Кіріспе
Бормио (итал. Bormio, нем. Worms im Veltlintal) – Солтүстік Италиядағы Ломбардия Альп аймағындағы Сондрио провинциясында орналасқан, шамамен 4 100 тұрғыны бар қала және коммуна. Ол Жоғарғы Валтеллина аңғарының орталығы, және танымал қысқы спорт курорты. 1985 және 2005 жылдары Альпілік шаңғыдан әлем чемпионаттары осы қалада өткізілді, сондай-ақ жыл сайын Альпілік шаңғыдан әлем кубогы жарыстары ұйымдастырылады. Қазіргі заманғы шаңғы нысандарымен қатар, қалада үш термиалды ваннаға су жеткізу үшін пайдаланылатын бірнеше ыстық бұлақтар бар.
Тарих
Багни Векки, Багни Нуови және Терме ди Бормиодағы термальды ванналарының арқасында Бормио ұзақ жылдардан бері туристерді қызықтырып келеді. Римдік аристократияның өкілдері таулы аймақтағы жылы ванналардың қызығушылығы үшін Бормиоға сапар шегетін. Осы термальды ванналардың көпшілігі бүгінге дейін қолданылып келеді. Қала тарихи Пьяцца Кавур және Виа Рома төңіресінде орналасқан, бұл Венеция мен Швейцарияға қарайтын тарихи сауда жолындағы маңызды сауда орталығы болған. Бормио өзінің бірегей ортағасырлық қалалық орталығын сақтап, көптеген туристерді, әсіресе италияндықтарды Милан және басқа қалалардан тартады. 2026 жылғы Қысқы Олимпиада ойындарында тау шаңғысы спортынан жарыстар өткізіледі.
Альпілік шаңғы
Ауылда екі рет FIS Альпілік шаңғыдан әлем чемпионаты өтті, 1985 және 2005 жылдары, екеуі де Санта Катерина ди Вальфуровамен бірлесіп ұйымдастырылды. Мұнда белгіленген шаңғы жолдары бар, олардың ең ұзыны – , оларды он бес көтергіш және бірнеше шаңғы мектептері қамтамасыз етеді. Бормио Әлем кубогының тұрақты аялдамасы болып табылады, көбінесе желтоқсан айының соңында ерлер арасында қардан түсу жарыстары өтеді. Stelvio Pass атынан аталған Pista Stelvio – әлемдегі ең қиын төмен түсу трассаларының бірі; ол Әлем кубогы трассалары арасында Швейцарияның Венгендегі Лауберхорннан кейін екінші ең ұзын трасса болып табылады. 2017 жылғы желтоқсандағы Әлем кубогы жарысында Stelvio биіктігінен басталды, тік құлауы және трасса ұзындығы құрады. Итальяндық Доминик Паристің жеңіс уақыты екі минуттан аспады, орташа жылдамдығы және секунд сайын тік төмен түсу жылдамдығы болды.
Адамдар
Олимпиадалық шаңғышы ағайындылар Ерминьо, Джацинто және Стефано Серторелли Бормиода дүниеге келген. 1970–1976 жылдары Италия ұлттық шаңғы командасының бас жаттықтырушысы Оресте Печчеди Бормиода дүниеге келген және тұрады. Италиялық тау шаңғысы спортымен айналысатын Франческа Мартинелли мен Роберта Педранзини Бормиода дүниеге келген. 6 рет әлем чемпионы атанған жүгіруші Марко Де Гаспери Бормиода дүниеге келген.