Кіріспе

Салуда бөгеті немесе Салуда өзені бөгеті, ресми түрде Дреер Шоалс бөгеті деп аталады, көбінесе Мюррей көлінің бөгеті деп танылады. Бөгет Салуда өзенінің бойында, Оңтүстік Каролина штатының Колумбия қаласынан батысқа қарай шамамен 10 миль (15 км) қашықтықта орналасқан топырақтан жасалған бөгет. Бөгет құрылысы 1927 жылы басталып, 1930 жылы аяқталды. Бөгеттің мақсаты – су тасқынын бақылау, гидроэлектр энергиясын өндіру, демалыс және сумен қамтамасыз ету. Салуда бөгеті құрылысын аяқтаған кезде әлемдегі ең үлкен топырақ бөгеті болып, әлемдегі ең ірі жасанды көл – Мюррей көлін құрды. 2005 жылы жер сілкінісінен бөгет бұзылуының алдын алу үшін бастапқы бөгеттің негізінде 65 метрлік роликпен тығыздалған бетоннан (РТБ) бөгет салынып аяқталды. Оңтүстік Каролинаның 6-шы тас жолы бөгет арқылы өтеді және Лексингтон мен Ирмо қалалары арасындағы жылдам байланыс қызметін атқарады. Лексингтон және Ирмо орта мектептері арасындағы жыл сайынғы футбол матчы көбінесе "Бөгет шайқасы" деп аталады.

Сипаттамалары

Салуда бөгетінің бастапқы құрылысы 2377 метрлік ұзындығы және 65 метрлік биіктігі бар жер үйінді бөгеті болып табылады. Бөгеттің ішінде алты болатты қақпа арқылы басқарылатын 884 метрлік авариялық ағызу жолы бар. Қосалқы бөгет бастапқы бөгеттің табанында орналасқан және 701 метрлік ұзындығы мен 65 метрлік биіктігі бар роллермен нығыздалған бетон бөгеті. Қосалқы бөгеттің оңтүстік және солтүстік жағында тас толтырудан жасалған бөлімдер де бар, олардың жалпы ұзындығы 1737 метрді құрайды. Гидроэлектр станциясында бес тік Франсис турбинасы орналасқан; олардың үші 32,5 МВт, біреуі 42,3 МВт және тағы біреуі 67,5 МВт қуаттылығына ие. Электр станциясы бес 68 метрлік биіктіктегі су қабылдау мұнаралары арқылы су алады, содан кейін олар қамау құбырларына жіберіледі. Электр станциясынан шыққан су Салуда өзеніне қайта ағып түсуден бұрын 46 метрлік ұзындықтағы тауар өткізу туннелі арқылы төмен ағып өтеді. Бөгетте Оңтүстік Каролина тас жолының 6-шы бағыты екі жолаққа бөлінеді, солтүстікке қарайғы жолақ негізгі және қосалқы бөгеттердің арасымен өтеді, ал оңтүстікке қарайғы жолақ негізгі бөгетте қалады. Бөгеттің үстінен өтетін жаяу жол да бар.

Салуда бөгетін қалпына келтіру жобасы

Салуда бөгетінің тікелей жанында 2005 жылы SCANA корпорациясы резервтік бөгет салуды аяқтады. Құрылыс алғаш 1989 жылы ұсынылған, бірақ 2002 жылға дейін басталмады. Роликтік бетоннан жасалған резервтік бөгетті федералдық үкімет 1886 жылғы Чарльстон жер сілкінісімен салыстырылатын жер сілкінісі Оңтүстік Каролинада қайта орын алған жағдайда су тасқынының алдын алу механизмі ретінде талап етті. Бастапқы бөгет зақымдалғанда Колумбия, СК қалалық аймағының (шамамен 135 000 адамды қамтиды) үлкен бөлігі су тасқыны аймағына кіретіні болжамдалды. Құрылыс кезінде жұмысшылар бір күн ішінде роликтік бетонның рекордтық көлемін төседі, бұл Солтүстік Америкадағы жаңа рекорд болды. Резервтік бөгеттің жалпы толтырылу көлемі ... . Осының және жұмысшылардың "айналасындағы қоғамдарды қорғауға жасаған белсенді әрекеттері мен осы мақсатқа жету үшін қолданған жаңашыл әдістері" үшін, олар 2006 жылы Америка Азаматтық Инженерлер Қоғамының үздік азаматтық инженерлік жетістігіне ие болды.