Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Наполеон I-ге қарсы еуропалық мемлекеттер
European states opposing Napoleon I
Наполеон соғыстарының коалициялық күштері Наполеон Бонапарттың жауларынан құралды: Ұлыбритания, Австрия империясы, Пруссия патшалығы, Испания патшалығы, Неаполь патшалығы, Сицилия патшалығы, Сардиния патшалығы, Голландия Республикасы, Ресей империясы, Осман империясы, Португалия патшалығы, Швеция патшалығы, сондай-ақ соғыстардың әртүрлі кезеңдерінде әртүрлі неміс және итальян мемлекеттері. Коалиция өркендеген шағында шамамен 1 740 000 адамнан тұратын зор біріккен күштерді далаға шығара алды. Бұл француз әскерінің 1,1 миллионнан астам сарбазынан басым болды. Ең белсенді армиялардың құрамы: Австрия – 570 000, Ұлыбритания – 250 000, Пруссия – 300 000 және Ресей – 600 000.
The Coalition forces of the Napoleonic Wars were composed of Napoleon Bonaparte's enemies: the United Kingdom, the Austrian Empire, Kingdom of Prussia, Kingdom of Spain, Kingdom of Naples, Kingdom of Sicily, Kingdom of Sardinia, Dutch Republic, Russian Empire, the Ottoman Empire, Kingdom of Portugal, Kingdom of Sweden, and various German and Italian states at differing times in the wars. At their height, the Coalition could field formidable combined forces of about 1,740,000 strong. This outnumbered the 1.1 million French soldiers. The breakdown of the more active armies are: Austria, 570,000; Britain, 250,000; Prussia, 300,000; and Russia, 600,000.
Британдық әскерлер
Ұлыбритания армиясының ең көп саны 250 мың сарбазға жеткен. Бұл сол кездегі британ халқының барлығының 2% құрағанын ескерсек, маңызды көрсеткіш. Британ армиясының негізгі бөлімдері Корольдің неміс легионы (18 мың адам), Брансвик әскерлері, сондай-ақ Франция, Швейцария және Нидерландыдан келген бірнеше әскер тобы болды. Ұлыбритания құрлықтағы түрлі әскери науқандарда маңызды рөл атқарғанмен, теңізде Корольдік теңіз күші одақтас теңіз күштерінің басым бөлігі болып, 1805 жылы Трафальгар шайқасымен аяқталған бірқатар маңызды теңіз шайқастарында француз теңіз күштерін талқандауға жетті.
The British Army forces consisted of 250,000 troops at their height. This is notable as it consisted of 2% of the entire British population during that time. Integral divisions of the British army were the King's German Legion (18,000 men), the Brunswick troops, and several other troops from France, Switzerland and the Netherlands. While Great Britain played a major role in various campaigns on land, at sea the Royal Navy was the dominant part of the allied naval power, and succeeded in destroying French naval power in a series of major sea battles culminating in the Battle of Trafalgar in 1805.
Жаяу әскер
Испания соғысында Веллингтон герцогының басшылығымен тәжірибе жинап, тәртіпті, кемелденген соғыс құралына айналған олар, Наполеон соғыстарында елеулі күшке айналды. «Қызыл жаяу әскерлер» деп аталған олар, негізінен тәртіпті взводтық атыс және (кейде) штыкпен шабуылдау сияқты тактикаларды қолданды және осы әдістер арқылы үлкен жетістіктерге қол жеткізді. Бұл жаяу әскерлер көбінесе Tower үлгісіндегі мушкет, немесе «Brown Bess» деп аталатын мылтықпен жабдықталды, оның дәлдігі төмен болғандықтан взводтар бойынша жаппай ату арқылы толықтырылды.
