Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Намруп – Үндістанның Ассам штатының оңтүстік-шығысындағы Паткай тауларының етегіне жақын орналасқан шағын қала. Дихин немесе Дисанг өзені одан өтеді. Намруп ылғалды күріш далаларының, жергілікті ассамдық ауылдардың, жеміс бақтарының, кең шай плантацияларының және тығыз орманды төбелердің арасында жатыр. Әкімшілік жағынан Намруп Дибругарх ауданында орналасқан және қазіргі таңда Ассамның маңызды өнеркәсіптік орталығы болып табылады. Намруп Дибругархтан оңтүстік-шығысқа қарай шамамен 75 км, ал Тинсукиядан (жергілікті аталымы – Тиникукия) оңтүстікке қарай шамамен 50 км қашықтықта орналасқан. Бұл сонымен қатар Дибругарх-Гувахати кең табанды теміржол желісіндегі шағын теміржол стансасы. Ең жақын әуежай – Дибругарх, ол шамамен 70 км қашықтықта орналасқан. Намрупқа жақын басқа да қалалар: Нахаркатия – 18 км, Дулиаджан – 35 км, Сонари – 20 км, Моран – 55 км және т.б. автомобиль жолдары арқылы. Намруп Солтүстік-Шығыс аймағының ең ірі қаласы Гувахатиден шамамен 500 км шығысқа қарай орналасқан.
Namrup is a small town situated close to the foothills of the Patkai Hills in the extreme southeastern part of Assam, India. The river Dihing or Disang flows through it. Namrup is situated in amidst wet paddy fields, indigenous Assamese villages, orchards, large tea gardens and densely forested hills. Administratively Namrup is located within Dibrugarh district and is today an important industrial town of Assam. Namrup is approximately 75 km from Dibrugarh by road towards the south east and approximately 50 km from Tinsukia (locally pronounced as Tinicukeeya) towards the south. It is also a small railway station in Dibrugarh Guwahati broad gauge railway line. The nearest airport is Dibrugarh located at a distance of approximately 70 km. Other urban areas close to Namrup are Naharkatiya 18 km, Duliajan 35 km, Sonari 20 km, Moran 55 km, etc. by roadways. Namrup is located around 500 km east of Guwahati, the largest city in the North East Region.
Тарих
Намруп өзінің 3 негізгі саласымен танымал: BVFCL (Брахмапутра аңғарының тыңайтқыш корпорациясы), APL (Ассам мұнай-химиялық компаниясы) және NTPS (Намруп жылу электр станциясы). Бұл қаланың тарихы 1960 жылдардың басында Үндістан үкіметінің аймақта табиғи газға негізделген тыңайтқыш зауытын салу туралы шешімінен бастау алды. Намруп – тарихи маңызға ие орын, және «Намруп» сөзі аймақтың алғашқы Тай-Шан қоныс салушыларының өмірімен байланысты. «Nam» тай тілінде суды, ал «rup» немесе «ruk» – бес (5) санын білдіреді. Бұл – бес өзеннің тоғысқан аймағы. Ахом дәуірінен бұрынғы қаланың аты белгісіз, бірақ бұл аймақта Борахилардың және Чутия, Моран, Качари, сондай-ақ Кайбарта сияқты басқа да жергілікті этностардың көптеген халқы тұрғаны анық. Намруп Ахом патшалығы кезінде маңызды орын болды. Ол Намрупея Рожаның ордасы болды, ол патшалық әулетінің маңызды руын білдіретін таққа талапкерлердің төртеуінің бірі еді. Намруптағы Корайхурнг патшаның батыстан жасалған шабуылдар кезіндегі құпия және қауіпсіз мекені ретінде пайдаланылды. Ахом патшалығы тұсында Намрупта Колияпани (ерекше түрдегі түрме) де болды. Дходор Аали төрт жүз жыл бұрын салынды, ол Борхат арқылы сол кездегі астана Гархгаон мен Жойпур қалаларын байланыстырды.
