Кіріспе
Medical Emergency Relief International (Merlin) – бұрынғы британдық халықаралық үкіметтік емес денсаулық сақтау қайырымдылық ұйымы, ол әлемдік төтенше жағдайларға медициналық сарапшыларды жіберетін. 2013 жылдың шілдесінде Merlin Save the Children ұйымымен бірікті.
Тарих
Мерлин 1993 жылы доктор Кристофер Бессе, Николас Меллор және Марк Далтон апат аймақтарына медициналық бригадаларды жіберу, содан кейін аурулардың алдын алу және жергілікті денсаулық сақтау жүйесін дамыту мақсатымен британдық қайырымдылық қорын құру үшін негізделді. Оның алғашқы миссиясы Боснияға 1 миллион фунт стерлинг сомасындағы қажетті азық-түлік пен дәрі-дәрмектерді тасымалдайтын конвой жіберу болды. Содан бері Мерлин табиғи апаттар мен гуманитарлық төтенше жағдайларға ден қоюға және жергілікті денсаулық сақтау жүйесін қайта жаңғыртуға бағытталған мамандандырылған қайырымдылық ұйымына айналды. Бүгінгі күнге дейін Мерлин 40-тан астам елде жұмыс істеді және соңғы жылдардағы ең ауыр гуманитарлық төтенше жағдайларға жауап берді. Олардың ішінде Азиядағы цунами, Дарфур және Бирмадағы циклон бар. Мерлин 2010 жылғы Гаитидегі жер сілкінісі мен Пәкістандағы су тасқынына да ден қойды. 2013 жылдың шілдесінде Мерлин Save the Children ұйымымен бірікті.
Африка
Конго Демократиялық Республикасы: Merlin 1997 жылдан бері Конго Демократиялық Республикасында жұмыс істейді, ол елдің шығысындағы босқындарға шұғыл көмек көрсетті. 2002 жылдан бері қайырымдылық ұйымы 100-ден астам денсаулық сақтау мекемелерін қайта құру, дәрі-дәрмекпен қамтамасыз ету және жергілікті денсаулық сақтау қызметкерлерін оқыту, оларға сапалы денсаулық сақтауды қамтамасыз ету үшін дәрі-дәрмек пен тәжірибеге ие болуды қамтамасыз ету үшін қауымдастықтармен жұмыс істейді. Merlin сонымен қатар бірнеше ауруханаларды қолдайды, соның ішінде Маниема провинциясындағы ең ірі Кинду ауруханасы, айына 2000 науқасты емдейді. Merlin 1998 жылдан бері Кенияда жұмыс істейді, ол Түрканада көшпелі малшылар үшін ерікті түрде ВИЧ-тестілеу және кеңес беру клиникаларын, сондай-ақ Ұлы Рифт аңғарында антиретровирустық ем алушы науқастарға қолдау көрсететін ұқсас жобаны басқарады. Көптеген туберкулезбен ауыратын адамдар ВИЧ-пен ауыратындықтан және керісінше, Merlin Кения үкіметімен бірлесіп ВИЧ-пен ауыратын адамдарды және туберкулезбен ауыратын науқастарды екі инфекцияға да тексерілуге ынталандырады. Кенияның батыс таулы аймағындағы Ньянзада Merlin жергілікті тұрғындарды ВИЧ жұқтырған адамдарға үйде күтім жасауға оқытады. Ньянзада безгек қайта пайда болғаннан кейін Merlin жергілікті денсаулық сақтау қызметкерлерін безгекке шалдығуды анықтау, азайту және алдын алу үшін, халықты хабардар ету, төсекке арналған торларды тарату және үйлерді инсектицидтермен шашу арқылы оқытады. Либерия: Білікті денсаулық сақтау қызметкерлерінің жетіспеушілігі, денсаулық сақтау инфрақұрылымының тозуы және мемлекеттік қаржыландырудың жеткіліксіздігі салдарынан Либерияның денсаулық сақтау жүйесі төтенше жағдайдан даму сатысына көшуді ғана бастады. 1997 жылдан бері Merlin Денсаулық сақтау министрлігімен бірлесіп денсаулық сақтау мекемелерін жөндеу, дәрі-дәрмек пен жабдықтармен қамтамасыз ету, денсаулық сақтау қызметкерлерін оқыту және бақылау жұмыстарын жүзеге асырып келеді. Судан: 2004 жылы Merlin командалары денсаулық сақтау қызметтерін ұйымдастыра бастағанда, отаршылдардың шабуылдарынан үйсіз қалған адамдардың көпшілігі медициналық көмек алу мүмкіндігіне ие болмады. Merlin қазіргі таңда қақтығыстан қашып келген адамдармен толысқан сегіз елді мекенге қызмет көрсететін клиникалар желісін басқарады. Орташа есеппен әр алты ай сайын 134 мың адам емделеді.
