Кіріспе

Шығыс Миннесотадағы Кеттл өзені – АҚШ-тың Шығыс Миннесотасындағы Сент-Кроис өзенінің 83,6 миль (135 км) ұзындығындағы саласы. Сент-Кроис өзені арқылы ол Миссисипи өзенінің су жиналатын алабының бір бөлігі болып табылады. Өзеннің ағылшын тіліндегі атауы өзеннің ішінде және төңірегіндегі құмтастағы көптеген үлкен, дөңгелек тесіктерге (кетелдерге) байланысты, олар өзеннің айналмалы суларымен қашалған. Өзеннің дакота тіліндегі атауы – Céġa watpa, ал анишинайб халқының Акико зииби арқылы ағылшын тіліне енген, екеуі де "Кеттл өзені" деген мағынаны білдіреді.

Өзеннің сипаты

Өзен бойында Кеттл сулары ақ түсті қызылға тартады. Бұл түс адамның әрекетінен емес, ылғалды жерлерден өзенге құйылатын таниндерден (жапырақ пигменттерінен) пайда болады. Кеттлдің су ағыны, су жиналатын 1060 шаршы миль (2745 км²) аймақта жауған жаңбырға байланысты жылдам өзгереді. Құрғақ жаз айларында өзеннің тоқтауға дейін азаюы және бірнеше күн жаңбырдан кейін күшті ағысқа айналуы сирек емес. Судың қалыпты ағыны маусымдықта 200-ден 6000 куб фут/сек (0,09-ден 2,8 м³/с) арасында өзгереді. Барудан бұрын USGS су өлшегішін тексеріңіз. Бұл станцияда өзеннің орташа ағыны секундына 724 куб фут шамасында. Өзеннің өте терең бөліктері бар, кейбір ойыстардың тереңдігі 30 метрден асады. Өзеннің таңғажайып тереңдігі мен жалпы жақсы су сапасы ежелгі бекіре балықтарының тіршілік етуіне жағдай жасайды. 2018 жылдың мамырына дейін Миннесота штатында ұсталған ең ірі балық 1994 жылы Кеттл өзенінде ұсталған 42,8 кг салмақтағы бекіре болды. Бұл рекордты шамамен 105 фунт салмақтағы және 73 дюймдік бекіре балық, жаңбырлы өзеннен ұсталған балық бұзды.

Өзеннің бөліктері

Өзеннің жоғарғы бөлігі (Бэннинг мемлекеттік паркінің үстінде) көбінесе жылдам ағысқа ие, жиі су алабында және бірнеше I сыныпты тасқынға толы. Су деңгейі орташа немесе жоғары болғанда (900 фут³/сек) өзеннің бұл бөлігінен өтуге болады. Өзен Бэннинг мемлекеттік паркіне жеткенде, сипаты тез өзгереді, өйткені өзен I-ден IV сыныпқа дейінгі бірнеше тасқын арқылы төмен түседі. Бұл тасқын су деңгейі төмен немесе орташа болғанда (600-ден 900 фут³/сек) ашық каноэмен оңай жүріп өтуге мүмкіндік береді, бірақ өте жоғары су деңгейінде (4500 фут³/сек) тіпті тәжірибелі ақсу каякшылары мен салаластырушылар үшін де қауіпті болуы мүмкін. Өзеннің тік жартасты жағалары, су астындағы жартастар мен шұңқырлар осы жағдайда құтқаруды өте қиын жасайды. Парктен шыққаннан кейін көп ұзамай, өзен Биг-Спринг сарқымасы алдында айтарлықтай тынышталады. Сарқыма 1995 жылы қайта жаратылды, өйткені 1908 жылы салынған бөгет өзенді қалпына келтіру үшін алынып тасталды. Бөгеттің алынуы асқабаққа өзенде кеңірек таралуға мүмкіндік берді. Сарқыманың жанында шағын демалыс алаңы бар, ал суға түсу үшін біршама қиын жол бар. Сарқымадан бастап Сент-Крой өзенімен қосылғанға дейін Кетл өзені жиі су алабында және кейде I сыныпты тасқынмен орташа жылдамдықпен төмендейді. Өзен Сент-Круаға жақындаған сайын тасқын жиілегенімен, қарқындылығы жоғарыламайды. Өзеннің бұл соңғы бөлігі штаттағы ең жақсы каноэге арналған жерлердің бірі болып табылады, өйткені басқаруға болатын тасқын, жақсы балық аулау, жиі жануарлар дүниесін (соның ішінде аюлар) көру және басқа адамдардың жоқтығы бар.

Кетл өзеніндегі ақсулы демалыс

Кеттл өзенінде III және IV дәрежелі көпіршікті ағыстар бар, оларды каякшылар, каноэшілер және рафтингпен айналысушылар жиі бағады.

Салалар

Кеттл өзені Пайн-Ситиден солтүстік-шығысқа қарай 16 шақырым (10 миль) жерде Сент-Крокс өзеніне құяды. Бастауына жақын өзен, Урайтқа жақын жерден оңтүстік-шығысқа қарай ағатын Батыс Кеттл өзенін жинап алады. Басқа салаларының ішінде Карлтон округінде Кеттлге қосылатын Dead Moose және Split Rock өзендері, ал Пайн округінде қосылатын Moose Horn, Willow, Pine және Grindstone өзендері бар. Баннинг мемлекеттік саябағындағы Вольф-Крик өзені Кеттл өзеніне құя бермес бұрын 4 метрлік сарқырамадан құлайды.

Тарих

Суретшілер Клара Мейрс және Клемент Хауперс Кеттл өзеніне жиі барып, сол жердегі адамдар мен пейзаждарды суреттеген.