Namrup is known for its 3 main industries viz. BVFCL (Brahmaputra Valley Fertilizer Corporation Ltd.), APL (Assam Petrochemicals Ltd.) and NTPS (Namrup Thermal Power Station). The history of this modern town started with the decision of the Indian Government to establish a natural gas based fertilizer factory in the area during the early 1960s. Namrup is a historic place and the word Namrup is associated with probably life of the initial Tai Shan settlers in the region as nam in Tai means water and 'rup' or 'ruk' in Tai means five (5). It is a region of five rivers. The name of the town during the pre Ahom period is not known, but it is easily understood that the area was inhabited by considerable size of population under the Borahis chiefly along with other indigenous ethnic groups like Chutia, Moran, Kachari and some Kaibartas. Namrup was an important place during the Ahom Kingdom. It was the seat for the Namrupeeya Roja, one of the four contenders of the throne representing an important clan of the royal dynasty. Coraikhurung in Namrup was used as a secret place and a safe habitat of the king during the external attacks from west. Namrup also had a Koliyapany (a jail of special kind) during the Ahom Kingdom. The Dhodor Aali was constructed four hundred years back connecting the then capital Garhgaon and Joypur via Borhat.
География
Намруп қаласы орналасқан. Оның орташа биіктігі 124 метр (406 фут) құрайды. Брахмапутра өзенінің саласы – Дисанг өзені осы қаладан өтеді.
Namrup is located at It has an average elevation of 124 metres (406 feet). River Disang,which is a tributary of Brahmaputra river passes through this town.
Демография
2001 жылғы Үндістан халық санағы бойынша Намруптың халқы 18 921 адамды құрады. Халықтың 54% ер адамдар, ал 46% әйелдерді құрайды. Намруптың орташа сауаттылық деңгейі 87%, бұл ұлттық орташа көрсеткіштен (59,5%) жоғары: ер адамдардың сауаттылығы 88%, әйелдердің сауаттылығы 85%. Намрупта халықтың 8% 6 жасқа дейінгі балалар. Қала 1960 жылдардан бері халық санының қарқынды өсуін бастан өткізіп келеді, ал Assam Petrochemical Limited зауыты мен жылу электр станциясының салынуы осы өсім қарқынын одан әрі арттырды. Аймақта тұратын негізгі қауымдар – Ассамның көшіп келген шай өсіруші тайпалары және чутия, соновал качари, кеот (кайбарта) және тай сияқты жергілікті этникалық топтар. Қаланың демографиялық ерекшелігі – халық құрамының алуан түрлілігі мен көпмәдениеттілігі. Өнеркәсіп дамуының нәтижесінде, Ассамның және Үндістанның басқа да аймақтарынан білікті және біліктілігі жоқ жұмысшылар (отбасыларымен бірге) көшіп келді. BVFC-нің ірі өнеркәсіптік колониясы осының айқын мысалы. Сонымен қатар, елдің әртүрлі өңірлерінен келген адамдар бизнес, сауда және көлік қызметтері саласында жұмыс істейді.
as of 2001 India census, Namrup had a population of 18,921. Males constitute 54% of the population and females 46%. Namrup has an average literacy rate of 87%, higher than the national average of 59.5%: male literacy is 88%, and female literacy is 85%. In Namrup, 8% of the population is under 6 years of age. The town has experienced rapid growth in population since the 1960s and the pace of growth increases further due to the establishment of the Assam Petrochemical Limited's unit and the thermal power station. The main communities living in the area are migrant Tea tribes of Assam and indigenous ethnic groups like Chutia, Sonowal Kacharis, Keot (Kaibarta) and Tai people. A demographic feature of the town is the population composition and multi culturalism. Due to industrialisation, skilled and unskilled population (workers with families) not only from different parts of Assam, but also from different parts of India has migrated into it. The large industrial colony of the BVFC is a true example of such a situation. Moreover, there are people from various parts of the country in business and commerce and transportation services.
