Кіріспе

Оңтүстік Африка регби одағының ойыншысы (1969–2019)

Джеймс Теренс Смолл (10 ақпан 1969 – 10 шілде 2019) – Оңтүстік Африка регби одағының қанат шегі, «Спрингбокс» командасы үшін ойнаған. Оның халықаралық аренадағы тұңғыш ойыны 1992 жылы «Олл Блэкс» командасына қарсы өтті, ал соңғы ойыны 1997 жылы Шотландияға қарсы болды. Сол соңғы сынақ матчында ол 20-шы ойынды голға айналдырып, Дэнни Гербердің рекордын жаңартқан Спрингбокс командасының ең көп гол соққан ойыншысы атанды. Ол сондай-ақ 1996 жылғы «Супер-12» маусымында ең көп гол соққан ойыншы болды.

Ерте өмір және білім

Смолл Кейптаунда жұмысшы отбасында дүниеге келді. Оңтүстік Африканың Йоханнесбург қаласында Рисидейл бастауыш мектебінде және Гринсайд орта мектебінде оқыды. 16 жасында жеңіл атлетикадан Трансвааль түсіне ие болды және 100 метр мен 400 метр қашықтықтарында сынға түсті, бірақ кейін мектепте жеңіл атлетикаға қажетті тәртіптің жетіспегенін, регбиді көңілді балама ретінде таңдағанын айтты. Ол Сан-Диего мемлекеттік университетінен жеңіл атлетикадан оқуға шақырылғанын, бірақ отбасының қаржылық мүмкіндігі болмағандықтан ұсыныстан бас тартуға мәжбүр болғанын жеткізді. 1999 жылы "Кэтс" командасы үшін ойнады және жарақат алғаннан кейін карьерасын аяқтады.

Халықаралық мансап

1992 жылы оның алғашқы тестілік матчы Нельсон Мандела босатылып, АНК-нің тыйымдары алынғаннан кейін жаңа, халықаралық деңгейде мойындалған Оңтүстік Африканың тууымен бірге Спрингбокс үшін өткен алғашқы ойын болды. Ол 1995 жылы Регби әлем чемпионатында жеңіс одны Спрингбокс командасының батыры болды және сол жылы регбидің кәсіби спортқа ауысуын бастан кешірді. Апартеид құлағаннан кейін, Спрингбокс командасына Оңтүстік Африканың жаңа ұлттық әнұраны "Nkosi Sikelel' iAfrika" әнін үйреткенде, Смолл әннің сөздерін үйренуге ерекше ынта білдірді. Спрингбокс командасы Роббен аралына сапар жасағанда, Смолл көргендеріне қатты тиіп, жасқа басқан. Кейінірек Смолл көптеген адамдарды ренжіткенін мойындады, бірақ командадағы жағдайлардың жинақталуы салдарынан жазаланғанын айтты, алайда ол Спрингбокс командаласы емес, провинциялық регбидегі қарсыласы ретінде жазаланды. Ол сондай-ақ ойынға түсініктеме беру және баптап үйрету саласында жұмыс істеді. Даррен Скоттпен бірге регби тақырыбында "The elephant in the room" атты онлайн подкастына қатысты. 50 жылдық мерейтойға арналған эпизод онлайн қолжетімді. Жеке өмірінде ол Кристина Сторммен ұзаққа созылған қарым-қатынаста болды. Ол жергілікті жерде танымал тұлға, және таблоидтар олардың даулы қарым-қатынасы туралы жиі хабарлады. Кристина Сторм (қазір Сторм Нел), оның Руби Смолл есімді қызы бар, кейіннен үйленді және басқа балалары да бар. Ол оған жасаған зорлық-зомбылық әрекеттерін, оның ішінде екі рет физикалық күш қолданғанын ашық мойындады және кешірім сұрады. Алайда, Сторм 2020 жылы "YOU" журналына берген сұхбатында бұл мәлімдемелердің жалған екенін дәлелдеді. Ол сонымен қатар екі жыл бойы психотерапиядан өтті. Ол өзінің мақтанды және ызалы болғанын, соның салдарынан өмірінің махаббатынан айырылғанын айтты. 2001 жылы ажырасқаннан кейін өзіне қол жұмсауға тырысып, ауруханаға түсті және Оңтүстік Африканың Психикалық денсаулық сақтау заңына сәйкес 3 айға жабылды. Ол алкоголь мен кокаинді теріс пайдаланғанын, алкогольге тәуелділікпен күрескенін де мойындады. Президент Нельсон Мандела оған жеке телефон соғып, ауруханадан шыққаннан кейін не болғанын сұрады. Президент оны мұқият тыңдап, содан кейін қарапайым ғана айтты: "Адамдар сені ұмытып кеткендей сезіну қандай екенін білемін. Мен де түрмеде отырғанда соны бастан өткердім". Екі адамның арасында жеке қарым-қатынас болған екен. Смолл бұл оған өзінің мәселелеріне қатысты жаңа көзқарасқа ие болуға көмектескенін сезінді және президенттің оған қол созуының адамгершілігіне қатты әсер етті. Ол өзінің жазылуын жақын достықтарына және сол кездегі жаңа туған қызына деген адалдығына байланысты деп есептеді.