Таяу Шығыс
Мерлин 1994 жылы Ауғанстанда жұмыс істей бастады, елдің ең шалғай және қол жеткізу қиын аймақтарындағы осал адамдарға қажетті денсаулық сақтау қызметтерін ұсынды. Ауғанстанда аналық және балалар денсаулығына қатысты жағдай нашар, нәтижесінде ана мен бала өлімі көрсеткіштері әлемдегі ең жоғары деңгейде. Бір кезде тек 14% жағдайда туған балаларды тәжірибелі акушерлер қабылдаған, ал шалғай ауылдық жерлерде әйелдердің жүктілік немесе босану кезінде өлімге ұшырау қаупі үштен бірін құраған. Мерлин 2006 жылдың сәуір айында Тахар провинциясының солтүстік-шығысындағы Талоқан қаласында акушерлерді даярлайтын орталық ашты. Осы орталықтан көптеген түлектер бітіп, қазір 84 000-нан астам әйелге аналық денсаулық сақтау бойынша қажетті көмек көрсетуде. 2003 жылғы Бам жер сілкінісі: 2003 жылдың 26 желтоқсанында Иранның Бам қаласын 6,6 балдық жер сілкінісі шалып, 26 000-нан астам адам қаза тауып, 75 000 адам үйсіз қалды. Мерлин апат болғаннан кейін 72 сағат ішінде денсаулық сақтауды бағалау, медициналық жабдықтар, гигиеналық жиынтықтар, су және санитариялық тазалық құралдарын тарату үшін команда жіберді. Мерлин апаттан кейін бір жылдан астам Бамда болып, 32 медициналық пунктті және 11 денсаулық сақтау орталығын салуға немесе жөндеуге көмектесті. Мерлин 2003 жылдың сәуір айында Саддам Хусейн режимі құлағаннан кейін бірнеше күн өткен соң Бағдадқа кірген алғашқы халықаралық гуманитарлық ұйымдардың бірі болды. Ұйым Бағдадтың барлық балалар ауруханалары мен медициналық клиникаларына медициналық жиынтықтар мен жабдықтарды жеткізіп, әйелдер мен балалар сияқты ең осал топтарға көмек көрсетті. Мерлин жергілікті денсаулық сақтау органдарына қызметтерін қайта бастауға және соғыстан зардап шеккен инфрақұрылымды қалпына келтіруге көмектесті. Бағдадтың көптеген аудандарында су және санитариялық жүйелер нашар күйде болды, кейбір аудандарды кәріз сулары жиі басып жатты. Осыған жауап ретінде Мерлин су және санитариялық жобаларды іске асырды, олар Үлкен Бағдад аймағындағы шамамен 35 000 адамға көмектесті. Палестина аумақтары: Мерлин 2002 жылдан бері Палестина аумақтарында жұмыс істейді. Ұйым Газа мен Батыс жағалауда денсаулық сақтауға қолжетімділікті арттыру және әсіресе ауылдық жерлерде денсаулық сақтауды жақсарту мақсатында бағдарламаларды жүзеге асырды. 2007 жылы Мерлин Батыс жағалаудағы Калқилия және Салфит аудандарында жұмыс істей бастады – бұл аймақтар ажырату кедергісінен ең көп оқшауланған. 2008 жылдың желтоқсаны мен 2009 жылдың қаңтарында Газа секторындағы қақтығыстардан кейін Мерлин жылжымалы және стационарлық клиникалар арқылы алғашқы және мамандандырылған медициналық қызметтерге қолжетімділікті арттырды және қауіпсіз қанмен қамтамасыз етуді жақсартты. Сондай-ақ, ауруды ерте диагностикалау арқылы азайту үшін үйге барып, денсаулық сақтау бойынша білім беру жұмыстарын жүргізді.
