Кіріспе

Словакиялық суретші және иллюстратор Микулаш Галанда (4 мамыр 1895 – 5 маусым 1938) – словакиялық заманауи өнердің ең маңызды негіз салушыларының және насилдаушыларының бірі. Ол Мартиндегі Ұлттық зиратта жерленген.

Туған жері мен білімі

Ол Турчианске Теплицеге жақын Мала-Вейскада дүниеге келген. 1914-1916 жылдары Будапешттегі Көркемсурет академиясында оқыды. 1922 жылы Прагадағы Өнер, сәулет және дизайн академиясына қабылданды, онда профессор В. Х. Бруннердің басшылығымен оқыды. 1923-1927 жылдары Прагадағы Көркемсурет академиясында Август Бромсе және Франц Тиледен дәріс алды.

Мансап

1924-1926 жылдары Галанда «Dav» журналының алғашқы графикалық редакторы болды. 1928 жылы сурет салудан сабақ беруге рұқсат алды, сол жылы Прагада Мария Будовамен танысып, 1931 жылы үйленді. 1929 жылы Братиславаға көшіп келіп, 1-ші қыздар қалалық мектебінде сабақ бере бастады. 1929 жылдан 1932 жылға дейін ол Братиславадағы Трнавская көшесі, 5 мекенжайында орналасқан Людовит Фулламен бірге ательеде жұмыс істеді. 1930 жылы Братиславадағы 2-ші ұлдар мектебінде және қолөнер мектебінде мұғалім болып жұмыс істеді. Ол «Umelecka beseda slovenska» қоғамына қосылды. 1930 жылдың күзінде ол Парижге сапар шегіп, Краковта көрме ұйымдастырды. 1930-1932 жылдары Галана мен Л. Фулла өзінің «Жеке хаттарының» төрт саны жарыққа шығарды, онда олар бейнелеу өнеріндегі жаңа прогрессивті идеялар мен оның қазіргі қоғамдағы рөлі туралы талқылады. 1933 жылы Братиславадағы қолөнер мектебінің профессоры болды және М.Р. Штефаник атындағы «Krajinska cena» сыйлығын жеңіп алды. 1935 жылы Сиена Элануда және Прагада көрмелер өткізді. 1936 жылы Здиарда демалып, Венеция биенналесіне қатысты. 1937 жылы ол өз туындыларын Мәскеуде және Парижде өткен 1937 жылғы «Заманауи өмірдегі өнер мен техника халықаралық көрмесінде» көрсетті, онда иллюстрациялар мен кітап дизайны жанрындағы шығармалары үшін күміс медальді жеңіп алды. 1938 жылы Нью-Йорктегі словак өнері көрмесіне қатысты. Ол 300 мәдениет, өнер, ғылым және дін өкілдерінің «Verní zostaneme! (Мәңгілік адал!)» манифестіне қол қойды, бұл манифест ЧСР-дің таратылуына қарсылық білдірді. Микулаш Галанда 1938 жылдың 5 маусымында Братиславада қайтыс болды.

Стиль

Өзінің барлық шығармаларында ол еуропалық сурет өнерінің дамуындағы жетістіктер негізінде словак көркем модернизмін қалыптастыруға ұмтылды. Ол экспрессионизм және кубизм бағыттарына ұмтылыс жасады және осы негізде өзінің сурет салу стилін жасады. Мансабының басында ол графикаға бағытталған болса, кейін сурет салуға көбірек мән берді. Оның туындыларының тақырыбы отандық, словак пейзажы мен халқымен байланысты болды. Ол әйелдердің сұлулығы мен тартымдылығын бейнелейтін лирикалық суретші ретінде танылды. Оның туындыларының көп бөлігі көңілділікке толы.

Мұра

1991 жылы оның туған қаласы Турчианске-Теплицеде оның туындыларының тұрақты көрмесі ашылды.