Кіріспе

1995 жылғы Рики Мартиннің синглі "Мария" – пуэрторикалық әнші Рики Мартиннің үшінші студиялық альбомы "A Medio Vivir" (1995) үшін жазылған ән. Әнді Ян Блейк, Луис Гомес Эсколар және К.С. Портер жазды, ал продюсерлік жұмысын Портер, Том Викерс және Стив Берковиц жүргізді. Ән 1995 жылғы 21 қарашада Sony Music Mexico компаниясымен альбомынан екінші сингл ретінде жарық көрді. Испан тіліндегі фламенко, би және сальса стиліндегі ән "Мария" атты тартымды, бірақ қауіпті әйел туралы айтады. Жергілікті диджей Пабло Флорес әнді ремикс жасап, хаус басс-линиясында жылдам самба стиліне айналдырды. Ремикс нұсқасы түпнұсқадан гөрі көбірек танымал болды. Ән музыка сыншыларынан жоғары баға алды, олар оның өндірісі мен тартымды ырғағын жоғары бағалады. Rolling Stone журналы ремиксті барлық уақыттың ең үздік латын поп әндерінің бірі деп атады, ал Billboard оны классикалық латын хиттерінің 11 ремиксінің қатарына қосты. Бұл ән 90-шы жылдардағы латын және би музыкасының өрісін кеңейткен ән ретінде танымал. "Мария" коммерциялық жағынан да сәтті болды, Мартиннің табысқа жеткен әніне айналып, оның алғашқы халықаралық хиті болды. Ән 20 елде хит-парадтардың көшбасшысы болды және бүкіл әлемде бес миллионнан астам данасы сатылды, соның нәтижесінде ең ірі латын хиті үшін Гиннестің рекордтар кітабына енді. Ән Францияда алмаз сертификатын қоса алғанда, бірнеше сертификат алды. Түпнұсқа ән мен Пабло Флорес ремиксіне түсірілген алғашқы музыкалық видеолар Ла-Бокада түсіріліп, 1995 жылы көрсетілді. Ремикс үшін түсірілген бейнебаян Парижде түсіріліп, режиссері – Memo del Bosque болды. Ол 1998 жылы көрсетілді және Мартиннің қалада серуендеп, көшеде билейтінін көрсетеді. Әнді насихаттау мақсатында Мартин оны бірнеше телешоуда және марапаттау салтанаттарында орындады, соның ішінде 2000 жылы Grammy және Brit Awards-та. Әр түрлі музыкалық таланттар шоуларының бірнеше қатысушылары, оның ішінде Карлито Оливеро да осы әнді орындады.

Негіздер мен даму

Рики Мартиннің әншілік мансабының басында латын поп-музыкасы көбінесе романтикалық балладалардан тұрды. Мексикада болғанда, мексикалықтардың өздерінің дәстүрлі музыка жанры – мариачимен қатты мақтан тұтатынын байқады, сондықтан ол композиторы Драко Розаға: «Біз кім екенімізге мақтан етуіміз керек. Мексикада олардың өзіндік ерекшеліктері бар. Ендеше, Пуэрто-Рикода не бар, соны қолданайық» деді. Сондықтан ол «Мария» әнінде «өте латын, африкалық дыбысқа» енуге рұқсат берді және олар латын музыкасының әртүрлі жанрларын үйлестірді. Ол өзінің ресми өмірбаянында, «Мен» атты кітабында былай жазды:

«Бұл әнде біз латын ырғақтарын поппен біріктірдік, оның темпі мен атмосферасы пластинкадағы басқа әндерден ерекше болды, бірақ бұл мен бұрын жасаған ешнәрсеге ұқсамайтын жаңалық болды. Мұндай ерекше материалды шығарудың тәуекелді екенін білдім, бірақ нәтижелер өзі айтты. Мартин бұл әнге қанағаттанғанмен, оны «өте мақтан тұтатын» ән деп сипаттаса да, оны алғаш рет жазба компаниясының басшысына ойнағанда, ол: «Ақылдарыңды жоғалтып қойдыңыздар ма? Сен өзіңнің мансабыңды құлаттың! Мұны маған көрсеткеніңе сенбеймін. Сенің жұмысың аяқталды, бұл сенің соңғы альбомың болады» деді. Rolling Stone журналына берген сұхбатында ол: «Барлығы қорқып қалды. Олар: «Не істеп отсың? Бұл сенің мансабыңның соңы. [ ] Сен балладалар жасайсың, енді латын дыбыстарын жасайсың. Альбом сәтті болмайды» деді» деп айтты. Мартин «Мен» кітабында бұл туралы еске алғанда, ол «бәрі өте түсініксіз сезілді», естігендеріне сенбеді және «керексіз сезімге толы болды». Бұл ән – би және сальса әні, оның авторлары Йен Блейк, Луис Гомес Эсколар және KC Портер, ал өндірісін Портер, Том Викерс және Стив Берковиц жүзеге асырды. Musicnotes.com сайтындағы әннің түпнұсқа ноталық жазбасына сәйкес, «Мария» G минор тонында, минутына 120 соққыдан тұратын ырғақпен жазылған. Альбомдық нұсқасының ұзақтығы 4 минут 22 секундты құрайды.

