Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гематоксилин (АҚШ орфографиясы) немесе гематеин – гематоксилиннің тотығу нәтижесінде алынған туындысы, бояу үшін қолданылады. Гематеинды гематинмен шатастырмау керек, гематин – гемоглобиннің ыдырауынан пайда болатын қоңырдан қара түске дейінгі темірлі пигмент. Түс индексінде (басқа еш жерде емес) гематеин гематин деп аталады.
Hematein (US spelling) or haematein is an oxidized derivative of haematoxylin, used in staining. Haematein should not be confused with haematin, which is a brown to black iron containing pigment formed by decomposition of haemoglobin. In the Colour Index (but nowhere else), haematein is called haematine.
Қасиеттері
Гематеин индикатор сияқты қасиеттерді көрсетеді: сулы сілтілік ортада көк түсті болып, нашар ериді, ал спирттік қышқыл ортада қызыл түсті болып, жақсы ериді. Ерітілген гематеин атмосфералық оттегімен баяу әрекеттесіп, қолданыс табалмаған өнімдер түзеді.
Hematein exhibits indicator like properties, being blue and less soluble in aqueous alkaline conditions, and red and more soluble in alcoholic acidic conditions. Dissolved haematein slowly reacts with atmospheric oxygen, yielding products that have not found applications.
Қолданбалар
Қышқыл ерітінділерде гематоиннің металдармен (әдетте алюминий немесе темір, сондай-ақ хром, цирконий және басқалары) құрамындағы кешендері биологиялық бояу ретінде қолданылады. Алюминий гематейн (haemalum) – адам және басқа жануарлар тіндерінің кесінділеріндегі жасуша ядроларын бояудың "қалыпты" тәсілі. Металл гематоин бояулары ядролардан өзге де нысандар үшін қолжетімді, оның ішінде жүйке талшықтарының миелин қабықтары және әртүрлі цитоплазмалық органеллалар. Боялған нысандардың түсі қолданылған тұзға байланысты. Алюминий гематейн кешендері көбінесе көк түсті, ал темір кешендері өте қою көк немесе қара болады. Алюминий гематейн кешендері (haemalum) жасуша ядросының хроматинымен байланысады. Haemalum бояу әдістері 1860 жылдардан бері қолданылып келе жатқанмен, бояу металл кешенін байланыстыратын заттың немесе заттардың химиялық табиғаты әлі күнге дейін нақты белгілі емес. Кейбір гистохимиялық зерттеулер катионды алюминий гематейн кешенінің ДНК-ның фосфат аниондарына тартылатынын анық көрсетеді. Басқалары ядролық гистондардың аргинин қалдықтарын haemalum арқылы ядроны бояудың субстраты ретінде қарастырады. Алюминий гематоинымен (haemalum) боялатын құрылымдар көбінесе базафильді деп аталады, бірақ бояу механизмі кішкентай молекулалы негізгі (катиондық) бояуларға қарағанда күрделірек. Шын мәнінде базафильді құрылымдар – нуклеин қышқылы немесе басқа полианиондар, мысалы, жасушадан тыс матрицаның гликозаминогликандары немесе көптеген түрдегі шырыштардағы қышқылдық гликопротеиндер. Әдетте, алюминий гематоині тек ядролық хроматинді және кератохиалин түйіршіктері мен кальцийленген шөгінділер сияқты басқа да бірнеше материалдарды ғана бояйды. Алюминий гематоинының өте сұйылтылған ерітінділері, pH 3,2-де (бояу үшін қалыптыдан жоғары) қолданылғанда, катиондық бояу металл кешенін қамтиды және нуклеин қышқылдарын баяу бояйды. Қалыпты бояу үшін қолданылатын haemalum ерітінділері көбірек концентрацияланған және қышқылды (pH 2-2,5) болады, сондай-ақ тіндерден ДНК мен РНК химиялық немесе ферменттік жолмен алынғаннан кейін ядроларды бояуға қабілетті.
In acidic solutions, complexes of hematein with metals (usually aluminium or iron, but also chromium, zirconium and several others) are used as biological stains. Aluminium haematein (haemalum) is the "routine" stain for cell nuclei in sections of human and other animal tissues. Metal haematein stains are available also for objects other than nuclei, including myelin sheaths of nerve fibres and various cytoplasmic organelles. The color of the stained objects depends on the salt used. Aluminium haematein complexes are usually blue, whereas ferric complexes are very dark blue or black. Aluminium haematein complexes (haemalum) bind to the chromatin of the nuclei of cells. Although haemalum staining methods have been in use since the 1860s, the chemical identity of the substance or substances that bind the dye metal complex is still not known with certainty. Some histochemical investigations clearly indicate that a cationic aluminium haematein complex is attracted to the phosphate anions of DNA. Others implicate the arginine residues of nuclear histones as the substrate of nuclear staining by haemalum. Structures that stain with aluminium hematein (haemalum) are often said to be basophilic, but the staining mechanism is not as simple as for basic (cationic) dyes with smaller molecules. Truly basophilic structures are ones containing nucleic acids or other polyanions such as glycosaminoglycans of extracellular matrix or acidic glycoproteins in many types of mucus. As usually used, aluminium hematein stains only nuclear chromatin and a few other materials such as keratohyalin granules and calcified deposits. Very dilute solutions of aluminium haematein, used at pH 3.2 (higher than is usual for staining), contain a cationic dye metal complex and will slowly stain nucleic acids. Haemalum solutions used for routine staining are more concentrated and more acidic (pH 2 2.5) and are able to stain nuclei after chemical or enzymatic extraction of DNA and RNA from the tissue.