Кіріспе

Италиялық футбол менеджері

Ариго Сакки (1 сәуір 1946 жылы туған) – итальяндық бұрынғы кәсіби футбол жаттықтырушысы. Ол екі рет «AC Milan» командасын басқарды (1987–1991, 1996–1997), үлкен жетістіктерге қол жеткізді. 1987–1988 маусымындағы дебюттік маусымында Серия А титулын жеңіп алды, содан кейін 1989 және 1990 жылдары екі рет қатарынан Еуропа кубогын жеңіп, еуропалық футболға үстемдік етті. 1991–1996 жылдары Италия құрамасының бас бапкері болды және оларды 1994 жылғы ФИФА әлем чемпионатының финалына жеткізді, онда олар пенальтилер сериясінде Бразилияға есе жіберді. Сакки барлық уақыттағы ең ұлы жаттықтырушылардың бірі саналады, ал оның «Милан» командасы (1987–1991) футбол тарихындағы ең ұлы клубтардың бірі деп кеңінен мойындалады, ал кейбірлер оны ең ұлысы деп санайды. Сакки ешқашан кәсіби футболшы болған емес және көп жыл бойы аяқ киім сатушы болып жұмыс істеді. Осыдан оның біліктілігіне күмән келтіргендерге арнаған танымал сөзі туды: «Жокей болу үшін алдымен жылқы болу керектігін ешқашан түсінбедім». Саккидің тағы бір әйгілі сөзі: «Футбол – өмірдегі ең маңызды емес нәрселердің ең маңыздысы».

Ерте мансап

Саки Будапешт, Реал Мадрид, Бразилия және Нидерланды сияқты шабуылға басымдық беретін командаларды көріп өсті. Карьерасын жергілікті "Баракка Луго" клубын басқарудан бастады, себебі ол оларда ойнауға лайық болмады. Саки алдындағы қиындық туралы: "Мен жиырма алты жаста едім, қақпашыым отыз тоғыз, ал орталық шабуылшым отыз екіде еді. Мен оларды өз жағыма көндіруім керек болды", – деді. Одан кейін "Беллария" клубында жаттықтырды, сосын "Серия B" лигасындағы "Чезена" клубының жастар құрамасының жаттықтырушысы болып жұмыс істеді. Содан кейін "Серия C1" лигасында ойнаған "Римини" клубын басқарды және оларды титулға жақын жеткізді. Оның мансабындағы өткелді кезең "Фиорентина" клубының жастар құрамасын жаттықтыру болды. Жастар құрамасымен жеткен жетістіктері "Серия C1" лигасында ойнаған "Парма" клубының назарын аударды. Ол "Парманы" алғашқы маусымында жоғары лигаға көтерді, ал келесі маусымда оларды "Серия А" лигасына өтуге барлыққа 3 ұпай ғана жетіспеді. Бірақ "Пармадағы" уақытында ең маңыздысы – "Копа Италия" турниріндегі команданың көрсеткен нәтижелері болды; олар топтық кезеңде "AC Milan" клубын 1:0 есебімен жеңіп, бірінші іріктеу кезеңінде оларды тағы да 1:0 есебімен ұтты. Бұл жетістік "Милан" клубының иесі Сильвио Берлусконидің қызығушылығын тудырып, ол Сакиді дереу бас тренер етіп тағайындады.

AC Milan

Миланда Саккиге қайтадан сенімсіздікке қарсы күресуге тура келді. Баспасөз, мұндай нашар ойыншы ешқашан сәтті жаттықтырушы бола алмайды, тіпті Берлускони – футболды әуесқой деңгейде ойнаған адам – одан да жақсы ойыншы болуы мүмкін деген пікірді айтты. Сакки оған есімдей жоқ: "Жокей болу үшін алдымен жылқы болу керек екенін білмеппін", – деп әжуалы түрде жауап берді. Саккидің Миландағы жетістігі оған екі рет қатарынан Еуропа кубогын жеңіп беруге мүмкіндік берді. Сакки Италия құрамасын 1994 жылғы ФИФА Әлем Чемпионатына қатысуға дайындады. Ирландия Республикасына алғашқы ойында 1:0 есебімен жеңіліп, топта үшінші орынға шыққандарына қарамастан, Италия финалға өтті (1982 жылдан бергі алғашқы рет), онда олар пенальтилер сериясында Бразилиядан жеңілді, бұл Әлем Чемпионаты финалындағы алғашқы пенальти соққысы болды. Сакки басқарған Италия 1996 жылғы УЕФА Еуропа Чемпионатына іліккенімен, Германия мен Чехия құрамалары бар топтан шыға алмады, аталған екі құрама финалға дейін жетті. Кейін ол Мадридке оралды, бұл жолы 2004-05 маусымында «Реал Мадрид» футбол клубының директоры болып Сантьяго Бернабеу стадионында жұмыс істеді.

Басқару стилі, қабылдау және ықпал ету

"Фусиньяноның пайғамбары" атымен танылған Сакки, барлық уақыттағы ең ұлы жаттықтырушылардың бірі саналады. Италия футболы негізінен мықты қорғанысқа бағытталған дәуірде дәстүрлі либеродан бас тартып, Хеленио Эррераның "Катеначчо" тактикасының ықпалы әлі де зор болды. Шындығында, Сакки "Милан" мен Италия құрамасында қолданған Мальдини, Барези, Костакурта және Тассоттиден құралған қорғаныс төрттігі, барлық уақыттағы ең ұлы қорғаныстардың бірі деп есептеледі. Сакки голландтық "Тоталь футбол" концепциясына сенеді, ол бірде: "Команда құрудың жалғыз жолы – бір тілде сөйлейтін және командалық ойынға қабілетті ойыншыларды таңдау. Ешбір жетістікке жеке қол жеткізе алмайсыз, ал егер жетіссеңіз де, ол ұзаққа соқпайды. Мен көбінесе Микеланджелоның: "Рух қолды басқарады" деген сөзін келтіремін" деді. Команданың үйлесімділігін арттыру үшін Сакки "көлеңкелік ойынды" енгізді, онда оның ойыншылары жаттығу кезінде футболсыз матчты имитациялап ойнайтын. Мансабында ол Марко Ван Бастен, Джанлука Виалли және Роберто Баджо сияқты бірнеше ойыншыларымен, сондай-ақ жаттықтырушы Фабио Капелломен келіспеушіліктерге тап болды. Сакки инноватор ретінде де танымал, ол командаларында жоғары қысымды, офсайд тұзағын және қорғаныс пен шабуыл арасындағы 25 метрден аспайтын жоғары қорғаныс шебін танымал етті. Бұл қысым стилін Жозе Моуриньоның "Порту" және Юпп Хайнкестің "Бавария" командалары сәтті қолданды. "Милан" клубындағы оның ізбасары Фабио Капелло Сакки тактикасының кейбір аспектілерін сақтап, бес маусымда төрт рет "Скудеттиді" жеңіп, 1993–94 жылғы Чемпиондар лигасының жеңімпазы атанды. Сакки итальяндық комедия актері Маурицио Кроццаның телешоуда жиі еліктеу нысаны болды.