Кіріспе
Тынық мұхитындағы тайфун маусымы
1971 жылғы Тынық мұхитындағы тайфун маусымы ерекше белсенді болды және рекордтық көрсеткіш бойынша тайфундардың екінші ең көп саны тіркелді. Оның ресми шектері жоқ; ол 1971 жылы жыл бойы жалғасты, бірақ тропикалық циклондардың көп бөлігі маусым мен желтоқсан аралығында Тынық мұхитының солтүстік-батыс бөлігінде қалыптасады. Бұл мерзімдер әдетте Тынық мұхитының солтүстік-батыс бөлігінде тропикалық циклондардың көп бөлігі қалыптасатын жылдың кезеңін анықтайды. Осы мақаланың ауқымы Тынық мұхитымен, экватордың солтүстігімен және халықаралық күндік сызықтың батысымен шектеледі. Күндік сызықтың шығысында және экватордың солтүстігінде қалыптасқан дауылдар – қайнаған дауылдар деп аталады; 1971 жылғы Тынық мұхитындағы қайнаған дауылдар маусымына қараңыз. Батыс Тынық мұхиты бассейнінде қалыптасқан тропикалық дауылдарға Бірлескен тайфун ескерту орталығы (Joint Typhoon Warning Center) ат қойды. Бұл бассейндегі тропикалық депрессиялардың нөміріне "W" әрпі қосылады. Филиппин жауапкершілік аймағына кіретін немесе онда қалыптасқан тропикалық депрессияларға Филиппиннің атмосфералық, геофизикалық және астрономиялық қызметтер басқармасы (PAGASA) ат қояды. Осының салдарынан бір дауылдың екі аты болуы мүмкін.
Маусымдық жиынтық
Тынық мұхитындағы тайфун маусымдарындағы ең көп дауылдар (1955 жылдан бастап) Жыл Тропикалық дауылдар Тайфундар Тайфундар Супер тайфундар 1964 39 26 (рекордтық жоғары көрсеткіш) 7 1994 36 20 6 1971 35 24 6 1965 35 21 11 (рекордтық жоғары көрсеткіш; 1997 жылмен тең) 1961 35 20 8 1967 35 20 5 1989 32 20 5 1974 32 16 0 (рекордтық төмен көрсеткіш) 1992 31 16 5 1955 31 20 4 2013 31 13 5 Ескерту: Алдыңғы жылдардағы деректердің сенімділігі төмендегендіктен, мәліметтер 1955 жылдан басталады. 1964 жылдан кейінгі тропикалық дауылдар мен тайфундар туралы мәліметтер Жапония метеорологиялық агенттігінен, ал супер тайфун санаты бойынша мәліметтер Біріккен тайфун ескерту орталығынан алынған. АҚШ-тың Біріккен тайфун ескерту орталығының мәліметінше, 1971 жылғы маусым 1967 жылдан бері ең активті маусым болды, олар осы жылы 35 тропикалық дауылды бақылады. 35 тропикалық дауылға қоса, Жапония метеорологиялық агенттігі 25W тропикалық депрессиясын қосымша тропикалық дауыл деп санады, ал JTWC оны тек тропикалық депрессия ретінде жіктеді.
Сара атты қатты тропикалық дауыл
8 қаңтарда JMA Палаудың Нгерулмудынан шығысқа қарай пайда болған тропикалық депрессияны бақылауға кірісті. Келесі күні жүйе солтүстік-батысқа қарай жылжумен бірге біртіндеп дамыды, содан кейін JTWC оны тропикалық дауыл деп жіктеді және Сара деп атады, бұл АҚШ Әскери-теңіз күштерінің ұшағы ұйымдасқан жүйені анықтағаннан кейін болды. Жүйе кейін солтүстік-шығысқа бұрылып, 10 қаңтарда JMA оны қатты тропикалық дауыл деп жіктеді. Сол күні JTWC жүйенің ең жоғары деңгейге жеткенін, 1 минуттық тұрақты жел жылдамдығы 95 км/сағ (60 миль/сағ) құрағанын хабарлады. Ванда Вьетнам жағалауынан өтіп бара жатқанда, АҚШ армиясы солтүстік аймақтардағы көптеген ұшақтарды жерге қондырды, ал Вьетнам соғысына байланысты шағын қақтығыстар дауыл өтіп кеткенше уақытша азайды. Куанг Нгай провинциясында 23 адам қаза тапты.
