Кіріспе

Версаль – АҚШ-тың Луизиана штатындағы Сент-Бернард округіндегі тіркелмеген елді мекен. Ол Миссисипи өзенінің шығыс жағасында, Нью-Орлеан қаласының төменгі шегінен шамамен 3,5 миль төменде орналасқан. Мемлекеттік және пошталық мекенжайлар үшін бұл елді мекен Халметтің құрамына кіреді, ал кейбір жағдайларда көршілес Мераудың да бөлігі саналады. Елді мекен атауы ретінде "Версаль" деген атау жергілікті тұрғындар арасында қолданылып келеді.

Тарих

Версальді Луизиананың ең бай плантация иелерінің бірі, генерал-майор Пьер Дени де ла Ронде (1762–1824) құрды. Ол француз-канад судьясы және ақыны Рене Луи Шартье де Лотбиньердің ұрпағы, Лотбиньер үйінің ақыны Ален Шартье және дәстүрлі түрде барлаушы Жан Денидің ұрпағы саналады, бірақ бұл дәлелденбеген және, мүмкін, Фредерик Гилман Форсайттың, өзін «Форсайт де Фронсак» деп атаған адамның толыққанды ойдан туған әңгімесі болса керек. Ол өтірік туған тегін жариялаған. 1802 жылы Денис де Ла Ронде Луизиананың (Жаңа Испания) басқарушы органы – Кабильдоға, қайтыс болған қарындасының күйеуі Андрес Альмонастер и Рохастың тілегі бойынша, Регидор Перпетуо, өмір бойына кеңесші болып тағайындалды. (Испанияның бюрократиялық лауазымдары – мұрагерлікпен берілетін меншік түрі, олар Корольдіктен сатып алынып, мұрагерлікке өтетін болған.) 1805 жылы, АҚШ-тың аумақтық кезеңінде, ол басқа жергілікті инвесторлармен бірге Миссисипи өзенінің бойында Версальді салуды және содан кейін Поншартрен көлінің жағалауына дейін шамамен он шақырымдай батпақты арна салуды жоспарлады. Олар сол жерде «Париж» деп аталатын тағы бір қала салуды ниеттендірді. Бұл қалалар Франциядағы Париж және Версаль қалаларының құрметіне аталды және француз стилін қайта жаңғырту мақсатында салынды. Денис де Ла Ронде бұл Версальдің Нью-Орлеаннан гөрі үлкен және танымал болатынын көздеді. Алайда, 1812 жылғы соғысқа әкеп соққан саяси тұрақсыздық дамуға кедергі келтірді. 1814–15 жылдары, полковник де Ла Ронде Луизиана ополчениесінің үшінші полкіне қолбасшылық етті және Жаңа Орлеан шайқасына қатысты. Шайқас оның плантациясында (1814 жылдың 23 желтоқсанында, түнгі шайқас) және анасының жартылай бауыры Игнас Мартин де Лино де Шалметтеге (1755–1815) тиесілі көршілес Шалметте плантациясында болды. Де Ла Ронде сияқты, де Лино да әкесінің әжесі арқылы Шартье отбасының ұрпағы еді. Олардың ортақ немересі, баронша де Понталба Микаэла Альмонастер, 1840 жылдары Нью-Орлеандағы Понталба ғимараттарын салдырды, ал 1855 жылы Париждегі Понталба қонақ үйін аяқтады. Үшеуі де әйгілі француз сәулетшісі Игнас Франсуа Брутиннің ұрпақтары. Версаль 19 ғасырдың соңына дейін шағын қала болып қала берді, өзен мен көлді байланыстыратын кеме жүзе алатын арна 20 ғасырда Нью-Орлеанда Индустриалды канал салынғанға дейін болған жоқ. Денис де Ла Ронде батпақтар арқылы салған жол жақсырақ дамыды және ақырында маңызды артерияға айналды. Париж жолы Үлкен Нью-Орлеанда өзенді көлмен байланыстыратын ең алыс жол болып табылады. 1903 жылы Сент-Луис-Сан-Франциско темір жолының басшылары (көбінесе «Фриско темір жолы» деп аталады) Луизианадағы компанияның темір жол желілерін және операциялық нысандарын кеңейту жоспарының бөлігі ретінде Сент-Бернард округіндегі «Орлеан округінің шекарасына» дейінгі үлкен жер учаскелерін сатып алу туралы келіссөздер жүргізді. Бұл жоспардың бір бөлігі ретінде олар жақын маңдағы Фазендевилл ауылының тұрғындарын Версальға көшіруді ұсынды. Фазендевилл тарихи түрде афроамерикалықтар тұратын ауыл еді. Газеттерде Версаль «өзеннен темір жолға тік бұрышпен созылған жол бойындағы өте шағын мүліктер қатарынан» тұратын елді мекен деп сипатталды. Фазендевилл тұрғындарының кейбіреуі көшуге келіссе де, көптегендері темір жолдың қаржылық ұсыныстарын қабылдамады.

Ла Ронде плантациясы

Үй сол кезде Луизиананың сол бөлігіндегі ең сәнді плантация үйі деп есептелді, ал «Версаль» деген атау түрлі авторлар мен есептерде қате таратылған. Алайда, бұл үйді өз заманында немесе оның иелері «Версаль» деп атағандығын көрсететін дәлел әлі табылмады. Плантация отбасы үшін «Парнасс» деп аталып, «жомарт қонақжайлылықпен қарсы алатын» үй ретінде танымал болды. Пьер Дени де Ла Ронде 1783 жылы бұл жерді сатып алды. Содан кейін, 21 жасқа толған күні құлдарға қазіргі танымал емен ағаштарын отырғызды. Аллея бүгінгі күнге дейін сақталған, көбінесе «Ла Ронде емендері» деп аталады, бірақ ағаштар, бір кезде Миссисипиден келген үйге дейін созылған, «Версаль емендері» немесе «Пакенхэм емендері» деп те жиі қате аталады (соңғысы генерал Эдвард Пакенхэмнің Ла Ронде емендері арасында шайқаста алған жарақатынан көз жұмғандығына байланысты). 1814 жылдың 23 желтоқсанында генерал Эндрю Джексон полковник Пьер Денис де Ла Ронде мен оның күйеу баласы майор Габриэль Виллерден британдық әскерлердің ілгерілеуі мен орналасуы туралы хабар алды. Жаңа Орлеан шайқасының түнгі шабуылы Ла Ронде плантациясында өтті. Майор Виллере Луизиананың болашақ бірінші креол губернаторы Жак Виллеренің ұлы болды. Ла Ронде үйі 1814 жылдың 23 желтоқсанындағы тағдырлы түнгі шабуыл кезінде британдықтар тарапынан тоналды және ауыр зақымдалды, бұл Нью-Орлеан шайқасын бастады, содан кейін британдықтар оны госпиталь ретінде пайдаланғанда талқандалды. Үй шамамен 70 жылдан кейін өртенді, бірақ қабырғаларының көп бөлігі 1915 жылғы дауылға дейін тұрды. Сент-Бернард округіндегі 46-шы тас жол бойында бірнеше қирандылар, сондай-ақ бір кезде Миссисипи өзенінен үйге дейінгі жолды көркейтін оңтүстік тірі емендердің аллеясы бар.