Кіріспе

Утрехттегі Темір жол мұражайы (Het Spoorwegmuseum) – Нидерландының Ұлттық темір жол мұражайы. Ол 1927 жылы құрылған және 1954 жылдан бері бұрынғы Малибан стансасында орналасқан.

Тарих

Мұражай 1927 жылы құрылған және бастапқыда Утрехттегі Nederlandse Spoorwegen (Голландияның Ұлттық темір жолы) басты ғимараттарының бірінде орналасқан. Ол кезде коллекция көбінесе суреттер, құжаттар және шағын заттардан тұрды. 1930 жылдары тарихи маңызы бар ескі теміржол жабдықтарын сақтау бойынша алғашқы қадамдар жасалды. Осы коллекцияның бір бөлігі Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жоғалып кетті.

Малибан станциясы

Жинақ қысқа мерзімге Амстердамдағы Рийксмузейде орналасқан, бірақ 1950 жылдары мұражай Утрехтке көшірілді. 1939 жылы жабылып қалған Малибан стансасы қолайлы орын деп табылған. Ғимарат қайта құрылып, 1954 жылы мұражай қайта ашылды. Осы орында бүкіл жинақты, соның ішінде тарихи теміржол жабдықтарын көпшілік назарына толық көрсетуге мүмкіндік болды. 2003 жылға дейін стансаның бірінші жолындағы тарихи бу локомотивтерінің тізімі көрменің ең ерекше белгісінің бірі болып келді.

Кеңейту және жаңарту

Жылдар өте келе мұражайға тағы да теміржол көліктері мен трамвайлар қосылды, ал 1960 жылдары ғимараттың алдындағы алаң ауа райынан көп зардап шеккен жылжымалы құраммен толтырылды. 1975 жылы ғимараттың артына шатырлы платформа салып, жақсарту жасалды. 1977 жылы мұражай жаяу жүргіншілер көпірімен кеңейтілді, бұл негізгі ғимараттың артындағы жүк теміржолының екінші жағындағы көрме алаңына өтуге мүмкіндік берді. Содан кейін ғимараттың алдындағы кеңістік тұраққа айналдырылды. Негізгі ғимараттың оң жақ қанатында «тарихи» бөлім, ал сол жақ қанатында «заманауи» бөлім орналасқан. Жиынтықтағы ерекше бөліктердің қатарында Голландия теміржолдарының дамуының басындағы көпірлердің модельдері мен түрлі пойыз түрлерінің модельдері бар. Бұған қоса, суреттер, гравюралар және теміржол жабдықтарын көруге болады. «Заманауи» бөлімі 1980 жылдары «Спринтер» пойыздың алғы бөлігін қоса, соңғы жетістіктерді қамту үшін жаңартылды. 1988-1989 жылдары ірі қайта жаңарту жұмыстары жүргізілді. Станция ғимаратының ішкі жағы сол кездегі қазіргі көзқарасқа сәйкес толығымен жаңадан жасалды. Бұл үлгі 2003 жылға дейін сақталды. Артқы аумақ мұражайға қосылды және онда «теміржол ландшафты» құрылды. Үлгілік және толық өлшемді пойыздарда саяхаттау мүмкіндігі де пайда болды. Hoogezand Sappemeer қаласынан сигнал букі және Эльст (Гелдерланд провинциясы) қаласынан кезекті күзетушінің үйі сияқты қосымша ғимараттар салынды. Сонымен қатар, Halfweg қаласынан ең көне теміржол көпірлерінің бірі де қосылды. Ақырында, Нидерланд теміржолдары Утрехт қаласының бас станциясы мен Малибаан станциясы (мұражай) арасында пойыз қызметін іске қосты. 1990 жылдары салынған қосымша ғимараттардың ішінде қазір мейрамхана болып табылатын екі қойма және үлкен теміржол модельдері бар артқы аумақтағы жаңа ғимарат бар. Жылжымалы құрамның өсіп келе жатқан жиынтығы көбінесе қалпына келтірілді және жартылай жұмыс жасайтын күйге келтірілді. Кейбір пойыздар ашық ауада сақталғандықтан зардап шекті, сондықтан көрме алаңының барлық бөлігін жабу бойынша жұмыс жүргізілуде.

2003 жылғы қайта құру

2002 жылы мұражайды тағы да кең ауқымды жөндеуден өткізу туралы шешім қабылданды. Станция ғимараты 2003 жылдың қыркүйегінде жабылып, ішкі құрылысы толығымен бұзылып, содан кейін 19 ғасырдағы түріне жақын қалпына келтірілді. 1973 жылы бұзылған Гаага қаласының "Staatsspoor" теміржол стансасынан көшірілген "Патшалық күту бөлмесі" де қосылды.

Сыртқы көрмелер алаңы

Көрме аумағының сыртында, қолданыстағы сигналдық будканың жанына су мұнарасы қосылды. Сондай-ақ, модельдік теміржол, балалар ойын алаңы, арнайы шаралар өткізуге арналған аймақ және айналмалы диск бар.

Жылжымалы құрамды жинау

Қазіргі уақытта мұражайда үлкен әрі алуан түрлі жылжымалы құрам жинағы бар. Жиынтық шектеулі орынға толығымен көрсетуге мүмкін емес. Осы себепті, 1990-шы жылдары трамвайлардың көп бөлігі жинақтан алынып тасталды, ал кейбір пойыздар сақтауда тұр. Қалған жинақ бұрынғыдай санаттар бойынша көрсетілмейді, бірақ көбінесе кездейсоқ түрде орналастырылады. Қазіргі кезде көрмеге қойылған жинақта, басқа нәрселермен қатар, бу локомотивтері, электр локомотивтері, дизель локомотивтері, жолаушылар вагондары, жүк вагондары және бірнеше трамвайлар бар.

Электрлік

NS 1000 класы № 1010 1949 жылы салынған
NS 1100 класы № 1122 1951 жылы салынған
NS 1100 класы № 1125 1955 жылы салынған
NS 1200 класы № 1202 1951 жылы салынған
NS 1200 класы № 1211 1952 жылы салынған
NS 1300 класы № 1302 1952 жылы салынған
NS 1300 класы № 1312 1956 жылы салынған
NS 1500 класы № 1501 "Диана" 1954 жылы салынған
NS 1600 класы № 1656 1983 жылы салынған
NS 1700 класы № 1768 1993 жылы салынған

Жүк вагондары

Мұражайда әртүрлі жүк көліктері бар.

Утрехт орталық станциясы мен Малибан станциясы арасындағы трансферлік теміржол қызметі

2005 жылы маусым айында жаңартылған мұражайдың қайта ашылуымен бірге, Утрехт Малиебан теміржол станциясы да шамамен 66 жылдан кейін алғаш рет қалыпты теміржол станциясы ретінде қайта ашылды. Қазір мұражай мен Утрехт Орталық теміржол станциясы арасында сағат сайын пойыз қатынайды.