Эми тайфуны
JTWC деректеріне сәйкес, Эми алғаш рет 29 сәуірдің таңында тропикалық депрессия ретінде байқалды. Ұзақ уақыт өтпей Эми тропикалық дауылға айналып, 1 мамырдың таңында тайфунға дейін жетті. Содан кейін циклон қарқынды күшейіп, 2 мамырда 5-санатты супер тайфунға айналды, бір минуттық тұрақты желдің жылдамдығы 280 км/сағ (175 миль/сағ) болды. JMA орталық қысымның ең төменгі деңгейін 890 мб (гПа; 26.28 дюй Hg) деп бағаласа, JTWC 895 мбар (гПа; 26.43 дюй Hg) қысымын шамамен анықтады, сонымен қатар 10 теңіздік мильге жуық ықшам көз байқалды. Эми 3 мамырда 4-санатты супер тайфунға дейін әлсірегенімен, сол күні қайтадан 5-санатты күшіне ие болды, бір минуттық тұрақты желдің жылдамдығы 260 км/сағ (160 миль/сағ) және орталық қысым 900 мб (гПа; 26.58 дюй Hg) құрады. 4 мамырдан бастап дауыл әлсіреуге бет бұрды және 7 мамырда тропикалық дауылдың күшіндегі желдер тіркелді, содан кейін Эми алдыңғы маймен сіңіріліп алды. Трук атолында, қазір Чуук атолы деп аталатын жерде, кокос ағашы құлап, бір адам қаза тапты. 18 мамырда Микронезия Федеративтік Штаттары Федералдық Төтенше жағдайларды басқару агенттігі тарапынан апат аймағы деп жарияланды. Намонуито атолындағы метеостанция және 2250-ден астам үй қирады. Дананг қаласында жаңбыр жауып, қатты желден электр қуаты үзілді. Эванс лагеріндегі 24 сағаттық ең көп жауын-шашын мөлшері өлшенді. Вьетнам бойынша төрт адам қаза тауып, тағы он төрт адам жоғалып кеткені хабарланды. Тхыа Тхьен провинциясы ең көп зардап шекті, 2500 үй зақымдалды немесе қирады.
Айви атты қатты тропикалық дауыл
Айви Токиоға шабуыл жасап, су тасқынына себеп болды. Ашық мұхитқа шыққанға дейін тропикалық дауыл күйінде болды, содан кейін экстратропикалық дауылға дейін әлсіреді. Айви кейіннен жойылды. Осы дауыл Омия қаласына соққан, көп саңылаулы, құлдираушы торнадоны тудырды, ол көптеген үйлер мен ғимараттарға зиян келтірді. Торнадо салдарынан 1 адам қаза тауып, 11 адам жарақат алды, және оның күші F3 деңгейінде бағаланды.
Люси тайфуны (Розинг)
Филиппинге сол жылы соққан ең күшті тайфун – осы циклон Мариана аралдарынан аймаққа қарай баяу жылжыды. 21-і күні циклон өтіп бара жатқанда, күшті оңтүстік-батыс желдері Висая және Лусонның батыс бөліктеріне, оның ішінде Манилаға әсер етті. Ең жоғары жел жылдамдығы Батанес аймағындағы Баско қаласында тіркелді. Күшті жағалық жел ағынынан ауыр жаңбырлар жауды, олар 24 сағат ішінде Багио қаласында шарына жетті. Ауыр жаңбырлар Филиппиннің солтүстік-орталық бөлігінде су тасқыны мен көшкіндерге әкеп соқты.
Надин тайфуны (Сисанг)
20 шілдеде пайда болған «Надин» тайфуны 24 шілдеде қарқынды күшейіп, ең жоғарғы шегіне жетті. Солтүстік-батыс бағытта қозғалысын жалғастыра келе, 25 шілдеде Тайваньның шығыс жағалауын қатты желмен соқты. «Надин» тайфуны келесі күні Қытайда әлсіреп тарады, Тайваньда су тасқынынан 28 адамның қаза болуына (25 адам жоғалып кетті) және ауыр зардаптарға әкелді. Сондай-ақ, «Надин» тайфуны «Панамерика» жүк ұшағының апатқа ұшуына себеп болды, нәтижесінде төрт адамнан тұратын экипаждың барлығы қаза тапты.
Тайфун Олив
29 шілдеде экваторлық ойыстан пайда болған Олив тайфуны 4 тамызда Жапонияның оңтүстік-батысын шапты. Ол солтүстікке қарай жылжып, Жапон теңізінде экстратропикалық циклонға айналды. Оливтің ауыр жаңбыры көптеген көшкінге әкеліп, 69 адамның өмірін қиды. Бұл Жапонияда өтіп жатқан Бойскауттардың XIII Дүниежүзілік жамборесіне бөгет келтірді.
