Кіріспе
Американдық футболшы және жаттықтырушы (1898–1972)
Уильям Рой "Линк" Лайман (30 қараша 1898 – 28 желтоқсан 1972), кейде Рой Лайман деп те аталады, американдық футболшы және жаттықтырушы. Лайман Небраска штатында туып, Канзас штатында өскен. Ол 1918, 1919 және 1921 жылдары Небраска Корнхаскерс футбол командасы үшін колледж футболында ойнады. Ол Ұлттық футбол лигасында (NFL) Кантон/Кливленд Булдогс (1922–1925), Франкфорд Сары Жакеттер (1925) және Чикаго Берз (1926–1928, 1930–1932 және 1933–1934) командаларында кәсіпқой футболшы ретінде ойнады. Ол төрт рет NFL чемпионатында жеңіс оді (1922, 1923 және 1924 жылдары «Булдогс» және 1933 жылы «Берз» командасымен) және бес рет бірінші құрама «All-Pro» ойыншысы ретінде таңдалды (1923, 1924, 1925, 1930 және 1934). Лайман 1935 жылдан 1941 жылға дейін Небраскада және 1942 жылы Крейтон университетінде футбол жаттықтырушысының көмекшісі болды. Кейіннен ол сақтандыру бизнесінде жұмыс істеді. 1964 жылы ол Про футбол залының мүшесі болды. 1972 жылы Лас-Вегасқа жол тартқанда автокөлік апатында қаза тапты.
Небраска штаты
Лайман 1917 жылы Небраска университетіне түсті, ол Сигма Альфа Эпсилон студенттік бауырластығының мүшесі болды. 1917 жылы бірінші курс студенті ретінде футбол ойнағаннан кейін, ол 1918, 1919 және 1921 жылдары Небраска Корнхаскерс футбол командасының tackle позициясында ойнады. Лайман 1919 жылғы футбол маусымы аяқталғаннан кейін үйленді және 1920 жылдың күзінде университетке оралмады. 1921 жылдың ақпан айында 1921 жылдың күзінде ойнауға құқығын алу үшін қайтып келді. Кейінірек Лайман: "Мен алғашқы күнінен бастап осы ойынды жақсы көрдім, сондай-ақ біздің командалар да жақсы болды" деп еске алды. 1921 жылғы Небраска командасы 7–1 есебімен жеңіске жетті, Кнут Рокннің Нотр-Дам командасына қарсы тартысты ойында жеңіліп, қарсыластарын 283–17 есебімен ұтып, Миссури аңғары конференциясының чемпионы атанды. 1922 жылғы Небраска жылнамасында Лайман туралы былай делінген: "Лайман, сөзсіз, біздің ең жылдам сызық шебінің ойыншысы еді. Рой - ірі денелі адам, салмағы 90 килограмм, және қақпаға дейін тез жетіп, допты ұстап алатын. Рой маусым аяқталғанға дейін tackle позициясындағы ойындарда алаңды жақсы бағындырды".
Кантон/Кливленд Булдогсы
1922 жылдың қыркүйегінде Лайман Линкольн қаласынан, Небраска штатынан Кантон Булдогс командасында кәсіби футбол ойнау үшін кетті. Булдогстарды Небраскадан шыққан үздік ойыншы Гай Чемберлин жаттықтырды, ол Лайманды командаға шақырды. Лайман келесі жылы Булдогс клубына қайта оралды. 1923 жылғы команда тағы бір жеңіліссіз маусымды (11-0-1) өткізді, он екі қарсыласының сегізін ұтып, барлық қарсыластарын жалпы есеппен 246-19 есебімен жеңіп, екінші рет NFL чемпионатын жеңді. Маусымнан кейін Лайманды Canton Daily News басылымы бірінші командасының All Pro ойыншысы деп таңдады, ал Collyer's Eye журналы екінші командасының All Pro ойыншысы деп таңдады. 1924 жылдың тамызында Кливлендтің зергері Сэмюэл Дойч Кантон Булдогсты сатып алып, команданы Кливлендке көшірді, сол жылы NFL маусымында олар Кливленд Булдогс атанды. Булдогс 7-1-1 рекорд көрсетті, қарсыластарын жалпы есеппен 229-60 есебімен жеңіп, үшінші рет NFL чемпионатын жеңді. 1924 жылғы маусымнан кейін Лайман Collyer's Eye басылымының All Pro бірінші командасына және Green Bay Press Gazette екінші командасына ілікті. 1925 жылдың шілдесінде Лайман мен оның төрт командаласы (Пит Генри, Руди Комсток, Бен Джонс және Гарри Робб) команданы 3500 долларға сатып алып, оны Кантонға қайта көшірді. Лайман 1925 жылғы Булдогс үшін жеті ойын ойнады, содан кейін маусымды Франкфорд Желтоқектер үшін төрт ойын ойнап аяқтады. Ол сондай-ақ Collyer's Eye журналының екінші командасының All Pro ойыншысы болып таңдалды.
