Кіріспе

19 ғасырдағы Гавайи Корольдігінің мемлекеттік шіркеуі

Гавайи шіркеуі, бастапқыда Гавайи реформацияланған католик шіркеуі деп аталған, 1862 жылдан 1893 жылға дейін Гавайи Корольдігінің мемлекеттік және ұлттық шіркеуі болды. Бұл Гавайидегі Англикан қауымдастығының рухани провинциясы болып табылды, кейін Гавайи Республикасы құрылған кезде Америка Епископ шіркеуімен бірікті.

Тарих

Жас ханзада кезінде король Камехамеха IV Англияға барып, Англия шіркеуінің бай салтанатына таң қалды, оны бала кезінде оқытқан американдық миссионерлердің қатал қарапайымдылығымен салыстырғанда. Оның патшайымы, королева Эмманың британдық әкесі болған және ол британдық англикан дәрігерінің үйінде өскен. 1856 жылы олардың үйлену салтанатында англикандық дұғалар оқылды, бірақ оны конгрегационалистік пастор өткізуге тиіс болды. 1859 жылы Эмма Ұлыбритания королевасы Викторияға хат жазып, Англия шіркеуінен дін қызметкерін сұрады. Патшаның сыртқы істер министрі Роберт Крайтон Уилли де дипломатиялық арналар арқылы өтініш жасады. 1860 жылы Сэмюэл Уилберфорс миссияны кеңейтіп, жаңа бөлімше ұйымдастыратын епископты қосуды ұсынды. Калифорниядағы Епископальдық шіркеудің Уильям Инграхам Кип те бұл идеяны қолдады, бірақ Америка Азамат соғысы олардан көмекке мүмкіндік бермеді. Стейлидің жіберілуі ол 1862 жылы келгенге дейін-ақ Шетелдік миссиялар жөніндегі американдық кеңесімен келіспеушіліктер тудырды; оны епископ еткені діни иерархияға қарсы болған конгрегационалистерді алаңдатты. Америкалық кеңес өкілі Руфус Андерсон оны ритуализмге бет бұрды деп айыптап, қатты сынады. "Хавай реформацияланған католик шіркеуі" деген ресми атауы "папистік" деп сынға ұшырады. Камехамеха IV қайтыс болғаннан кейін, әсем әрі салтанатты жерлеу рәсімі өткізілді, ол Паптық жоғарғы миссамен салыстырылды. Стейлиге тіпті американдық жазушы Марк Твен және оны "пуритандар" деп атаған басқалар да шабуыл жасады.