Кіріспе

Ұлыбританияның көптеген жарық кеме станцияларының тарихы 250 жылдан астам уақытқа, 18 ғасырдың басында Нореде әлемдегі алғашқы жарық кемесі орналастырылған кезге дейін саналады. Жарық кеме станциясы – нақты бір кеме емес, жарық кеме орналасқан белгілі бір орын; жеке кемелер өз қызмет ету кезеңінде әртүрлі станциялар арасында ауыстырылып отырылатын. Станциялардың өзі де кейде өзгертіліп отырылатын, әсіресе соғыс уақытында, кемелердің қажеттілігіне байланысты ғана жарықтар көрсетілетін.

Тарих

Әлемдегі ең алғашқы жеңіл кеме Кингс-Линн қаласынан шыққан бұрынғы шаштараз және кеме басқарушы Роберт Хамблин мен инвестор Дэвид Эверидің серіктестігінің нәтижесінде құрылды. 1730 жылы олар Темзаның аузындағы Нореде теңіз кемелеріне бағыт беру үшін, жарқыраған шаммен жабдықталған кемені бекітуге мемлекеттік лицензия алды. Хамблин мен Эвери кемеден пайда табуды жоспарлады, өтетін сауда кемелерінен төлем алу арқылы. Алайда, лицензияға Тринити Хаус қарсылық көрсетті, өйткені олар британдық суларда теңіз кемелеріне бағыт беру құралдарын салу және күтіп ұстау бойынша монополияға ие екенін мәлімдеді. Ұзақ құқықтық тартыстан кейін 1732 жылы лицензия жойылды және Тринити Хаус аталған жарық кемесіне тікелей жауапкершілікті өз мойнына алды; Хамблин мен Эвериге өтеу ретінде шағын жалдау ақысы төленді. "Нор" жеңіл кемесі 1734 жылы жұмысын бастады. 1736 жылы Норфолк жағалауындағы Даджен бекетінде екінші жеңіл кеме орналастырылды, ал одан кейін Оуэрс Банкте (1788) және Гудвин-Сэндсте (1793) тағылары қойылды. Бірақ сынақ сәтсіз аяқталды, себебі кабель үнемі жыртылып жатты. Сэр Эдвард Биркбек көтерген мәселе бойынша "электрлік байланыс" мәселесін зерттеу үшін Корольдік комиссия құрылды және 1892 жылы алғашқы есебін жариялады; 1896 жылы Гульельмо Марконидің радио хабарларын тарату бойынша алғашқы тәжірибелерінің бірінде Шығыс Гудвин жеңіл кемесі пайдаланылды. Әлемдегі алғашқы радиолық дабыл сигналы 1899 жылдың 17 наурызында "East Goodwin" жеңіл кемесінің радио операторы тарапынан жіберілді, себебі "Эльба" сауда кемесі Гудвин аймағында қағылып қалды. Ал сол жылдың 30 сәуірінде "East Goodwin" кемесі өзінің қауіпсіздігі үшін дабыл сигналын жіберді, себебі "SS R. F. Matthews" кемесі тығыз тұман ішінде оған соқтығысты. Қауіпсіздік одан әрі күшті шамдарды жасау арқылы және бұрын тұман сигналдары ретінде қолданылған гонгтарды тұман дабылдарымен алмастыру арқылы жақсартылды.

Экипаж

ХХ ғасырдың екінші жартысына дейін Тринити Хаус кемелерінің барлығы үздіксіз экипажмен жұмыс істеді. 1861 жылы Cornhill Magazine журналында жарық кемелерінің қызметкерлеріне ай сайын 55 шиллинг төленетіні, соған қоса аптасына 1 шиллинг пен 6 пенс "3 галлон шараптың орнына" берілетіні жазылған: кемелер ай сайын жабдықталды және экипаждар алмастырылды. Сондай-ақ, "жалпы алғанда, лайықты, тәртіпті және жоғары мінез-құлық" сақталғаны, адамдардың "өте құрметті" екені, "қастық сөздер мен құрметсіздікке" тыйым салынғаны және әрбір адамға Киелі кітаптан бөлек, "әр түрлі және қызықты әдебиеттер жинағы" берілгені айтылған. ХХ ғасырдың басында Тринити Хаус жарық кемелерінің экипажы 11 адамнан тұрды, олардың жетісі (капитан және алты матрос) кез келген уақытта қызметте болады. Бұл өте қиын және қауіпті мамандық еді, ал капитанға дейін өсуге 15-20 жыл қызмет ету қажет болды.

Ауыстыру

Британдық жеңіл кемелердің көпшілігі 1970-1980 жылдары қолданыстан шығарылды және олардың орнына жеңіл жүзу құралдары немесе LANBY буялары қойылды, оларды күтіп ұстау әлдеқайда арзан болды. 1974 жылы Троица үйінің бастапқы жобасы дамытылған кезде, жеңіл кеменің жылдық жұмыс шығындары 30,000 фунт стерлингті құрап, LANBY-ге қарағанда он есе жоғары болды. Қазіргі таңдағы Ұлыбританияның қалған жеңіл кемелері адамсыз режимде жұмыс істейді және көпшілігі күн энергиясын пайдаланады.

Кемелер

Америка Құрама Штаттары және әлемнің басқа бөліктеріндегі жарық кемелерінен өзгеше, Троица үйінің жарық кемелері көбінесе өздігінен қозғалмайтын және оларды орнына немесе орнынан сүйреп әкелу қажет болатын. Олар тиімді күн көрсеткіштері ретінде жұмыс істеу үшін қызыл түске боялды, кеме корпусының бүйірінде үлкен ақ әріптермен станцияның аты жазылып, сәйкестендіру үшін мачта басында шарлар мен конустардан тұратын жүйе орнатылды. Бірінші айналмалы жарық 1837 жылы Swin Middle жарық кемесіне орнатылды: ал қалғандары жасыратын немесе жыпылықтайтын жарықтарды пайдаланды. Көріну үшін ақ жарыққа басымдық берілді, бірақ қызыл және сирек жағдайларда жасыл (Мыс жарық кемесі сияқты) жарықтар да қолданылды. Әртүрлі веб-сайттардағы фотосуреттердегі жарық кемелерінің атаулары басқа веб-беттердегі ұқсас жазбалардан құрылымдық тұрғыдан өзгеше болуы мүмкін, себебі нақты кеме суретке түсірілгеннен кейін станциядан алынып, құрғақ докқа, күрделі жөндеуге және мүмкін жаңа станцияға бағытталған, сондықтан бұрынғы жарық кеме алынған кезде аталған станцияда басқа жарық кеме ауыстырылған болуы мүмкін. Бұл әсіресе кемелер өз елінде немесе шетелде басқа портқа жіберіліп, жүзетін мұражайға, жүзетін мейрамханаға, «клубханаға» және т.б. айналған жағдайларда көрінеді. Мысалы, Scarweather LV және Helwick LV өмірінде өз мақсатын өзгертті және олардың әртүрлі жазбалардағы бейнесі айқын түрде өзгеше.