Gaining experience under the Duke of Wellington in the Peninsular War and forged into a disciplined, honed weapon of war, they advanced to become a prominent force in the Napoleonic Wars. The redcoats, as they were called, principally employed tactics such as disciplined platoon fire and (sometimes) bayonet charges and saw much success through these methods. These foot soldiers were typically equipped with the Tower pattern musket, or 'Brown Bess', whose inaccuracy was compensated by the technique of mass firing by platoons.
Жеңіл жаяу әскер
Британдық және неміс элиталық жеңіл жаяу әскерлері Бейкер мылтықтарымен жабдықталғандықтан, шайқас алаңында өздерінің қарсыластарынан айқын артықшылыққа ие болды. Бұл мылтықтардың ішкі бөлігі жоғары сапалы өңделгендіктен, олар үлкен қашықтықта мақсатты өте дәлме-дәл нысанаға алуға мүмкіндік берді және осы тұрғыдан француз вольтижерлері қолданған мылтықтардан басым болды. Наполеон Бонапарттың әскерлерін мылтықтармен жарақтандыру шешімінің себебі – олардың жылдам қайта зарядталуы болды, бұл шешім шайқас стратегиясына салқынын тигізді. Британдық және неміс жеңіл батальондары екеулеп, жаяу әскерлік тізбек құрып, дербес түрде күресіп, барлық мүмкін жасырынған жерлерді пайдаланды. Бұл жаңа тактика консервативті офицерлер тарапынан сынға ұшырады, бірақ жау офицерлеріне қарсы өте тиімді болды, олар көбінесе шайқастың алғашқы нысанасы болып табылды.
The British and German elite light infantry held a distinct advantage over their counterparts on the battlefield as they were equipped with Baker rifles. Having grooved barrels, these rifles achieved great target accuracy over a considerable distance and in this respect were superior to the muskets used by the French voltigeurs. Napoleon Bonaparte's rationale for choosing to equip his soldiers with muskets was their faster loading speed, a decision not without consequence for battlefield strategy. The British and German light battalions were deployed in pairs of two soldiers, forming a skirmish curtain, fighting quite independently and using all the cover they could find. These were new tactics, frowned on by more conservative officers, but very effective against enemy officers, who were often the first targets of the fights.
Желілік жаяу әскер
Сызықтық, бағандық және шаршы құралымдар Наполеон дәуірінде қолданылған ең танымал тактикалық құралымдар болды. Бұл құралымдардың әрқайсысының шабуылдау немесе қарсы шабуылдау үшін өзіне тән мақсаты болды және олар майдан даласындағы тактикада маңызды рөл атқарғаны сөзсіз. Сызықтық құралым британдық жаяу әскерінің арасында ең көп таңдалынысы болып табылды. Осылай тізіліп тұрғанда, барлық сарбаздар бір уақытта оқ атып, минутына 1000-нан 1500-ға дейін оқ шығаруға мүмкіндік алды. Француздар ұнатқан бағандық құралым мұндай нәтижеге қол жеткізе алмады, себебі бағанның алдыңғы қатарындағы (шамамен 60 сарбаз) ғана бірден мылтықпен оқ атуға қабілетті болды. Сызықтық құралым жаяу әскерімен шайқаста жақсы жұмыс істесе де, жау атты әскерді арттан немесе күшпен шабуылға салғанда өте осал болып көрінетін, осыдан шатақ туып, көптеген жарақаттарға себеп болар еді. Атты әскер қатысқан жағдайда, батальондар желілерін шаршы құралымға жылдам қайта ұйымдастырып, өте жылдам әрекет ететін күшке қарсы қорғаныс жасауға тырысатын. Шаршы құралым атты әскерге қарсы ең жақсы қорғаныс болып есептелді, себебі аттар үш немесе одан да көп қатарға терең орналасқан штыктарға шабуыл жасауға құлшынбады. Шаршы құралымды атты әскер басып алған шайқастардың аз ғана саны белгілі, олардың бірі – Саламанка шайқасы, онда үш француз шаршысын корольдік неміс легионының ауыр драгун әскері талқандады. Штык, мылтықпен шайқасты аяқтауға жақын әрекеттерді аяқтау үшін, сондай-ақ замандас бақылаушылардың баяндамаларында айтылғандай, шайқастарда қолданылды: қарсыластың полктері сызыққа тұрғанда және штыктарын алға созып шабуылдағанда, "ешқашан" қолма-қол және аяқ-аяқ күреске түспейді; себебі бір жақ екіншісі зиян келтіруге жеткілікті жақын келгенде дереу қашады. Осылайша, шайқастың нәтижесіне штыктан қорқу, штықтың өзі емес, көбірек әсер ететін. Алайда, кейбір жағдайларда штык кеңінен қолданылды, мысалы Фуэнтес-де-Оноро шайқасында. Британдық жаяу әскерінің жалақысы полковник үшін күніне 22 шиллинг 6 пенс, ал қарапайым сарбаз үшін күніне 1 шиллингке дейін төленді.