Солтүстік Америка
Мерлин жер сілкінісінен кейін 48 сағат ішінде жедел жауап шараларын іске қосып, Порт-о-Пренс қаласының маңындағы Дельмас 33-ке мамандандырылған хирургиялық және медициналық команданы жұмылдырды. Қолданыстан шығарылған теннис кортында Мерлин толыққанды, шатырлы хирургиялық аурухана құрды. "Medicos del Mundo" (MDM Испания) ұйымымен серіктестікте Мерлин Порт-о-Пренс қаласынан екі сағаттық қашықтықта орналасқан Петти-Гоав және Гранд-Гоав ауылдық аймақтарында және олардың төңірегінде мобильді клиникалық топтармен жұмыс істеп жатыр. Мобильді клиникалардың маршрутында жеті ауыл бар, олардың әрқайсысы денсаулық сақтауға зор қажеттілігі бар және жеткіліксіз қамтылған. Мерлиннің дәрігерлер мен медбикелер тобы негізгі, аналық және жаңа туған нәрестелерге арналған денсаулық сақтау қызметтерін ұсынады, ал күрделі жағдайларды қажет болған жағдайда қосымша емдеу үшін жергілікті ауруханаларға жолдайды.
Солтүстік Азия
Бұрынғы Кеңес Одағында коммунизм құлағаннан кейін, Ресейде туберкулез (ТБ) ауруының көрсеткіші 42%-ға өсті. Мерлин Сибирдегі Томск қаласында он жылдан астам туберкулезбен ауыратын науқастармен жұмыс істеді. Мерлин аурудың таралуына қарсы күресу үшін дәстүрлі әдістерді жаңа, үй жағдайындағы емдеумен үйлестіріп, емдеудің жаңа тәсілдерін енгізді. Бұл жұмыс өте табысты болғандықтан, Ресей Денсаулық сақтау министрлігі оны ТБ-ны емдеу жөніндегі жалпыұлттық бағдарлама ретінде қабылдады. Мерлин сонымен қатар ауруханадағы туберкулез бөлімін қолдады және тұтқындарға, олардың босатылуына дейін және кейін медициналық және әлеуметтік көмек көрсетті. Бағдарлама аяқталғаннан кейін Томск қаласында туберкулез ауруының көрсеткіші 6%-ға төмендеді, ал Ресейдің басқа аймақтарында 10%-ға өсті. 2006 жылы Ресей Федералдық қауіпсіздік қызметі Мерлин мен басқа да шетелдік ҮЕҰ-ларды шетелдік барлау операцияларын жүргізу үшін пайдаланылған жамылғы деп айыптады. Алайда, бұл Ресей үкіметінің ҮЕҰ-ға деген жалпы күдік сезіміне байланысты, себебі 2012 жылы саяси белсенді шетелдік ҮЕҰ-лардың барлығын "шетелдік агенттер" ретінде тіркеуге және қаржылық есептерін тоқсан сайын тапсыруға міндеттейтін заң қабылданды.
Оңтүстік-шығыс Азия
Наргис циклоны: 2008 жылдың мамыр айында Мьянмадағы Ирравадди дельтасы аймағын «Наргис» циклоны қиратты, нәтижесінде 130 000-нан астам адам қаза тапты немесе із-түзсіз жоғалды, ал миллионнан астам адам үйсіз қалды. «Мерлин» командалары циклоннан бұрын Мьянмада жұмыс істеп келгендіктен, олар апатқа ең бірінші болып ден қойды, Лапуттада алғашқы медициналық көмек көрсету пункттерін құрып, алғашқы аптада күніне кем дегенде 250 науқасты емдеді. Азиядағы цунами: «Мерлин» 2004 жылғы желтоқсандағы цунами апатынан кейін 48 сағаттан да аз уақыт өткенде Шри-Ланкаға жетті және жергілікті Денсаулық сақтау министрлігімен үйлесімді көмек көрсетуді жоспарлаған алғашқы халықаралық денсаулық сақтау коммерциялық емес ұйымы болды. Олардың Индонезия мен Мьянмада да командалары болды. 2007 жылдың соңына дейін «Мерлин» Шри-Ланканың Ампара және Баттикалоа аймақтарындағы 287 000 отбасыға қақтығыстар мен цунамиден зардап шеккен клиникалар мен ауруханаларды салу және жаңарту арқылы көмектесті.
Денсаулық сақтау қызметкерлеріне қолдау көрсету науқаны
"Денсаулық сақтау қызметкерлеріне қолдау білдіріңіз!" – Мерлиннің білікті денсаулық сақтау қызметкерлерінің жаһандық тапшылығымен күресу науқаны. Мерлин дағдарыстағы елдердегі денсаулық сақтау қызметкерлерін оқыту, жабдықтау, жалақы төлеу және қолдау үшін ұлттық денсаулық сақтау кадрлары жоспарларын жасауға ұлттық үкіметтер мен халықаралық донорларды шақырады.