Кіріспе

Диабетикалық ангиопатия – қант диабетінің асқынуларымен байланысты ангиопатияның бір түрі. Көбінесе кездесетін екі түрі – диабеттік ретинопатия және диабеттік нефропатия, олардың патофизиологиясы үлкен дәрежеде ұқсас. Басқа диабетикалық ангиопатия түрлеріне диабеттік нейропатия және диабеттік кардиомиопатия жатады.

Асқынулар

Қант диабеті – ересектердегі бүйрек жеткіліксіздігінің ең көп таралған себебі. АҚШ-та ол ампутацияның да ең көп кездесетін себебі, көбінесе саусақтар мен аяқтарда, көбінесе гангрена салдарынан, және шамалы жағдайда перифериялық артериялық аурудың нәтижесінде болады. Торлы қабықтың зақымдануы (микроангиопатиядан) АҚШ-та егде жасқа толмаған ересектер арасында соқырлықтың ең көп таралған себебіне айналады.

Патофизиология

Глюкозаны сіңіру үшін инсулин қажет болғандықтан, қант диабеті кезіндегі гипергликемия көптеген жасушаларда ішкі жасушалық глюкозаның жалпы мөлшерін арттырмайды. Дегенмен, қант диабеті кезіндегі қандағы глюкозаның созылмалы бұзылуы, глюкозаны пассивті түрде сіңіретін қан тамырлары эндотелийі жасушаларына зиянды әсер етеді. Яғни, глюкозаның жасушааралық тасымалы үшін инсулин қажет емес жасушаларға, ең әсіресе микроқан тамырларының перициттеріне. Глюкозаның тікелей зақымдау әсерінен (мысалы, гликозданудан) басқа, перициттер глюкозаны сорбитол сияқты осмотикалық белсенді заттарға айналдыратын ферменттерді өндіреді, бұл гипертониялық жасушаның ыдырауына алып келеді. Атап айтқанда, альдоза редуктаза ферменті шеттік жүйке жүйесінің эндотелиялық және Шванн жасушаларында да өндіріледі, бұл диабеттік нейропатияға себеп болады. Уақыт өте келе перициттердің өлімі капиллярлардың тұтастығын төмендетуі мүмкін, нәтижесінде альбумин және басқа да ақуыздар сұйық ортаға өтеді. Бүйректің гломерулалары ерекше сезімтал – диабеттік нефропатияны қараңыз – онда соңғы сатыдағы ангиопатиядан туындаған ақуыздың шығуы диагностикалық протеинурияға және соңында бүйрек жеткіліксіздігіне әкеледі. Диабеттік ретинопатияда көру қабілетінің жоғалуы, көздің қайтымсыз зақымдануынан жиі туындайды.

Болжам

Диабеттік ангиопатияның барлық түрлерінің болжамы көбінесе нашар болады, себебі симптомдар негізгі аурудың прогрессиясына байланысты, яғни ерте сатыдағы науқаста белгілер болмауы мүмкін немесе олар нақты емес болады. "Диабеттік дермопатия" – диабеттік ангиопатияның бір көрінісі. Ол көбінесе тібін үстінде кездеседі. Сонымен қатар, 1- және 2-типті қант диабетімен байланысты нейропатия да болады.