Кіріспе
Иоганн Соммер (Ioannes Sommerus; 1542–1574) – Трансильваниялық саксон протестант теологы, ақын және Деспот Воданың өмірбаянын жазған автор. Соммер Пирна қаласында дүниеге келген. 1562 жылы Франкфурт университетіне қабылданды, бірақ бітірген жоқ. Пирнада туған Соммер Молдавияға реформатор ханзада Якоб Гераклидтің (Деспот Вода) хатшысы ретінде келді, ол қысқа ғұмыр кешкен Котнари колледжінің (Schola Latina) негізгі тұлғасына айналды (1562–1563). Ханзаданың 1563 жылы қайтыс болуынан кейін Соммер және оның басқа да қолдаушылары қашуға мәжбүр болды. Соммер Трансильванияға көшіп, 1565 жылдан 1567 жылға дейін Брашовтағы ұқсас мектепті басқарды (Иоганн Хонтер құрған, Кронштадт қаласындағы Хонтер гимназиясы). Ректор қызметін атқарып жүргенде «Режес венгерци» эпосын жазды. Кейін Иоанн Сигизмундтың Юнитариан академиясына, Колосварға (1570–1574) ауысты. XVIII ғасыр тарихшысы Иоганн Сейверттің сөзіне сүйенсек, ол Ференц Давидтің қызына үйленген, бірақ бұл мәлімдеме көптеген басқа дереккөздерде де кездеседі; алайда, бұған тікелей дәлелдер жоқ және бұл нақты фактілерге қайшы келеді. Ол Клуж-Напокада қайтыс болды.
Шығармалары
Арбор Illustristissimae Heraclidarum familiae, quae ad Dasorina Basilica ac Despotica vocatur, расталған, тексерілген, ескерткіштермен және белгілермен шақырылған, жеңіске жеткен V Карл Ром. Императоры және Императорлық консисториясымен. 1555 жыл. (Брашов). Көрнекті Петр Богнер Коронасының, Доктор Л.Л., және ұятты Анна, Консул Медиенский Иоахим Кохтың қызының некесіне арналған Элегия. Олардың салтанаты 20 ақпан күні Альбе Ивлиада 1569 жылы болады. Құрметті Петр Богнер Коронасының, Доктор Л.Л., және ұятты Анна, Консул Медиенский Иоахим Кохтың қызының некесіне арналған Элегия. Құрметті Петр Богнер Коронасының, Доктор Л.Л., және ұятты Анна, Консул Медиенский Иоахим Кохтың қызының некесіне арналған Элегия. Құрметті Петр Богнер Коронасының, Доктор Л.Л., және ұятты Анна, Консул Медиенский Иоахим Кохтың қызының некесіне арналған Элегия. Сөзі, өлгеннен кейін айтылатын сөз, өте көрнекті және патшалық қасиеттерімен безендірілген, шынайы ізгілікпен ерекшеленетін князь және мырза Иоанн II, Венгрияның сайланған королінің қайтысына арналған. Ол 1540 жылы дүниеге келді. 1571 жылдың 14 наурызында Кландиоголиде қасиетті түрде қайтыс болды. Венгрия королдері. Молдавияның құлауы: Оның ішінде Махаббат бағы, Коликамен бірге драма түрінде жазылған, соңына қосылды. Бәрі Трансильваниядағы Бистрица сенаторы Стефан Хелнердің зерттеуімен және еңбегімен жиналып, жарыққа шығарылды. Витеберг, M. D. LXXX. (Көлемдер. 1573 жылдан. Жаңа басылым. Пареус, Иоганн. Фил., Deliciae Poetarum Hungaricorum Франкфурт, 1619. 355–404. 1.) Петер Каролинидің жазбаларына қарсы пікір, Витеберде басылған, Иоганн Соммеро Ингольштадт, 1582. Христиан діні туралы трактаттар. Молдавиялық билеуші Яковтың өмірі, көрнекті және құрметті мырза Эмерик Форгачтың қаржысымен басылды. Осы автордың Молдавияның құлауы туралы XV элегиясы қосылды, онда Деспот тарихы да бар. Бұл жазбадағы кейбір орындарды түсіндірумен, Петр Альбинидің Валахия және Валахиялық мәселелер туралы қысқаша түсініктемесімен бірге.