The line, column, and square formations were the most recognised tactical formations in use during the Napoleonic era. Each of these formations had its own unique purpose in attacking or counter attacking and no doubt played a large role in battlefield tactics. The line formation was the most favoured amongst the British infantry. Lined up in this way, all men were able to fire at the same time, reaching a maximum firepower of about 1000 to 1500 bullets per minute. The column formation, favoured by the French, was unable to achieve any such output since only the men in the first row of the column (about 60) were able to fire their rifles at once. While the line formation worked well in engagements with infantry, it was very vulnerable whenever the enemy employed cavalry to attack the formation from the rear or at force, causing chaos and horrendous casualties. In the event of cavalry involvement, battalions would therefore hasten to reorganise their lines to square formation to cover their back against a much more mobile force. The square formation seems to have been the best protection against cavalry as horses were very reluctant to push into a row of bayonets three or more lines deep. We know of only a few battles during which square formations were overrun by cavalry, one being the Battle of Salamanca, during which three French squares were broken up by the King's German Legion's heavy dragoons. The bayonet was used to finish off actions brought to near completion by the musketry and also in skirmishes, as reported by contemporary observers: opposing regiments when formed in line and charging with fixed bayonets, 'never' meet a struggle hand to hand and foot to foot; and this for the best possible reason, that one side turns and runs away as soon as the other comes close enough to do mischief. Here, fear of the bayonet, it seems, rather than the bayonet itself tended to be seen as the deciding factor in the outcome of a battle. On occasion, however, the bayonet could be used extensively as was the case during the Battle of Fuentes de Oñoro. The British infantry pay rates ranged from 22 shillings six pence per day for a colonel to as low as one shilling per day for a private.
Ат әскері
Британ армиясының Францияға қарсы соғыс күші ат әскерінің жетіспеушілігінен әрқашан қиындықтарға тап болды. Олардың аз саны, нашар басшылық және тәртіпсіздік жақсы мүмкіндіктерді ғана емес, сонымен қатар адам өмірін де ысырапқа салды. Ат әскері бірнеше маңызды шендерден тұрды. Олардың әрқайсысы армияның тиімді және қауіпті соғыс машинасы болуын қамтамасыз етуде өзгеше рөл атқарды. Британдық ат әскері қарсыластарын жеңу үшін бірнеше маңызды тактикалық амалдарды жасады. Жаяу әскерге қарсы британдықтар жаудың оқ атуынан кейін ғана атты шабуылды жоспарлады. Бұл жаяу әскердің қайтадан оқ толтырумен айналысуын пайдаланып, ат әскеріне оқ атуға қол жетімді мылтықтардың санын азайтуға мүмкіндік берді. Жаяу әскердің шаршы құрылымы – атты әскерді жеңу үшін ең тиімді формация болды. Корольдік полктер – Британдық ауыр ат әскерінің ерекше бір бөлімі. Наполеон соғыстарының алғашқы жылдарында Өмір сақшылары мен Корольдік ат сақшылары көп пайда келтірмеді, бірақ Ватерлоо шайқасындағы батылдықтарымен бұл кемшілікті өтеді. Ауыр драгундар – Британдық ауыр ат әскерінің екінші бөлімі. Бұл