Қалалық морфология
Үш ірі өнеркәсіптік колония, BVFCL-дің үлкен зауыт ауданы және айналасындағы ауылдардың дамуы, көбінесе Жойпур-Намруп теміржол стансасы бойында солтүстіктен оңтүстікке қарай созылып, Намруп қаласының құрылымын қалыптастырады. Сонари Тинали және BVFC базарындағы бөлшек сауда аймақтары қала орталығына жақын орналасқан, ASTC автобус паркі мен орталық Намгорға (діни-мәдени орын және концерт залы) өте жақын. Жергілікті тұрғындар әдетте ішкі колония аймақтары мен олардың дамуын күшті әлеуметтік-экономикалық және күнделікті байланыстарының арқасында ажыратпайды. Сондықтан, Намруп ішіндегі әртүрлі жерлерді тізімдегенде, А секторы, В секторы, Жаңа колония, Сонари Тинали, Күнделікті базар, Деубория базар, АПЛ, Термал, Дилихат сияқты атауларды тізбектеп айтуға бейім.
Three large industrial colonies, the large factory area of BVFCL and the outgrowth in the surrounding villages mostly along the Joypur Namrup Railway Station road in a north to south direction forms the urban fabric of Namrup. The retail commercial areas in the Sonari Tiniali and the BVFC market together forms short of a town centre, which is also very close to the ASTC bus depot and the central Namghor (the religious cultural place and the auditorium). Insiders usually do not differentiate between the internal colony areas with the outgrowth due to strong socio economic and day to day interactions. So it is interesting that while listing various places within Namrup one tends to go on doing so like Sector A, Sector B New Colony, Sonari Tiniali, Daily Bozaar, Deuboriya Bozaar, APL, Thermal, Dilihghat, etc.
Экономика
Намруп экономикасы негізінен өнеркәсіптік. Қаладағы көлік және байланыс, қызмет көрсету, сауда және коммерция сияқты басқа салалар тек өнеркәсіптік экономиканы және өнеркәсіптік халқыны қолдау үшін дамыды. Намруп – бүкіл Жоғарғы Ассам аймағындағы ең өнеркәсіптік қала. Намруп – Үндістанда табиғи газға негізделген алғашқы тыңайтқыш зауытының құрылған жері. Бастапқыда ол FCIL (Fertilizer Corporation of India) әкімшілік бақылауында болды, бірақ кейін HFCL (Hindustan Fertilizer Corporation Ltd.) компаниясына берілді. 2002 жыл шамасында HFCL жабылатын шешім қабылданғаннан кейін, Намруп бөлімшесі HFCL-ден бөлініп, BVFCL деп аталды. Қазіргі уақытта ол Namrup I (іс жүзінде тоқтап тұрған), Namrup II және Namrup III деп аталатын үш өндіріс желісіне ие. BVFCL-ден басқа, Намрупта Assam Petrochemicals Limited (APL) атты орташа мөлшердегі мұнай-химиялық компаниясы және Ассам мемлекеттік электр энергиясы басқармасына қарасты жылу электр станциясы бар. Сонымен қатар, Намруп Дилихаттың таулы аймақтарына жақын жерде маңызды көмір өндіру қызметін жүзеге асырады. Сондай-ақ, маңызды карьерге де ие. Қаланың экономикасына айналасындағы ірі шай плантациялары да үлес қосады. Қала маңындағы ауылдарда суармалы дақылдар мен жеміс бақтары бар.
Namrup's economy is primarily industrial. Other sectors such as the transport and communication, services and trade and commerce in the town have grown only to support the industrial economy and the industrial population. Namrup is perhaps the most industrialised town in the entire upper Assam area. Namrup is the first place in India where a natural gas based fertilizer factory was established It made use of natural gas, water (in the form of steam) and Nitrogen (from air) to produce urea. At first, it was under the administrative control of FCIL (Fertilizer Corporation of India) but later it was transferred to HFCL (Hindustan Fertilizer Corporation Ltd.). After it was decided (around 2002) that HFCL would be closed, the Namrup unit was bifurcated from HFCL and renamed BVFCL Presently, it has three trains of Urea & Ammonia named Namrup I (Practically dead), Namrup II and Namrup III. In addition to BVFCL, Namrup also has a medium sized petrochemical company named Assam Petrochemicals Limited (APL) and a thermal power station under Assam State Electricity Board. Moreover, Namrup has substantial coal mining activities close to the hilly areas of Dilihghat. It also has a quarry of importance. Several large tea gardens surrounding the town also contribute to its economy. There are wet paddy fields and orchards in the villages surrounding the town.
