Кіріспе
1977 жылғы Тынық мұхитындағы тайфун маусымы – тарихқа енген ең аз белсенді тайфун маусымдарының бірі болды, оған бар болғаны 19 тропикалық дауыл түзілді. Бұл сондай-ақ спутниктік дәуірде (1960 жылдан бері) белгілі үш тайфун маусымының екіншісі еді, ол 1974 және 2017 жылдар арасында 5-санатты супер тайфун шығармады. Маусымның алғашқы дауылы – қатты тропикалық дауыл Пэтси 23 наурызда пайда болды, ал соңғысы – Мэри тайфуны 1978 жылдың 2 қаңтарында тарап кетті. Мэри екі күнтізбелік жылға созылғандықтан, 1945 жылдан бері осыған қол жеткізген төртінші тайфун болды. Содан бері тағы екі тайфун осы көрсеткішті қайталады. Осы мақаланың ауқымы Тынық мұхитымен, экватордың солтүстігінде және Халықаралық дата сызығының батысында шектеледі. Дата сызығының шығысында және экватордың солтүстігінде пайда болатын дауылдар – дауылдар деп аталады; 1977 жылғы Тынық мұхитындағы дауыл маусымына қараңыз. Батыс Тынық мұхиты бассейнінде пайда болған тропикалық дауылдарға Бірлескен тайфун ескерту орталығы (Joint Typhoon Warning Center) ат қойды. Осы бассейндегі тропикалық депрессиялардың нөміріне "W" әрпі қосылады. Филиппин жауапкершілік аймағына кіретін немесе онда пайда болатын тропикалық депрессияларға Филиппиннің атмосфералық, геофизикалық және астрономиялық қызметтер басқармасы (PAGASA) ат қояды. Осының салдарынан бір дауылдың екі аты болуы мүмкін.
Жүйелер
Биыл Батыс Тынық мұхитында әртүрлі ескерту агенттіктері барлығы 54 тропикалық депрессияны тіркеді, олардың 20-сы тропикалық дауылға дейін күшейді. Он бір дауыл тайфунға айналды, ал олардың үшеуі – супер тайфун деңгейіне жетті.
Тропикалық буын
PAGASA арқылы аталған.
Қатты тропикалық дауыл Пэтси
Пэтси құрлыққа жақынбады.
Тропикалық депрессия 02W (Биннинг)
2В қысқа ғасырлық болды.
Қатты тропикалық дауыл Рут (Кюринг)
Рут Қытайды шапты.
04W тропикалық депрессиясы (Далинг)
4W Оңтүстік Қытайға шабуыл жасады.
Сара (Эланг) тайфуны
Сара Қытайды шарлады.
Тельма тайфуны (Горинг)
21 шілдеде Филиппиннің шығысындағы тропикалық бұзылыс тропикалық депрессияға ұласты. Ол солтүстік-батысқа қарай жылжып, күні бойында тропикалық дауылға, ал 22-сі күні тайфунға айналды. Солтүстік Лузонды басып өтіп, ауыр жаңбырлар жауғаннан кейін Тельма солтүстікке бұрылды, онда желдің күші сағатына 95 мильге жетті. Тайфун 25-і күні Тайваньның оңтүстігіне соқты, аралды кесіп өтіп, 26-сы күні Қытайдың оңтүстік-шығысында күшін жоғалтты. Тельма аса күшті дауыл болмаса да, қатты жел соғып, ауыр жаңбыр жауды, нәтижесінде 30-дан астам адам қаза тауып, аралда 80 жылдан бері көрілмеген зардаптар мен қиратулар болды.
Вера тайфуны (Хулин)
Тайфун Телма Тайваньға соққаннан кейін небәрі 6 күн өткен соң, оның шығысында тағы бір тайфун қалыптаса бастады. 28 шілдеде пайда болған Вера тайфуны 31 шілдеде Тайваньның шығысына сағатына 125 миль жылдамдықпен соқты. Ол батысқа қарай жылжуын жалғастырып, Қытайдың оңтүстік-шығысында күшін жоғалтты. Бұл дауыл аралда 25 адамның қаза болуына және егін мен мүлікке зор зиян келтіруге себеп болды.
Ванда тропикалық дауыл
Ванда теңізде болды.
"Эми" (Ибианг) қатты тропикалық дауыл
Эми Тайваньды шарлады.
JMA тропикалық дауыл сегіз
Бұл дауыл аз уақытқа соқты.
