Anglia көлігімен болған апат туралы айтады.