Роза тайфуны (Уринг)
10 тамызда Чуук маңындағы шағын айналым Роза тропикалық дауылға ұласты. Өте кішкентай циклон болған Розаның жел аймағы тар болса да, ол тез күшейіп, сол күні тайфунға айналды. 11-і күні қысқа ғана уақытқа тропикалық дауылға дейін әлсірегенімен, батысқа қарай жылжуын жалғастырғанда қайтадан тайфунға күшейді. 13 тамызда Роза тайфуны Паланан, Изабелаға соқты. Таулы жер үстінде минималды тайфун деңгейіне дейін әлсіреген Роза, Оңтүстік Қытай теңізіне қайта оралғаннан кейін қарқынды күшейіп, 16-сы күні ең жоғары жел жылдамдығына жетті. Гонконг жағалауына жақындағанда жел ағыны бұзылып, күші әлсіреді, бірақ Роза 16-сы күні тайфун ретінде құлшықты. Тайфун Гонконгта 130 адамның қаза болуына және 5600 адамды баспанасыз қалдыруға себеп болды. Макаодан келген паром айналып құлап, 88 адамнан тұратын экипажы мерт болды.
Трикс тайфуны
Жоғары деңгейдегі төмен қысым аймағы 20 тамызда "Трикс" тропикалық даулының пайда болуына себеп болды. Солтүстікке қарай итермеленгеннен кейін, дауыл субтропикалық жотаның күшеюіне байланысты батысқа бұрылды. 21-і күні тайфунға айналғаннан кейін "Трикс" баяу күшейді және 28-і күні ең күшті желге жетті. "Трикс" қайта бұрылып, 29-ы күні Оңтүстік-Батыс Жапонияға тайфун ретінде соқты. Ол солтүстік-шығысқа қарай жылдамдап, 30-ы күні экстратропикалық дауылға айналды. "Олив" тайфунынан кейін бірнеше апта өткен соң, "Трикс" елге қайтадан ауыр жаңбыр әкелді, бір жағдайда жаңбыр мөлшері рекордтық деңгейге жетті. "Трикс" 44 адамның өліміне және 50,6 миллион долларлық егін зиянына себеп болды.
Вирджиния тайфуны
Бір ай ішінде «Трикс» және «Олив» тайфундарынан кейін, «Вирджиния» тайфуны Жапония жағалауымен желмен келді. 7 қыркүйекте Жапонияның шығысында экстратропикалық жүйеге айналып, одан әрі ауыр жаңбыр жаудырып, көптеген көшкіндерден 56 адам қаза тапты.
Тайфун Бесс (Яянг)
5 шілдеде ең жоғары күшіне жеткен "Бесс" супер тайфуны батыс-солтүстік-батысқа қарай жылжыды. Тайфун қозғалысын жалғастырғанда әлсіреп, 22-сі күні Тайваньның шығысына тайфун ретінде соқты. Ол ел ішінде тез әлсіреп, 10-ы күні Қытайда толыққандай ыдырады. Тайфуннан ауыр су тасқыны болды, нәтижесінде 32 адам қаза тауып, егістерге орташа деңгейде зиян келді.
Қатты тропикалық дауыл Фей-Глория (Кризинг-Дадаң)
Мариана аралдарының шығысында 4 қазанда тропикалық дауыл Фэй пайда болды. 5-і күні ең жоғары деңгейге жеткеннен кейін Фэй өте ұйымсыз болып, 7-і күні тропикалық депрессияға дейін әлсіреді. Осы кезде бірнеше айналымдар байқалды, сондықтан Фэй оңтүстікке қарай басқа бір дауылға сіңірілген болуы мүмкін. Дегенмен, Филиппинге жақындағанда дауыл қайтадан ұйымдасты. Фэй 10-ы күні аралдарды минималды тропикалық дауыл ретінде кесіп өтті, ал 11-і күні Оңтүстік Қытай теңізінде тайфунға айналды. Бағыт беруші ағыстар әлсіреп, солтүстік-батыс ағыны Фэйді оңтүстік-шығысқа қарай Филиппинге қайта бұрды. Фэй 12-і күні аралдарды қайтадан кесіп өтіп, 13-і күні тарап кетті, ал осыған дейін қатты жаңбыр салдарынан 13 адам қаза тауып, 80 адам жоғалып кетті. Филиппинде Гестер 6 адамның өліміне және 5 миллион песо шығынға себеп болды. Дауылдан кейін Оңтүстік Вьетнам үкіметі ең зардап шеккен аймақтарға көмек қаражаты мен қажетті заттарды жеткізді.