Кіріспе

Статистикада орташа квадратты болжау қатесі (MSPE), сонымен қатар болжамдардың орташа квадратты қатесі деп те аталады, тегістеу, қисыққа сәйкестендіру немесе регрессия процедурасының болжау қателерінің (PE) квадраттарының күтілетін мәні, яғни болжау функциясымен анықталатын шамаланған мәндер мен (көзге көрінбейтін) нақты g мәні арасындағы квадрат айырмасы болып табылады. Бұл түсіндіру күшінің кері шамасы және бағаланған модельді кросс-валидациялау процесінде қолданылуы мүмкін. MSPE-ді дәл есептеу үшін g мәнін білу қажет; бірақ іс жүзінде MSPE бағаланады.

Үлгіден тыс деректер бойынша MSPE есептеу

Орташа квадратты болжау қатесін екі жағдайда дәл есептеуге болады. Біріншіден, n ұзындығындағы деректер үлгісімен деректерді талдаушы регрессияны тек q дерек нүктесі бойынша (q < n) жүргізе алады, ал қалған n – q дерек нүктелерін үлгіден тыс модельдің MSPE-ін есептеу үшін пайдалану мақсатымен сақтап қояды (яғни, модельді бағалау процесінде қолданылған деректерді пайдаланбайды). Регрессия процесі q үлгідегі нүктелерге бейімделгендіктен, әдетте үлгідегі MSPE, n – q сақталған нүктелер бойынша есептелген үлгіден тыс MSPE-ден кіші болады. Егер үлгіден тыс MSPE, үлгідегіге қарағанда аз ғана артық болса, онда модельге жақсы баға беріледі. Егер екі модельді салыстыру керек болса, онда үлгіден тыс n – q дерек нүктесі бойынша төменгі MSPE көрсеткен модель, модельдердің үлгідегі өнімділігіне қарамастан, жақсы бағаланады. Бұл жағдайда үлгіден тыс MSPE, оның есептелген дерек нүктелері үшін дәл, бірақ бұл деректер алынған, көбінесе байқалмаған популяция үшін модельдің MSPE-ін бағалаудың ғана бір жолы. Екіншіден, уақыт өте келе деректерді талдаушыға көбірек деректер қолжетімді болуы мүмкін, сонда MSPE осы жаңа деректер бойынша есептелуі мүмкін.