Кіріспе
Дизайн мамандығы
Бақ дизайнері – бақтардың жоспарын және ерекшеліктерін әуесқой немесе кәсіби деңгейде жобалайтын адам. Бақ дизайны мен ландшафт дизайнының композициялық элементтері: жер бедері, су, өсімдіктер, құрылыс элементтері мен ғимараттар, төсеме, учаскенің ерекшеліктері және жергілікті климаттық ерекшеліктері.
A garden designer is someone who designs the plan and features of gardens, either as an amateur or professional. The compositional elements of garden design and landscape design are: terrain, water, planting, constructed elements and buildings, paving, site characteristics and genius loci, and the local climatic qualities.
Қызметтер
Бақ дизайнерлері – ландшафттарды жоспарлау және бақтарды жобалаумен айналысатын, клиенттерге кеңес беріп, құрылыс барысында басшылық пен қадағалауды жүзеге асыратын, ал бақ құрылғаннан кейін оны орнату және күтіп ұстауды басқаратын білікті мамандар. Олар учаскені зерттеп, бақтың дамуына қатысты жобалаудан бастап құрылысқа дейінгі сызбаларды дайындайды, сондай-ақ қажетті өсімдіктер мен құрылыс материалдарын іздеп табады. Тарихи түрде, көптеген бақтарды арнайы білімі жоқ, бірақ талантты хоббишілер жобалаған, ал кейбіреулерін оның көркемдік немесе дизайндық білімі бастапқыда бақтарға бағытталмаған адамдар жобалаған. Қазіргі заманғы қоршаған ортаны жобалау мәселелерінің және технологияның күрделілігі кәсіби бақ дизайнерлерінің қызмет аясын кеңейтеді.
Әдістер
Бағбандар әр түрлі жобалау әдістерін қолданды, олар жұмыс істеген тарихи кезеңге және олармен ең жақын байланыста болған кәсіби салаға байланысты. Мысалы, "архитектор бағы", "суретші бағы" немесе "өсімдіктерді жақсы білетін бағы" деп айтуға болады. Тарихи тұрғыдан қарағанда, ежелгі бақтар тікелей жерге "салынған", Ренессанс бақтары қағазға, ал қазіргі бақтар компьютерде жобаланатын болған. Дизайн процесі әрқашан дайын нәтижеге әсер етеді. Бақ дизайны деп аталатын, өсімдіктер палитрасымен және олардың қажеттіліктерімен бастайтын дизайнерлер мен ландшафт дизайны деп аталатын, кеңістік пен орынды қарастырып, өсімдіктер мен басқа элементтермен архитектуралық кеңістіктер мен қозғалыс жолдарын құратын дизайнерлер арасында айырмашылық бар. Көптеген танымал бақтарда көптеген қызықты өсімдіктер болғанымен, олардың тұтас жоспары толық болмауы және біртұтас композициядан құралмауы мүмкін. Сондай-ақ, жалпы дизайны жақсы жоспарланған көптеген бақтарда өсімдіктерді отырғызудың егжей-тегжейлілігінен қызығушылық болмауы мүмкін. Өсімдіктер туралы көп білетін кейбір бағбандар дизайнды ұғымдастыруға қарсы болуы мүмкін. Ал кейбір өте білікті дизайнерлер мен ландшафт архитекторларының ботаникалық және бау-бақша шаруашылығы туралы білімі мен тәжірибесі жеткіліксіз болуы мүмкін. Ықтиятты және талантты бақ дизайнері екі қажеттілікті де үйлестіріп, әдемі және тұрақты ландшафттар мен бақтарды жобалай алады.
Бағбандық дизайн бойынша білім беру
Тарихи тұрғыдан алғанда, бақ дизайнерлері шеберлік жүйесі бойынша оқытылған, мысалы, Андре Ле Нотр әкесімен, ал Беатрикс Фарранд Чарльз Спраг Саргентпен білім алған. ХХ ғасырда университет деңгейіндегі ландшафтты жоспарлау және бақ дизайны курстары құрылды, олар көбінесе ауыл шаруашылығы, бау-бақша шаруашылығы немесе сәулет кафедраларымен байланысты болды. ХХ ғасырдың екінші жартысында көптеген курстар өз мазмұнын және атауларын өзгертті, бақ дизайнынан ландшафттық архитектураға қарай көшті. ХХ ғасырдың соңында бау-бақша шаруашылығына қарағанда дизайнына көбірек назар аударатын бірнеше бакалаврлық бағдарламалар ашылды. Бау-бақша шаруашылығы колледждерінің әсемдік бөлімдері мен сәулет колледждерінің ландшафттық архитектура кафедралары заманауи бақ дизайнерлерін даярлауды жалғастыруда.
Қосымша көздер
Сильвия Кроу, Бағбандық дизайн, Антиквариаттар коллекционерлер клубы, 2003. Мари Луиза Готейн, Бақ өнерінің тарихы (ағылшын тіліндегі басылым), 1928. Том Тернер, Бақ тарихы, философиясы және дизайны – б.з.д. 2000 жылдан – 2000 жылға дейін, Spon Press, 2005. Роджер Тернер, Жақсырақ бақ дизайны, Batsford Press, 1986. Р. Тернер, Өсімдіктер жинаушының бағындағы дизайн, Timber Press.