Супер тайфун Бэйб (миллинг)
2 қыркүйекте тропикалық депрессия ретінде пайда болған "Бэйб" бастапқыда батыс-солтүстік-батысқа қарай жылдамдап, қарқынды дамыды. 5 қыркүйекте бағытты анықтайтын ағыстардың күрт өзгеруі салдарынан жүйе солтүстік-батысқа бұрылды. Келесі екі күнде "Бэйб" тез күшейіп, 8 қыркүйектегі ең жоғары қарқынына жетті – желдің күші және 905 мбар (hPa) барометриялық қысым тіркелді. Осы күшке жеткеннен кейін, бағытты анықтайтын үлгілердегі тағы бір өзгеріс тайфунның ұзаққа созылған сағат тіліне қарсы доға тәрізді қозғалысын тудырды. Бұл оның Корея түбегінен пайда болған төмен қысыммен өзара әрекеттескенде Рюкю аралдары арқылы өтуіне әкеп соқты. Осы кезеңде жүйе біртіндеп әлсіреп, 11 қыркүйекте Қытайдың Шанхай маңында құрлыққа шықты және келесі күні ішкі аймақтарда тарап кетті. Рюкю аралдары арқылы күшті тайфун ретінде өткен "Бэйб" аймақта елеулі зардаптарға себеп болды. 1000-нан астам үй қирады, ал тағы 7000-ге жуық үй зақымдалды немесе су тасты. Амами Осимада бір адам қаза тауып, ел бойынша 77 адам жарақат алды. Жалпы шығын 6,1 миллиард иенаны (23 миллион АҚШ долларын) құрады. Теңізде 100-ден астам кеме дауылдан зардап шекті, оның ішінде 13 адамның қаза болуына себеп болған Панамалық жүк кемесі де болды. Қытайда 24000-нан астам үй қирады, 9 адам қаза тапты.
Карла тропикалық дауыл (Луминг)
Карла Вьетнамға келді.
Дина (Опенг) тайфуны
14 қыркүйекте муссондық ойыс Филиппиннің солтүстік-шығысында тропикалық дауыл тудырды. Алдыңғы тайфун осы ойысты солтүстікке қарай жылжытқандықтан, муссондық дауыл үшін бұл ендік тым жоғары болды. Динаның солтүстік-батысындағы күшті жоғары қысым дауылды оңтүстік-батысқа қарай итерді, нәтижесінде ол 15 және 16 күндері солтүстік Лузонды кесіп өтті. Оңтүстік Қытай теңізіндегі әлсіз рульдік ағыстар Динаның алдымен солтүстік-шығысқа, сосын батысқа, оңтүстік-батысқа қарай икемделуіне мүмкіндік берді. Қолайлы жағдайлар Динаның 19-ы күні тайфунға айналуына жағдай жасады, бірақ солтүстік-шығыста дамып келе жатқан тропикалық дауыл оны әлсіретті. Субтропикалық жотаның күшеюі Динаны оңтүстік-батысқа қарай жылжытты, ол 23-і күні тропикалық депрессия ретінде Оңтүстік Вьетнамға соқты. Қалдықтары солтүстікке бұрылып, Тонкин шығанағын кесіп өтіп, 27-і күні Қытайда тарап кетті. Дина Лузонға ауыр жаңбыр мен су тасқынын әкелді, салдарынан 54 адам қаза тауып, 11 адам жоғалып кетті.
Тропикалық депрессия
Депрессия екі күнге созылды.
Эмма атты қатты тропикалық дауыл
Эмма Жапониядан келді.
Қатты Фреда тропикалық дауыл (Пиннинг)
Гонконгта "Фреда" тропикалық даулы болды, нәтижесінде бір адам қаза тапты.
Гилда тайфуны
Гилда Жапониядан қайтып келді.
JMA тропикалық дауыл он бес
Жапониядан қашықта болды.
Тропикалық депрессия
Депрессия ұзаққа созылмады.
Гарриет тропикалық дауыл (Салинг)
Хариет теңізде болды.
Айви тайфуны
Айви де теңізде қалды.
Жан тайфуны
Жан тайфуны тропикалық депрессия еді. Ол тез арада тропикалық дауылға айналып, 31 қазанда тайфунға жетті.
Тропикалық депрессияның әсері
Бұл депрессия қысқа ғана уақытқа созылды.
Ким тайфуны (Ундинг)
"Ким" тайфуны – 13 қарашада Филиппиннің солтүстігіне соққан, 240 км/сағаттық жылдамдыққа ие супер тайфун. Тайфунның ауыр жаңбырынан мол су тасып, 55 адам қаза тауып, кең аумақта зардап шекті. Сонымен қатар, дауыл кезінде қонақүйдің жоғарғы қабаттарында өрт шығып, тағы 47 адам көз жұмды.
Люси тайфуны (Уолдинг)
Люси Филиппиннен оралды.
Мэри тайфуны (Йеенг)
Мэри Маршалл аралдарынан өтті.
Зейнеткерлік
Филиппиндегі салдарынан ПАГАСА кейіннен «Ундинг» атауын қолданудан алып тастады және 1981 жылғы маусымда оны «Унсинг» атауымен ауыстырды. Бірақ, «Ундинг» атауы 2004 жылғы маусымда қайта қолданылды, алайда Лузонға тигізген әсерінен кейін ПАГАСА оны қайтадан қолданудан алып тастады.