Кіріспе

Американдық теориялық физик (туған 1947)

Эрик Ж. Вайнберг (29 тамыз 1947 жылы туған) – теориялық физик және Колумбия университетінің физика профессоры. Вайнберг 1968 жылы Манхэттен колледжінде бакалавр дәрежесін алды. Ол 1973 жылы Гарвард университетінде Сидни Коулманның жетекшілігімен философия докторы (Ph.D.) дәрежесін алды, олар бірлесіп кванттық өріс теориясында спонтанды симметрия бұзудың Коулман-Вайнберг механизмін ашты. Вайнберг жоғары энергиялық теорияның түрлі салаларында жұмыс істейді, оның ішінде қара тесіктер, вортикстер, Черн-Саймонс теориясы, калибрлік теориялардағы магниттік монопольдер және космостық инфляция. Ол сонымен қатар Physical Review D журналының редакторы және Кореяның Жоғары Оқу Орталығының (KIAS) қонақ ғалымы болып табылады.

Академиялық мансап

Докторлық дәрежесін алғаннан кейін Вайнберг Нью-Джерси штатының Принстон қаласындағы Жоғары оқу институтына докторантурадан кейінгі зерттеуші ретінде барды. 1975 жылы ол Колумбия университетінде физика пәнінің ассистент-профессоры болды. 1987 жылы толық профессор атағына ие болды. 2002 жылдан 2006 жылға дейін Вайнберг Колумбия университетінің физика кафедрасын басқарды. Вайнберг қазірге дейін BPS монопольдерін және вакуумдық ыдырауды белсенді түрде зерттеп жатыр.

Ерекше еңбектері

Вайнберг теориялық жоғары энергиялық физиканың әртүрлі салаларында жұмыс істеді, оның ішінде спонтандық симметрия бұзу теориясы, инфляция, суперсимметриялық солитон теориясы және кванттық/термиялық көпіршіктердің пайда болуы арқылы вакуумның ыдырау теориясы.

Өлшемді түрлендіру

Кольман Вайнбергтің бастапқы мақаласында, сондай-ақ Эрик Вайнбергтің диссертациясында Кольман мен Вайнберг әртүрлі теориялардағы байланыстарды қайта нормалауды талқылады және «өлшемдік трансмутация» ұғымын енгізді – байланыс тұрақтыларының өзгеруі кейбір байланыстарды кездейсоқ энергия деңгейімен анықтайды, сондықтан классикалық түрде бірнеше кездейсоқ өлшемсіз тұрақтылары бар теориядан бастағанда, соңында кездейсоқ өлшемді параметрмен сипатталатын теорияға жетесіз.

Ли-Вайнберг-И метрикасы

Магниттік монопольдердің болуы ұзақ жылдар бойы қызықты және терең мүмкіндік болып келді. Мұндай солитондар Дирак көрсеткендей, электр зарядының квантталуын түсіндіре алады; олар Поляков пен 't Хоофт атап өткендей, калибрлік теориялардағы классикалық шешімдер ретінде туындауы мүмкін; оларды анықтауға болмауы ыстық Ұлы Жарылыс фазасынан бұрын инфляция кезеңін ұсынудың бір себебі болып табылады. Магниттік монопольдік шешімдердің динамикасы, әсіресе теория BPS лимитінде болғанда, суперсимметриялық теория құру үшін фермиондық секторларды қосуға мүмкіндік береді. Мұндай жағдайларда көп монопольдік шешімдер нақты түрде алынуы мүмкін, жүйедегі монопольдер негізінен бос, себебі Хиггс өрісі арқылы жүзеге асырылатын өзара әрекеттесу калибрлік өзара әрекеттесу арқылы жойылады. Егер калибрлік топ максималды түрде бөлінген болса, көп монопольдік шешімді әрқайсысы фазалық коэффициентке ие әлсіз өзара әрекеттесетін бөлшектер ретінде қарастыруға болады, сондықтан төмен энергиялы процестерді қарастырғанда n монополь үшін бостандық дәрежесінің жалпы саны 4n-ге тең, 4 өлшемді кеңістікте – кеңістіктік координаталар үшін 3 және фазалық коэффициент үшін 1. Динамика монопольдер арасындағы өзара әрекеттесуден туындайтын 4n өлшемді кеңістіктегі қозғалысқа дейін тоғытылуы мүмкін, бұл "модульдік кеңістік жуықтауы" деп аталады. Эрик Вайнберг Кимьонг Ли және Пилджин И-мен бірге жақсы бөлінген монопольдер үшін модульдік кеңістік метрикасын есептеді, кез келген үлкен компактты калибрлік топ U(1) өнімдеріне бөлінді және кейбір жағдайларда метрика толық болуы мүмкін екенін көрсетті – монопольдер тығыз орналасқан жүйелер үшін де жарамды. Бұл есептеу "Ли–Вайнберг–И метрикасы" деп белгілі.

Таңдалған мақалалар мен кітаптар

"Кванттық өріс теориясындағы классикалық шешімдер" (2012) http://www.cup.cam.ac.uk/aus/catalogue/catalogue.asp?isbn=9781139574617&ss=exc