атты жаяу әскер және ауыр қаруланған атты әскерге жеті драгун гвардиялық полкі мен алты драгун полкі кірді. Ірі денелі, ірі аттарға отырған британдық ауыр драгундар шайқаста соққы күші ретінде қолданылды. Олар әлсіреп бара жатқан шепті нығайту үшін, Ватерлоодағыдай, немесе жаудың құрамаларын бұзып, жауды жеңу үшін шайқасқа тасталды. Драгундар кейде карбиналарды – жаяу әскер мылтықтарының қысқартылған нұсқаларын қолданып, жаяу шайқасқа қатысты. Жеңіл драгундар – Жеңіл ат әскеріне қажетті дағдылар (патрульдеу, барлау және күзету) Пиреней соғысындағы активті қызмет кезінде қалыптасты. Британдық бөлімдердің ең жақсысы Корольдің неміс легионы болды, ол Пиреней соғысында өте табысты қызмет етті, әсіресе жеңіл дивизиямен аванпосттарда жұмыс істегенде, оның неміс гусарларына тең келген ат әскері болған жоқ және Гарсия Эрнандесте француз жаяу әскерінің шаршы құрылымдарын бұзып, тарихқа енді. Гусарлар – Гусарлар 1806 жылдан кейін британдық армияға енгізілді, сол кезде төрт жеңіл драгун полкі – 7-ші, 10-шы, 15-ші және 18-ші полктер гусарлар деп аталып, сондай-ақ Корольдің неміс легионының үш гусар полкі де гусарлар аталды.
Britain's war effort against France was always hampered by a shortage of cavalry. Its lack of numbers accompanied by poor leadership and indiscipline wasted not only good opportunities but also lives. The cavalry consisted of a few important ranks. Each played a different role in ensuring the army was an effective and formidable war machine. The British cavalry developed a few crucial tactics to out do these opponents. Against infantry the British planned a cavalry charge just after the enemy's infantry volley. This would minimise the number of muskets available to shoot at the cavalry as the infantry would be busy reloading. The infantry square formation was the best formation for outmaneuvering the cavalry. Household regiments – One of the distinct branches of British heavy cavalry. The Life Guards and the Royal Horse Guards were of little use during the early years of the Napoleonic Wars, but they made up for this with their heroics at the Battle of Waterloo. Heavy dragoons – The second branch of the British heavy cavalry. These mounted infantryman and heavily armed cavalrymen included seven regiments of Dragoon Guards and six of Dragoons. Being large men on large horses, the British heavy dragoons were used as shock troops in battle. They would throw themselves into the fray to bolster a weakening line, as at Waterloo, or smash through the enemy formations and rout the enemy. Dragoons occasionally fought on foot using carbines, shorter versions of infantry muskets. Light Dragoons – The skills required of light cavalry (patrolling, reconnaissance, and screening) had been picked up during active service in the Peninsular War. The best of the British units was the King's German Legion, which performed excellent service in the Peninsular War, especially when working with the light division for outpost work there was no cavalry equal to his German hussars and made history by breaking French Infantry squares at Garcia Hernandez. Hussars – Hussars were introduced into the British army after 1806, when four Light Dragoon regiments, the 7th, 10th, 15th and 18th, were styled hussars, as well as the three regiments of hussars King's German Legion.