Өмір сапасы
Намруптың өнеркәсіптік экономикасы тұрмыстың сапасын арттыруға маңызды үлес қосты. Намруп қаласының әлеуметтік инфрақұрылымы жақсы деңгейде. Бұл қала денсаулық сақтау инфрақұрылымы тұрғысынан маңызды орталық. Ол Дибругар, Сивоксагор (Сибсагар) аудандарының және Аруначал Прадеш штатының көп бөлігін қамтиды. BVFC ауруханасы – Дибругар ауданының оңтүстік бөлігіндегі ірі медициналық мекеме. Бұдан басқа, барлық өнеркәсіптік елді мекендерде де денсаулық сақтау инфрақұрылымы жақсы дамыған, қалада мемлекеттік емхана да жұмыс істейді. Намрупта бастауыш және орта білім беруді қолдайтын мекемелер де бар. BVFC үлгілік жоғары мектебі, BVFC H.S. мектебі және Kendriya Vidyalaya Namrup аймақтағы ірі білім ошақтары. Сонымен қатар, қаланың ішінде және айналасында кем дегенде жеті орта мектеп бар. Қалада жоғары білім беру мекемелері аз. Намруп колледжі – жалғыз жоғары оқу орны. Үш өнеркәсіптік елді мекеннің барлығында жақсы қалалық-коммуналдық инфрақұрылым бар, олар клубтармен (BVFCL офицерлер клубы, APL клубы, BVFCL жұмысшылар клубы, NTPS клубы), стадиондармен, спорт алаңдарымен, саябақтармен және т.б. жабдықталған. Бірақ қалада біріктірілген коммуналдық жүйе жоқ. BVFC Ltd. компаниясы халыққа су тазарту қызметін көрсететін қондырғыға ие. Қаладағы санитарлық жағдай көбінесе септиктерге негізделген, ал қалдықтарды өңдеу жүйесі толыққанды емес. Қала ішіндегі қоғамдық көлік жүйесі негізінен электрлік рикшаларға негізделген. Электрлік рикшалар ыңғайлы, қоршаған ортаны ластамайды және қала халқының қажеттіліктеріне сәйкес келеді. Тұрғындар арасында жеке мотоциклдер, велосипедтер және автокөліктер кең таралған. Аймақтық және қалааралық қатынас үшін қалада ASTC (Assam State Transport Corporation) автобус стансасы бар. Алайда, ең маңызды қалааралық және аймақтық байланыстарды көптеген жеке автобустар қамтамасыз етеді, олар Жоғарғы және Орталық Ассамның барлық қалаларымен және Гувахатимен байланыстырады. Дибругар-Тинсукия-Гувахати бағытындағы Намруп теміржол стансасы бірнеше аймақтық және алыс қашықтыққа жүретін пойыздардың тоқтағыш пункты болып табылады.