Чикаго Беарз
1925 жылдың желтоқсанында Лайман «Чикаго Беарс» командасына қосылды және футболшы Ред Грандж қатысқан қысқы турнеге қатысты. 1926 жылдың күзінде ол тағы да «Беарс» командасына қайта оралды. 1926 жылғы «Беарс» командасында кейіннен Профутбол Даңқы залына енген бес ойыншы болды (Лайман, Пэдди Дрисколл, Джордж Халас, Эд Хили және Джордж Трафтон). Команда 12–1–3 есебімен ойын көрсетіп, НФЛ-де екінші орын алды. Лайман 1927 және 1928 маусымдарында «Беарс» командасында қалды. 1930 жылы «Беарс» 9–4–1 есебімен ойын көрсетіп, НФЛ-де үшінші орын алды. Лайман «Collyer's Eye» журналы және «Green Bay Press Gazette» газетінің бірінші All-Pro командасына ілікті. Лайман 1931 жылғы маусымнан кейін футбол ойнаудан тағы да қанағаттанды. «Беарс» командасынан екі рет зейнеткерлік алғаннан кейін Лайман Техаста жартылай кәсіби футбол ойнады және мал шаруашылығымен айналысты. Лайман 1933 жылы «Беарс» командасына қайта оралды. 1933 жылғы «Беарс» командасында болашақта Профутбол Даңқы залына енетін алты ойыншы болды (Лайман, Бронко Нагурски, Ред Гранж, Джордж Муссо және Джордж Трафтон). Команда 10–2–1 есебімен ойын көрсетіп, НФЛ чемпионатының алғашқы плей-офф ойынына қатысты. Лайман сол ойында Чикаго үшін сол қанаттағы қорғаушы ретінде ойнады, нәтижесінде «Беарс» командасы «Нью-Йорк Джайентс» командасын 23–21 есебімен жеңіп шықты. Лайман кәсіби футболдағы соңғы жылында 1934 жылғы «Беарс» командасының құрамында болды. Команда тұрақты маусымда 13–0 есебімен жеңіске жетіп, НФЛ Батыс дивизионының чемпионы атанды, бірақ 1934 жылғы НФЛ Чемпионат ойынында «Джайентс» командасына есе жіберді. 1934 жылғы маусымнан кейін Лайман «United Press», «Green Bay Press Gazette» және «Collyer's Eye» басылымдарының бірінші All-Pro командасына таңдалды. Кейін «Беарс» командасының жаттықтырушысы Джордж Халас Лайманның «командаға алғаш келген кездегіден қарағанда соңғы екі маусымда күштірек және жақсырақ болғанын» айтты. 1925 жылы Лайманмен бірге ойнаған, кейін «Джайентс» командасының жаттықтырушысы болған Стив Оуэн былай деп есіне алды: «Линк – мен көрген алғашқы қанат ойыншысы, ол доп ойынға түспей тұрып, өз позициясынан қозғалды. Оған қарсы ойнау қиын болды, себебі ол әртүрлі қимылдар жасады және сіз қалай әрекет етсеңіз де, қате жіберуіңіз мүмкін».
Еңбек жолындағы жетістіктері мен марапаттары
Лайман ойынға қосқан үлесі үшін көптеген марапаттар алды, соның ішінде Хелмс Фондының жоғары лигалық футбол даңқы залына (1961 жылдың қаңтары) және Небраска штатының спорт даңқы залына енуі, сондай-ақ 1961 жылдың маусым айында Небраска университетінің үздік түлектері сыйлығын алу. Оның ең үлкен құрметі 1964 жылдың ақпанында болды, ол екінші топтан даңқы залына сайланды. NFL-дегі 11 жылында Лайман төрт рет NFL чемпионатында жеңіске жетті және ешқашан жеңіліс көрмеді. (1929 жылы Лайманның алғашқы зейнеткерлікке шыққаннан кейін «Айыулар» командасы 4–9–2 есебін көрсетті.) Ол бес рет бірінші құрама All-Pro ретінде таңдалды және 133 ресми NFL ойынында өнер көрсетті. Ол темір адам дәуірінің нағыз «темір адамы» ретінде танымал болды. Ресми емес ойындарды қоса есептегенде, ол барлығы 286 кәсіби ойынға қатысып, сол ойындарда 211 1/2 сағат ойнады. Зейнеткерлікке шыққан кезде және одан кейін көптеген жылдар бойы ойындар мен ойнаған уақыт бойынша NFL рекордтарын сақтап тұрды. 1935 жылдан 1941 жылға дейін ол Библ және Бифф Джонс жаттықтырушыларымен бірге Небраскадағы желілік жаттықтырушы болды. Небраскадағы желілік жаттықтырушы қызметін атқарган жеті жылында ол Барлық Америкалық ойыншылар Берни Шерер, Фред Шири, Элмер Дохман, Тед Дойл, Чарли Брок, Форрест Бехм және Уоррен Альфсонға жаттықтырушылық жасады. 1941 жылдың желтоқсан айында Небраска штатының атлетикалық кеңесі Лайманның футбол командасының желілік жаттықтырушысы лауазымын жаңартпауға дауыс берді. 1942 жылы ол Крейтон Блюджес футбол командасының желілік жаттықтырушысы болды.
Отбасы және кейінгі жылдары
Лайман 1920 жылғы маусымда Грейс "Долли" Годвинге (1901–1967 жж.) үйленді. 1942 жылы Лайман "Әділ өмірді сақтандыру қоғамы" компаниясында жұмысқа қабылданды. 1948 жылы Техас штатының Сан-Антонио қаласында компанияның агенттік менеджері болды. 1950-ші және 1960-шы жылдары Лос-Анджелесте сақтандыру саласында басшы қызметін атқарды. 1967 жылы оның әйелі Калифорния штатының Пасадена қаласындағы ауруханада қайтыс болды. Әйелінің қайтысынан кейін Лайман Калифорния штатының Сан-Габриэль қаласында қызымен бірге тұрды. Лайман 1972 жылы 74 жасында автокөлік апатында қаза тапты. Ол Лас-Вегасқа қарай I 15 тас жолымен келе жатқанда, Бейкерден оңтүстікке қарай 12 миль жерде жартылай тиеулі жүк көлігіне соқтығысты. Барстоу қалалық ауруханасына жеткен кезде ол көз жұмған еді. Лайман Калифорния штатының Уиттиер қаласындағы Роуз Хиллз естелік саябағына жерленді.