Қаңтар
Британияда шағын, бірақ өте тиімді артиллерия (Royal Artillery) болды, олар өте жақсы даярланған, бірақ тек жеңіл пуляларға ие болды. Британдық пулялардың стволдары мыстан жасалған, ал арбалары, доңғалақтары мен ағаш бөліктері сұр түске, металл бөліктері қара түске боялған. Негізгі пулялар үштен алты фунтқа дейін болды, және британдықтар француз пуляларына қарағанда айқын кемшілікте болды. Шындығында, Веллингтон герцогы өз артиллерияшыларына француздың басым қаруларына қарсы жауап беруге тыйым салып, оларға жау әскерлеріне оқ атуға бұйрық берді. Артиллерия жылқы және жаяу артиллерияға бөлінді. Әр пуляны бес артиллерияшы басқарды. Британдық артиллерияның адам күшіне бағытталғандығы генерал сэр Генри Шрапнелдің жау әскерлерінің үстінен жарылып, оларды мылтық оқтарымен шашуға арналған, жарылатын шарлы снарядты ойлап табуымен күшейді.
Britain had a small but highly effective artillery arm (the Royal Artillery) that was exceedingly well trained but suffered from having only light guns. British cannon barrels were made of brass, with the carriages, wheels, and timbers painted grey and metal pieces painted black. The basic guns were from three to six pounders, and the British found themselves at a distinct disadvantage against French cannon. In fact, the Duke of Wellington forbade his gunners to engage in counter battery fire against the superior French weapons and ordered them to focus on firing at enemy troops. The artillery was divided in horse artillery and foot artillery. Each cannon was manned by five gunners. The anti personnel bias of British artillery was boosted by the invention of a fused spherical case shot, designed by General Sir Henry Shrapnel to explode over the heads of enemy troops and shower them with musket balls.
Аумақтар
+Түтіндей қару түрі (калибрі) Максималды (метр) Тиімді (метр) Оқ-дәрілі шашырату 3 фунт 1000 320–400 шамамен 275 6 фунт 1100–1350 550–640 320–360 9 фунт 1550 725–825 410
+Гаубица қару түрі (калибрі) Максималды (метр) Тиімді (метр) Оқ-дәрілі шашырату 5,5 дюйм 1550 640 460
+Howitzer Gun Type (caliber) Maximum (metres) Effective (metres) Firing Canister 5.5 inch 1550 640 460
Ракеталар
Британдықтардың тағы бір өнертабысы Конгрев зымыраны болды, оның мақсаты – 12 фунттық жарылғыш заттарды жаудың бағытына тарату еді. Айынымына қарай, зымыралардың дәлдігі төмен болды және олар Иберияда да, Лейпциг шайқасында Германияда да қолданылғанымен, аса тиімді деп есептелмеді. Көбінесе олар бұл қару түрімен таныс емес жау әскерлеріне үрей келтірді. Француздар бастапқыда зымыралық әскерлерді найзашылар деп қабылдады, себебі ату құрылғысы алыстан қарағанда найзаға ұқсады.
Another British invention was the Congreve rocket, which was intended to shoot a barrage of 12 pounder explosives in the general direction of the enemy. Unfortunately, the rockets were not very accurate and although they did see action in Iberia as well as in Germany during the Battle of Leipzig, they were not viewed as being particularly effective. Mostly they effected terror in the enemy troops, who were unfamiliar with this kind of weapon. The French initially thought that the rocket troops were lancers, as the firing device seemed from a distance to be a lance.
Достасқан әскерлер
Соғыстың басында одақтас әскерлердің тактикасы британдық тактикадан ерекшеленді. Мысалы, олар колоннаны қолдануға тырысты, бірақ француздерге дерлік әрқашан жеңіліп жатқандықтан, жаңа жүйе әзірлеуге мәжбүр болды. Олардың көзқарасы британдық жүйелерге көбірек ұқсас бола бастады, бірақ кейбір айырмашылықтар болды: пруссиялық шеп британдық армияның екі қатарлы шебіне қарағанда үш қатарлы тереңдікте болды.
At the beginning of the wars the tactics of the allied forces were different from the British tactics. For example, they tried to use the column, but as they almost always lost against the French, they had to develop another system. Their approach became more and more similar to the British systems, although with some differences: the Prussian line was three man deep, in contrast to the two man deep line of the British army.