Industrial economy of Namrup has contributed substantially in development of a good quality of life. Namrup has considerably good social infrastructure. It is an important town in terms of health infrastructure serving large parts of Dibrugarh, Xiwoxagor (Sibsagar) districts and Arunachal Pradesh. BVFC hospital is a large health facility in the southern part of Dibrugarh district. Apart from it all the other industrial colonies have their good health infrastructure and a government dispensary is also working in the town. Namrup also has facilities supporting primary and secondary education. The BVFC Model Higher Secondary School, the BVFC H. S. School and the Kendriya Vidyalaya Namrup are large schools in the region. Moreover, there are at least seven high schools in and around. The town does not have many tertiary education institutes. Namrup College is the only tertiary education facility. All the three industrial colonies possess good urban utility infrastructure at par any industrial colonies having clubs (BVFCL Officers' Club, APL Club, BVFCL Workers Club, NTPS Club), stadium, sports fields, parks etc. ; although the town does not have an integrated utility system. BVFC ltd. has a water treatment plant serving its population. Sanitation in the town is mostly septic tank based and the waste treatment is not comprehensive and up to the mark. Public transport system within the town is mostly based on electric rickshaws. Electric rickshaws are convenient and non polluting and are suitable as per the requirements of population and size of the town. Individual motorbikes, cycles and four wheelers are popular among the residents. For inter regional and inter city transportation, the town has an ASTC (Assam State Transport Corporation) bus stand. But the most important inter city and regional linkages are supported by the numerous private buses linking almost all the cities and towns in Upper and Central Assam and also with Guwahati. Namrup rail station in the Dibrugarh Tinicukeeya (Tinsukia) Guwahati main line is a stop for a few regional and also long distance trains.
Қызықты орындар
Намруп үш маңызды өнеркәсіп орны: БВФКЛ, АПЛ және жылу электр стансасы. Намруптағы Диллихат – Жоғарғы Ассамдағы танымал демалыс орны. Қыс айларында, әсіресе Жаңа жыл күні Диллихатқа көптеген адамдар пикникке келеді. БВФКЛ зауытының жанындағы Джеквелл де осы аймақтың танымал туристік орны. Диллихатта таза су, өзен төсегіндегі тастар, орманның жасыл жапырағы мен шай бақшалары бар. Диллихат Намруп пен Борхат (Сивасагар ауданындағы Намрупқа іргелес аймақ) өңірінде, Дилли немесе Дисанг өзенінің (қуатты Луит немесе Брахмапутраның саласы) жағасында орналасқан. Қаланың қызықты орындарына Намруп Баган, ASEB (әлемдегі ең ірі базалық турбина стансасы) кенті, Керемея ауылы, Дилли Дованья Гаон, Рангагора, Диллихат, Налиапол, Джеквелл, Паткай тауларындағы сарқырамалар, теміржол стансасы және Ганди алаңы жатады. Сонымен қатар, Намруп бірнеше басқа да танымал орындарға орталық және жақын орналасқан: Джой Дихинг жаңбырлы орман (10-15 км солтүстікке), ежелгі астана Корайдеу (25 км оңтүстік-шығысқа), Тай Факе ауылы (ерекше дәстүрлі өмір салтымен). Бұдан өзге, Аруначал Прадештің көптеген көркем жерлеріне де жақын: Деомали (өзен жағасындағы пикник орны), Миао (пикник орны), Намдафа ұлттық паркі, Кхунса (кішкентай таулы қала) және тағы да басқалар.
Namrup is a place with three major industries viz. The B. V. F. C. L, the APL and the thermal power project. The Dillighat in Namrup is a picnic spot in Upper Assam. During the winter and mostly during the New Year's Day Dillighat becomes a busy picnic spot, along with the jackwell situated near the BVFCL factory is a tourist attraction of this area. Clean water, river bed rocks, green canopy of forests and tea gardens are attractions in Dillighat. Dillighat is situated on the banks of river dilli or disang (a tributary of mighty Luit or Brahmaputra) in Namrup and Borhat (a place adjoining to Namrup in Sivasagar District). Other places of interest within the town include the Namrup Bagan, the ASEB (world’s largest baseload turbine station) colony, Kheremeeya Village, Dilli Dowania Gaon, Rangagoraah, Dillighat, Naliapool, Jackwell, waterfalls in patkai range, railway station, and gandhi maidan. Moreover, Namrup is centrally and closely located to several other attractions such as the Joy Dihing Rainforest (10–15 km north), Coraideu the ancient capital (25 km south east), Tai Phake village with traditional unique phake life (13–14 km north). Moreover, it is closely located to many beautiful places in Arunachal Pradesh such as Deomali( a riverside picnic spot), Miao (picnic spot), Namdapha National Park, Khunsa (a small hill town), etc.