Кіріспе

8-топ (Grupp 8) – 1968 жылы Стокгольмде сегіз әйел құрған швециялық феминистік ұйым. Ұйым балабақшаларды көбейту, 6 сағаттық жұмыс күні, тең еңбекақы және порнографияға қарсылық сияқты түрлі феминистік мәселелерді қозғады. Бастапқыда ұйым Стокгольмде негізделген, бірақ кейін елдің барлық аймақтарында жергілікті топтар құрылды. 8-топ 2000-жылдардың басында таратылса да, Швециядағы феминизмге олардың ықпалы әлі де зор.

Шығу тегі

1968 жылы ұйымның алғашқы сегіз құрылтайшысы Барбро Бак Бергер, Биргитта Болиндер, Гуннел Гранлид, Биргитта Сванберг, Грета Сёрлин, Улья Торпе, Анита Теорелл және Аса Акерштедт болды. Швециялық әдебиеттанушы және Уппсала университетінің Әйелдер әдебиеті жобасының мүшесі Карин Вестман Берг шамамен 1967 жылы гендерлік конференция өткізді, оған 8-топтың негізін қалаушылары қатысты. Осы конференцияда сегіз әйел алғаш рет танысты. 1970 жылға қарай топ 16 мүшеге дейін өсті, олардың барлығы "Жеке – саяси" ұранымен жұмыс істеді, бұл әйелдердің күресін мойындау мақсатында болды. 8-топ қазіргі феминистік қозғалыста бұрынғыдай маңызды орынға ие болмаса да, әр ай сайын "Kvinnobulletinen" журналын шығаруды жалғастыруда. "Kvinnobulletinen", сондай-ақ "Әйелдер бюллетені" деп те аталады, 1970-1975 жылдар аралығында бас редактор болған Гунилла Торгрен тарапынан құрылды. Журнал алғаш рет 1970 жылы жарық көрді және проституция, кәсіби одақтар, жұмыс орнындағы әйелдер, гетеросексуалдық және гомосексуалдық сияқты түрлі феминистік мәселелерді қамтыды.

Швецияның саяси құрылымы

Либералды демократия ретінде швед жүйесі қақтығыстарды шешудің қағидалары мен ережелеріне көбінесе қарсылық танытпайды. Жергілікті басқару атқару комитеттеріне қауымдық деңгейде басқару құқығын береді. Бұл швед саясатын ерекшелендіреді, сондай-ақ дауыс беруден басқа саяси белсенділіктің төмен деңгейін көрсетеді. Швед шенеуніктері Швециядағы әйелдер топтарына көбінесе күдікпен қарайды; мұның басты себебі әйелдер ұйымдарының құрылымы "азаттық күрескерлер" емес, дәстүрлі болып келуіне байланысты. 1973 жылы таптық күреске көбірек мән беру қажет деп санайтын топ бөлініп, «Еңбек әйелдері» (швед. Arbetets kvinnor) деген ұйым құрды. Швеция қоғамының мәселелеріне құнды үлес қосқаннан кейін, 8-топтың Швециядағы феминизмге қатыстығы 70-жылдардың соңына қарай азайды. Швецияда 8-топтың ықпалынан ең көп үлес алғандардың қатарында Швециядағы әйелдер мен қыздарға арналған паналардың ұлттық ұйымы (ROKS) және Феминистік бастама бар.