Кіріспе

Нарцисс Луттрелл (1657–1732) – ағылшын тарихшысы, күнделік жазушы, библиограф және қысқа мерзімге Корнуоллдың екі әртүрлі қаласының парламент депутаты болған. Оның 1678 жылдың қыркүйегінен 1714 жылдың сәуіріне дейінгі мемлекеттік істер туралы қысқаша тарихи хабарламасы, Англия мен Ұлыбритания парламенттерінің жылнамасы, оның күнделігінен құрастырылып, Маколей Оксфордтағы All Souls College-тегі қолжазбаға назар салғаннан кейін 1857 жылы жарияланды.

Жазушылық мансап

Латтрелл өмірінің көп бөлігінде жеке азамат болып, парламенттің жұмысы туралы ақпарат алу үшін негізінен екінші дереккөздерге сүйенді, бірақ ол сол кездегі құқықтық және саяси мәселелер бойынша ең сенімді дереккөз саналады. Заңнама ресми парламенттік журналдарда жарияланған, бірақ Латтреллдің күнделігі Вестминстер сарайындағы пікірсайыстардың жалғыз куәсі болып табылады. Осының нәтижесінде Латтрелл басқа еш жерде таба алмайтын маңызды саяси ақпаратты ұсынады. Мысалы, ол 1691 жылғы салық салу туралы пікірсайыстың географиялық принцип бойынша бөлінгенін, Норфолк және Саффолк графтықтары салық салу әдістері бойынша елдің қалған бөлігімен пікір таластырғанын жазған. Парламент мүшелерінің дауыстары тіркелмегендіктен, Латтреллдің жазбалары болмағанда заңның саяси маңызы толыққанды түсініксіз болар еді. Латтреллдің күнделігі дипломатия, әдебиет және өнер саласындағы маңызды оқиғаларды, сондай-ақ парламенттік отырыстарды қамтиды және осы салалардағы оның үлкен кітапханасындағы түсіндірмелермен толықтырылады. Ол сонымен қатар Поптың қастандығына қатысты мәтіндердің кітаптар тізімін, «Тігілген кітаптар мен жеке парақтардың толық каталогы» және т.б. құрастырды. Латтрелл өз заманының ең әсерлі кітап жинақтарының біріне ие болды және кітапхананың сақталуын қалады, мүмкін Грей Инн сияқты мекемеде (ол 1680 жылы адвокаттыққа қабылданды). 1749 жылы Латтреллдің жалғыз тірі ұлы Фрэнсис қайтыс болғаннан кейін кітапхана Латтреллдің әпкесі Дороти Уиннге өтті. Оның немересі, Оксфордтағы All Souls College мүшесі Луттрелл Уинн Латтреллдің қолжазбаларын All Souls College-тегі Кодрингтон кітапханасына тапсырды, ал қалған материалдар сатылым арқылы таратылды. 1694 жылдың 21 қаңтарында Ұлыбританияның болашақ королевасы Анна тағы бір баласын өлі туды. Оның Глостер герцогы принц Уильям сияқты тірі ұлы болғанымен, ол екі рет өлі туған, үш рет түсік тастаған және 4 баласын туғаннан кейін бірнеше сағат, минут, ай немесе жылдар ішінде жоғалтқан. Кейбір деректерге сәйкес, бұл бала 6 айлық жүкті қыз болған. Латтрелл Аннаның «өлі баладан түсік тастағанын» жазды және баланың жынысын көрсетпеді. Анна тағы 6 рет жүкті болды, бірақ олардың барлығы түсік тастаумен немесе өлі туған сәбимен аяқталды. Оның ұлы Уильям 1700 жылы 11 жасында себебі белгісіз аурудан қайтыс болды.

Жинағының шашыраңқы қалдықтары

Латреллдің жинағынан көптеген заттар ақырында Британ кітапханасының қорына қосылса да, көптегені қосылмады. Профессор Джеймс Осборн Sotheby’s аукционында өткен екі саудадан (1936 және 1957 жылдары) сатып алған материалдар кейін Йель университетінің Бейнеке кітапханасына тапсырылды. Жинақтың түрлі бөліктері қазір Ұлыбритания мен АҚШ-тағы бірнеше кітапханаларда сақталуда, олардың ішінде Британ кітапханасы, Бейнеке кітапханасы, Ньюберри кітапханасы және Хантингтон кітапханасы ерекше аталады. Басқа материалдардың қайнап жатқаны әлі белгісіз.

Басты басылымдар

Паптық қастандық алғаш рет ашылғаннан бері басылған тігілген кітаптар мен жеке парақтардың толық каталогы (Лондон, 1680). Нарцисс Луттреллдің Парламенттік күнделігі, 1691–1693; ред. Генри Хорвиц (Оксфорд: Clarendon Press, 1972). Нарцисс Луттреллдің Паптық қастандық каталогтары (Оксфорд: Блэквелл, Луттрелл қоғамы үшін, 1956).