Шығару және жылжыту

Sony Music Mexico 1995 жылы 21 қарашада Мартиннің үшінші студиялық альбомы «A Medio Vivir»-ден екінші сингл ретінде «María» әнін CD форматында шығарды. Ән 1995 жылы 12 қыркүйекте жарық көрген альбомда үшінші трек ретінде қосылды. 1996 және 1997 жылдары Франция, Германия, Италия, Испания және Ұлыбритания сияқты бірнеше еуропалық елдерде альбомдық нұсқасы мен Пабло Флорес ремиксін қамтитын «(Un, Dos, Tres) Maria» атты CD-синглы жарық көрді. Сондай-ақ 1996 жылы АҚШ-та әннің алты ремиксінен тұратын «Мария (Ремикстер)» атты кеңейтілген дискісі шықты. 1998 жылы Sony Music Asia «María» және «The Cup of Life» әндерінің үш нұсқасын қамтитын промо-дискі шығарды. Сонымен қатар, сол жылы 25 наурызда Epic Records Жапонияда «María» әнін коммерциялық CD-сингл ретінде шығарды. Осы айда ән жапондық автомобиль өндіруші Suzuki компаниясының телеарнадағы жарнамалық кампаниясының музыкалық сүйемелдемесі ретінде де пайдаланылды. Австралияда «María» әні 1998 жылдың 1 маусымында «The Cup of Life» әнімен бірге қос A-жақты сингл ретінде жарық көрді.

Сыни қабылдау

"Мария" әні музыка сыншылары тарапынан кеңінен оң пікірлерге ие болды. Billboard журналынан Ларри Флик әнді "[қуатты тайпалық әнұран]” деп атап, оның “хаус бас желісінің шеңберінде өте жақсы жұмыс істейтінін” айтты, сондай-ақ ол “мұздай сезім береді, ал түпнұсқаның жарқын горндары мен рейв-стиліндегі синтезаторларынан өзгеше”. Ол әнге қосылған шыршаларды “жұқпалы” деп сипаттап, олардың “ырғақты перкуссияға қуатты көңіл көтеруді қосатынын” айтты. Optimagazine басылымынан Лука Мастину оны Мартиннің ең үздік бес хитінің бірі деп санайды және былай деп жазды: “Un, dos, tres, un pasito pa'lante Maria – бұл өмірімізде кем дегенде бір рет ән салған жолдар”. Zeleb сайтындағы автор бұл әнді “үлкен әріптермен жазылған керемет ән” деп атап, былай деді: “Егер осындай хитке [ ] Мартин сияқты латындық сұлуды, жартылай шашымен және қиын қозғалыстармен билейтін белін қоссақ, әлемнің «Un pasito p'alante, María» әнімен билейтіні анық еді”. La Nación газетінен Cristian Grosso “Мария” әнін еске қаларлық деп сипаттады. Evening Standard газетінен Тоби Роуз бұл ән туралы: “Бұл жазғы демалыстың хит әні, Миконостан Тенерифеге дейінгі барлық барлар мен еуродискотекаларда үзбей ойналатын, қанша тырыссаңыз да, әнді ыңғайламай қалу мүмкін емес” деп жазды. Music Week журналы әнді бес балдық шкала бойынша төрт балға бағалап, оны “қуатты латын поп-музыка” деп сипаттады. Мақала авторы: “Ұлыбритания оның жылдам ырғағына қарсы тұра ала ма? Көпке дейін емес” деген пікір білдірді. Los 40 радиостансасынан Алехандро Гомес Лизаррага оны “кез келген жақсы кеште билеуге болатын ән” деп сипаттады. Сондай-ақ Los 40 радиостансасынан Лора Кока оны “[аңыз]” деп атап, “оның әр жолымен бар күшімен ән салғандардың саны қанша?” деген сұрақ қойды, ал Рамон Редондо оны “жазғы әндердің бірі” деп атады. Ол сондай-ақ оның “өте жұқпалы ырғағы мен мәтінін” атап өтті. Le Point журналынан Оливье Перу “Мария” әні арқылы Мартиннің “періштедей жүзімен халықаралық фантазияның нысанына айналғанын” және “кейбіреулер оның арқасында испан тілінде үшке дейін санауды үйренгенін” айтты. 2020 жылы MTV Аргентина оны Мартиннің ең жақсы әндерінің бірі деп таныды. 2022 жылы Cadena Dial радиостансасынан Ноэлия Бертоль оны “жазды жарқырататын 10 Рикки Мартин әнінің” қатарына енгізіп, “таждың бағалы тасы” деп атады.

