Кіріспе

Ирландия, Дублин округі, Howth түбегіндегі маяқ

Бейли маяғы (ирландша: Teach Solais Dhún Criofainn) – Ирландияның Дублин округіне қарасты Howth Head-тің оңтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан маяқ. Оны Ирландия жарық комиссарлары күтіп бағдарлайды.

Ерте тарих

Бұл жердегі алғашқы маяк шамамен 1667 жылы сэр Роберт Рединг салған. Ол 1665 жылы Редингтің Карл II-ден патент алған алты маяқтың бірі болды. Бастапқы құрылыс кішкентай үйшік пен шаршы мұнарадан тұратын, оның үстінде көмірмен жағатын шам орнатылған. Алғашқы құрылыстардың бір бөлігі бүгінге дейін сақталған. 1790 жылы көмір шамдары алты Argand май шамдарымен ауыстырылды, олардың әрқайсысы күміс жалатылған мыс парабола және «төрткөз» шыныдан жасалған панельмен жабдықталған. Осы кезеңде маяк кіріс комиссариатымен күтілді.

Жаңа сайт

1810 жылы Дублин портын сақтау және жақсарту корпорациясы операцияларды өз қолына алды. Бастапқы ғимараттың орналасқан жері мүйістің жоғары бөлігінде болғандықтан, жарық көбінесе тұманмен жасырылып қалатын. 1811 жылдың 5 желтоқсанында маяқтың мүйістің оңтүстігіне, Кіші Бейлиге немесе Дунгриффенге көшірілуі туралы ұсыныс жасалды. Корпорацияның құрылыс инспекторы Джордж Халпин Сениор жобалаған жаңа мұнара мен күзетші үйі 1814 жылдың 17 наурызында аяқталды. Мұнараның ең жоғарғы нүктесі теңіз деңгейінен 41 метр биіктікте орналасқан, ал бекітілген ақ катоптрикалық жарық 24 Арган лампасы мен рефлекторлар жиынтығымен қамтамасыз етілді.

Кеме апаттары

Бұл аймақта бірнеше кеме апатқа ұшыраған. 1846 жылғы 3 тамызда Дублин қалалық Steam Packet Company компаниясының Prince бу кемесі қалың тұман кезінде Бейлиден солтүстікке қарай 2½ шақырым жердегі жартастарға соқтығысты. Осының нәтижесінде маякта тұман дабылы орнату туралы шешім қабылданды. Басқа құрылыс жобаларының құнына байланысты бұл жұмыс кейінге шегерілді. Ең ірі апат – 1853 жылғы 15 ақпандағы PS Queen Victoria кемесінің апаты, оның салдарынан 80-нен астам жолаушы мен экипаж мерт болды. Queen Victoria кемесінің апаты мен одан кейінгі Сауда министрлігінің сараптамасы нәтижесінде 1853 жылғы сәуір айында тұман дабылы орнатылды.

Жағдайдың жақсаруы

1865 жылы жарық көзі катоптрикалықтан бірінші реттік диоптриялыққа жақсартылды. Сол кезде Джон Ричардсон Уигам газбен жанатын шамға патент алды, сондықтан Бейлиде осы жаңа жүйемен тәжірибелер жүргізілді. Отын өндіру үшін станцияда газ зауыды салынды, бастапқыда мұнайдан, содан кейін тақтатастан, ал соңында бай көмірден өндірілді. Тәжірибелер сәтті аяқталды және жүйе тағы тоғыз маякқа қосылды. 1871 жылы тұманды күндері пайдалану үшін ауа дабылы орнатылды, ол 1879 жылы сиренамен ауыстырылды. 1890 жылға дейін қоңырау резервтік жүйе ретінде сақталды. 1926 жылы сирена диафонмен алмастырылды. 1892 жылы көмекші күзетшілер үшін тағы екі үй салынды. 1902 жылы газ шамды үнемі жандырмай, 30 секунд сайын бір рет жыпылықтату жүйесі орнатылды. 1908 жылы газ шамды қыздырылған парафинмен жұмыс істейтін шаммен ауыстырылды. 1953 жылы маяқтың төменгі жағында бас күзетшіге арналған үлкен үй салынды.

Қазіргі заманғы операциялар

1972 жылдың маусым айында жүйе электрлендірілді, айналмалы линзадағы 1500 ваттты шаммен әр 20 секунд сайын бір жарқырау шығарылды (1996 жылдың 27 ақпанында жарық сипаттамасы әр 15 секунд сайын ақ жарқырауға өзгертілді), оны бірнеше шақырымнан көруге болады. 1973 жылы қосымша тұрғын үйлер салынды, себебі Бейли маяғы басқа маяқтарға жіберілетін қосымша көмекші маяқшыларды оқыту орталығына айналды. Заманауи технология жарықты екінші деңгейдегі ескерту жүйесіне айналдырды, ал кемелерді ескертудің басты құралы радио маяк болды. 1978 жылдан бастап, нашар көрінетін жағдайда ғана жарық, тұман сигналымен бірге іске қосылды. Тұман сигналы 1995 жылы тоқтатылды. 1996 жылдың соңында маяк автоматты режимде жұмыс істеуге көшірілді, ал соңғы маяқшы 1997 жылдың 24 наурызында қызметін тастады, осылайша Бейли Ирландиядағы соңғы автоматтандырылған маяққа айналды. 1999 жылы радио маяк қызметі тоқтатылып, оның орнына радар және қосымша байланыс жабдықтары орнатылды. Ресми түрде автоматты станция болғанымен, бас маяқшының үйінде әлі де қызметкер тұрады. Маяк құрылысының бір бөлігі мен жанындағы ғимараттар қазір D4H Technologies компаниясының кеңсесі ретінде қайта жаңартылды, бұл компания әлем бойынша төтенше жағдайлар мен оқиғаларға дайындық, жауап беру және қайта бағалау үшін бағдарламалық құралдармен қамтамасыз етеді.

Мұражай

1902 жылдан 1972 жылға дейін пайдаланылған оптикалық құрал қазір Ирландияның Ұлттық теңіз мұражайында қойылған. 2000 жылы Ирландия жарықтары комиссарларының жаңартылған ғимараттарында шағын мұражай ашылды, онда зейнеткерлікке шыққан қызметкерлерден жиналған шағын заттар да бар. Бұл мұражай тұрақты түрде ашық емес, бірақ қызметкерлерге, бұрынғы қызметкерлерге, олардың отбасыларына және шағын қызығушылар топтарына келісім бойынша ашылады.

Әдебиетте

Бұл маяқтың кемелерді қауіпсіз жүзуге көмектесуі Летиция Элизабет Лэндонның 1834 жылғы "Хаут маяғы" атты өлеңінде бейнеленген.