Өлім

Small 2019 жылғы 10 шілдеде, сәрсенбі күні таңертең, 50 жасында, Йоханнесбургтегі The Harem стриптиз клубында сусында ішіп отырғанда жүрек талмасынан қайтыс болды. Клубтың қосымша иесі Джером Саффи Смоллдың барда сусын ішіп отырғанда құлап кеткенін растады. Автопсия нәтижесінде өлімнің себебі ишемиялық жүрек ауруы екені анықталды, ал полицияның оның өліміне байланысты жүргізген тергеуі күдікті жағдайларды көрсетпеді. Смоллдың естелік шарасы Wanderers регби алаңында өтті және барлық аза тұтушыларға ашық болды. Бұрынғы Springboks құрамасының ойыншылары Джеймс Далтон, Кобус Визе, Пьер Шпис, Рудольф Страули, Джон Смит және Стефан Тербланш қатысты. Қазіргі Springbok құрамасының капитаны Сия Колиси де, Смоллдың бұрынғы әйелі Кристина Сторм да болды. Смоллдың 9 жасар ұлы мен 15 жасар қызы, әпкесі және анасы бар еді. Оңтүстік Африка Регби Аңыздары Ассоциациясы Джеймс Смоллдың отбасына көмек көрсету үшін қайырымдылық қорын құрды.

Құрмет және мұра

Оның алаңдағы жетістіктері және спорт қауымдастығының, соның ішінде көптеген құрметтері өздері үшін сөйлейді. Кейбір мысалдар төменде келтірілген:

"Африка Ұлттық Конгресі (АҰК) бұрынғы Спрингбок ойыншысы Джеймс Смоллдың қазасына шок пен қайғымен толы. Ол 1995 жылы Оңтүстік Африкада демократиялық үкімет орнағаннан кейін бір жыл өткен соң әлем чемпионатын жеңіп алған Оңтүстік Африканың легендарлық регби құрамасының мүшесі болды. 1995 жылғы құрама ұлтты біріктіруге және Оңтүстік Африканың спорттағы шеберлігін әлемге көрсетуге зор үлес қосты. Джеймс Смолл – алаңда жауынгердей күрескен патриот, аяқ киімін киіп қайтыс болуға дайын болған. Ол ерекше құлшыныс пен берілгендікпен ойнады, себебі әрбір ойынға шыққанда, ол елдің үмітін иығында таситынын білді. АҰК оның отбасысына, достарына және бүкіл спорт әлеміне шын жүректен көңіл айтады." Олл Блэкс оны Спрингбоктардың ұлысы және 1995 жылғы Регби әлем чемпионатының жеңімпазы деп атап, "алаңда қатал бәсекелес, ал сыртында ғажап дос болған Джеймсті бүкіл жаһандық регби қауымдастығы сағынады. Құрдестіңіз, аңыз" деді. Уалабилер де оны аңыз ретінде мойындады. Жона Ломудың жесірі де оның қазасын мойындады.