Марапаттар

2018 жылы Cadena Dial бұл әнді соңғы 24 жылдың ең танымал әні деп мойындады. Сол жылы Rolling Stone журналы "Мария (Пабло Флорес ремиксі)" әнін барлық уақыттың 27-ші ең ұлы латын поп-әні деп бағалады, ал Amazon Music бұл тректі барлық уақыттың 31-ші ең жақсы латын хиті деп атады. 1997 жылғы BMI Latin Awards марапатында бұл ән жылдың ең сәтті орындалған әндерінің бірі ретінде танылды.

Коммерциялық өнімділік

"Мария" Мартиннің табысқа жеткен әніне айналып, оның алғашқы халықаралық хиті болды. Ол 20 елдегі хит-парадтардың төбесіне көтерілді және бүкіл әлемде бес миллионнан астам физикалық түрі сатылды. Осының нәтижесінде, ән 1999 жылғы Гиннес рекордтар кітабында ең ірі Латын хиті ретінде тіркелді. Сонымен қатар, ол 1996 жылы Испанияда "Жаз әні" атағын алды және сол жылы әлемде екінші орынды сатумен аяқталды. Австралияда "Мария" алты апта бойы бірінші орында тұрды. Бұдан өзге, "Мария" Аргентина, Бразилия, Чили, Колумбия, Коста-Рика, Эквадор, Сальвадор, Гватемала, Гондурас, Венгрия, Мексика, Панама, Парагвай, Пуэрто-Рико және Венесуэла елдерінде бірінші орынға шықты.

Америка Құрама Штаттарында "Мария" 1995 жылдың 9 желтоқсанында Billboard Hot Latin Tracks хит-парадында 22-орынмен дебют жасады, бұл Мартиннің осы хит-парадқа кірген тоғызыншы әні болды және оның бесінші топ-10 хитіне жол ашты. US Billboard Hot 100 хит-парадында "Мария" 1996 жылдың 20 шілдесінде 90-орынмен дебют жасады, бұл Мартиннің осы хит-парадқа алғашқы кіруі болды. Бұл трек 1996 жылдың 28 қыркүйегінде US Rhythmic Top 40 хит-парадында 33-орынға жетті. US Hot Dance Maxi Singles Sales хит-парадында ән 1996 жылдың 27 шілдесінде 34-орынға шықты, бірақ бір жарым жылдан кейін қайтадан хит-парадқа еніп, 1998 жылдың 21 ақпанында 28-орынға көтерілді.

Музыкалық бейнелер

Бастапқы әннің және Пабло Флорес ремиксіне түсірілген алғашқы музыкалық бейнелер Аргентинаның Буэнос-Айрес қаласындағы Ла Бока бариосында түсірілді. Олар 1995 жылы көрсетілді, және бейнелерде Мартин түзу шашымен, сары бояумен, кең ақ көйлек киген күйде көрінеді. Ол түрлі-түсті шатырлары бар үйлердің және көптеген көршілердің қатысуымен қуанышпен билейді. "(Un, Dos, Tres) Мария" әні Францияда сәтті болғаннан кейін, Пабло Флорес ремиксі үшін бейнеклип Парижде қайта түсірілді, режиссері – Memo del Bosque. 1998 жылы көрсетілген бұл бейнеклипті mitú сайтынан Cristal Mesa 2018 жылғы тізімінде Мартиннің 24-ші үздік музыкалық бейнесі деп атады, ал Cultura Colectiva авторы оны "Рикки Мартиннің талантын бағалауға және оның тартымды сырт келбетін тамашалауға арналған 13 бейнеклип" тізіміне қосты.

