Кіріспе

Даниялық дін қызметкері және мемлекет қайраткері Вальдемар Эмиль Кнудсен (5 тамыз 1820 – 5 қаңтар 1898) Гавайи аралының батыс Кауаи аймағында қант қамысы плантациясын алғашқылардың бірі болып құрған адам.

Өмірбаян

Вальдемар Эмиль Кнудсен Норвегияның Вест-Агдер округіндегі Кристиансанд қаласында дүниеге келген. Ол Копенгагенде ботаника және ғылым саласында білім алған. Кнудсен Нью-Йорк қаласында баспагер ретінде және 1840 жылдардағы Калифорниядағы алтын асыру кезеңінде саудагер ретінде табысқа жеткен. Ол жергілікті үндістердің тілдерін үйреніп, оларға құқықтық мәселелер бойынша кеңес берген. 1849 жылдың қараша айында ол Калифорния Конституциялық Конвенциясының құрамына кірген.

Мансап

Кнудсен 1856 жылы Гавайидің Кауаи аралындағы Кекахаға келді. Ол Герман А. Видманға тиесілі болған Гров фермасы плантациясын басқарды. Гавайи Корольдігі Кнудсенмен Ваимея қаласының шығысында орналасқан Ресейдің Елизавета фортынан қару-жарақтарды алып тастау жөнінде келісім жасасты. Хонолулуға жіберілген хатында Кнудсен 1862 жылы жасалған сараптамадан кейін форттағы қару-жарақтардың тізімін келтірді. Кейіннен Кнудсен Ваимея ауданындағы Гавайи корольдік жерлерін 30 жылға жалға алып, онда ранчо құрды. Ол Норвегияның Халден қаласынан келген кеме капитаны Хенрик Кристиан Л’Оранжпен (1843-1916) серіктес болды. Ваиледегі ежелгі гавайи каналдарын пайдаланып, Кнудсен 1878 жылы қант қамышын отырғызған шамамен бір гектар жерді кептіріп, қайта жарақтады. Лахайна сортынан алынған бұл қант қамышы Кекахада алғаш рет коммерциялық мақсатта өсірілді. Осы плантация Кекаха қант компаниясының негізін қалады. Кнудсеннің жүйсі Ханс Питер Фей плантацияның көп бөлігін жобалады. Kekaha Sugar бастапқыда физикалық кемшіліктерін жою үшін үлкен капитал қажет болатын, каналдар, сорғылар, су жүйелері және басқа да инфрақұрылымдар салуды талап ететін тәуекелді инвестиция ретінде қарастырылды. Осы пионерлік жылдар Кауаиде судың жетіспеуінен азап шеккен фермерлер үшін қиын болды. Плантациядағы теміржол 1884 жылы салынды. 1886 жылға дейін қамысты есектеңдер тартса, олар неміс локомотивтерімен ауыстырылды. Вальдемар Кнудсен 1866 жылдан бастап Смитсондар институтына құстар жіберді. Кнудсеннің еңбегінің арқасында Кауаи аралдары орнитологиялық білім саласында басқа Гавайи аралдарынан озып кетті. Ол алғаш рет Кауаи акиалоасын (Akialoa (ellisiana) stejnegeri) жинады. Леонхард Штейнегер алғаш рет Вальдемар Кнудсен жинаған үлгі бойынша осы түрді сипаттады. Гавайидің ұзын аяқтылы шағаласы (Himantopus mexicanus knudseni) оның құрметіне аталған. Кнудсен Калакауа патшасы тарапынан Дворяндар палатасына тағайындалды. Кнудсен осы қызметтен бас тартты, бірақ 1860 жылы халықтың сайлаулы өкілі болды. Оның заң туралы білімі және үш гавайи тілін еркін меңгеруі оны мемлекеттік қызметке лайықты етті. Кнудсен монархия кезінде Өкілдер палатасының мүшесі болды және 1893 жылы патшайым Лилиуокалани тақтан алынғаннан кейін Уақытша үкіметке қосылды.

Жеке өмір

1867 жылдың ақпан айында Кнудсен Энн МакХатчесон Синклерге үйленді, олар бес бала өрбіткен: Ида, Август, Мод, Эрик және Артур, олар 1868-1875 жылдар аралығында дүниеге келді. Оның қайтысынан кейін, оның заңды емес балалары болды деген талаптар туды, бұл Кекаха қант компаниясын иелену әрекеттерінің сәтсіз аяқталуына әкелді. Вальдемар Кнудсенді гавайлықтар Канука деп білген. 1945 жылы оның ұлы Эрик Альфред Кнудсен әкесінің өмірі мен онымен дос болған гавайлықтар туралы "Кауаи Канукасы" атты кітап жариялады.