Тікелей өнер көрсетулер

1998 жылы "Билборд" журналына берген сұхбатында Мартин: "Мария – мен өмірім бойы орындап жүретін ән" деді. Ол Livin' la Vida Loca турнесі, One Night Only with Ricky Martin турнесі, Black and White турнесі, Música + Alma + Sexo World Tour, Ricky Martin Live турнесі, Live in Mexico турнесі, One World Tour, All In резиденциясы, Ricky Martin en Concierto, Movimiento турнесі, сондай-ақ Энрике Иглесиас және Рикки Мартиннің концерттік турнесінде де өнер көрсетті. Мартин осы әнді өзінің басқа хиттерімен бірге 1996, 2014 және 2020 жылдары өткен Viña del Mar International Song Festival халықаралық ән фестивалінің 37-ші, 48-шы, 55-ші және 61-ші шығарылымдарында орындады. 1996 жылы ERES сыйлықтарында ол "Te Extraño, Te Olvido, Te Amo" және "María" әндерінен попурри орындады. Келесі жылы ол "María" әнін тағы да орындады, бұл жолы "Bombón de Azúcar" әнімен бірге. Мартин 19 қыркүйек 1997 жылы BBC-нің Top of the Pops бағдарламасында "(Un, Dos, Tres) María" әнін орындады. Сонымен қатар, ол 22 қараша 1997 жылы "Мисс әлем" сайысының 47-ші шығарылымында "María" және "Te Extraño, Te Olvido, Te Amo" әндерін, ал 4 маусым 1998 жылы "Hey Hey It's Saturday" бағдарламасында "María" және "La Copa de la Vida" әндерін орындады. Бұған қоса, ол 23 ақпан 2000 жылы 42-ші жылдық Grammy Awards сыйлықтарында от айналымында "María" әнін орындады, ал сол жылы 3 наурызда 20-шы жылдық Brit Awards сыйлықтарында "Livin' la Vida Loca" және "The Cup of Life" әндерімен бірге орындады.

Қаптама нұсқалары мен БАҚ-тағы көріністер

"Мария" әртүрлі музыкалық таланттар шоуларында бірнеше қатысушылармен орындалған. Роберт Кудельски 2009 жылы Jak oni śpiewają шоуының алтыншы маусымында осы әнді орындады. Паола Миранда мен Федерико Мур 2011 жылы Аргентинаның Cantando por un Sueño телесериалының үшінші маусымында бірге орындады. Menudo тобының бұрынғы мүшесі Карлито Оливеро 2013 жылы The X Factor шоуының үшінші маусымында "La Copa de la Vida" және "Мария" әндерінен медиа-микс орындады. "Мария" әні аргентиналық би байқауы Bailando por un Sueño телесериалында бірнеше рет қолданылды; Евангелина Андерсон мен Джулиан Карвахаль 2008 жылғы маусымда, Синтия Фернандес және Габриэль Усандиварас 2011 жылғы маусымда, ал Мария Соль Перес және Фернандо Бертона 2017 жылғы маусымда биледі. 2015 жылы Junior New System "We Will Rock You" (Queen), "This Is How We Do It" (Montell Jordan), "Мария", "Let's Get Loud" (Jennifer Lopez) және "Crazy in Love" (Beyoncé) әндерін пайдаланып, Asia's Got Talent шоуының бірінші маусымында бірнеше әнді қоса би орындады. Даррен Кеннеди мен Карен Бёрн 2019 жылы Ирландияның Dancing with the Stars телесериалының үшінші маусымында "Мария" әніне би биледі. Шоу барысында Кеннеди өзінің ұялшақ кезіндегі қиындықтары туралы және Мартиннің оған өзінің жеке басын табуға қалай көмектескені туралы айтты. Сол жылы Джон Келли мен Аннет Дитрт "Боз үстінде билеу" шоуының төртінші маусымында би биледі. 2022 жылы колумбиялық әнші Карол Г "Мария" әнін 21-ші Coachella фестивалінде "әлемде бірінші орынға шыққан, бірақ фестивальде ешқашан ойналмаған латын әндеріне" арнап орындады, бұл оған фестивальде болуға "мүмкіндік" берді. "Мария" әні бразилиялық Salsa e Merengue (1996–1997) теленовелласының басты тақырыбы болды. Ән Just Dance 2014 билік ойынының негізгі тізіміне енген. "Мария (Pablo Flores Spanglish Radio Edit)" американдық анимациялық комедиялық фильмі Despicable Me 3 (2017) фильмде пайда болды.

Шығару тарихы

+ "Мария" шығарылу күні мен форматтары АймақКүнтізбеФорматы(s) LabelRef. (Дереккөз) Мексика 21 қараша, 1995Промо CD синглColumbia Еуропа 12 мамыр, 1997CD maxi сингл Жапония 25 наурыз, 1998Epic Австралия 1 маусым, 1998Columbia