Австралиялық саяхатшының сыбайлас қызметі және саяси мансабының құлауы

Кіріспе

Австралиялық саясатшы Триподидің Еңбек партиясының мүшелігі 2014 жылдың маусым айында тоқтатылды, себебі Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының Сыбайлас жемқорлыққа қарсы тәуелсіз комиссиясы (ICAC) Триподидің Obeid отбасының Circular Quay жалға алудағы қаржылық мүдделерін жасыра отырып, жемқорлық әрекеттер жасағанын анықтады. 2017 жылы ICAC Триподиге қатысты үшінші сыбайлас жемқорлық фактісін растады, ол өзінің министрлік лауазымын пайдаланып, Obeid отбасына пайда тигізу үшін мемлекеттік су шарттарын беруге тырысқан.

Ерте мансап

Триподи 1967 жылы туған және оңтүстік-батыс Сиднейдің маңындағы Ферфилд қаласында өсті, итальяндық иммигранттар Анджело мен Иоланданың төрт баласының үлкені болды. Ол алғашқы білімін Вестфилдс орта мектебінде алды. Сидней университетін экономика мамандығы бойынша (құрметті дипломмен) бітіргеннен кейін 1989-1991 жылдары Австралияның Резервтік банкінде экономист болып жұмыс істеді. 16 жасында Триподи Еңбек партиясына қосылып, Жаңа Оңтүстік Уэльс (NSW) Жастар Еңбек партиясының штаттық хатшысы қызметін атқарды.

Саяси мансап

1995 жылы Триподи Жаңа Оңтүстік Уэльс заң шығарушы ассамблеясына сайланды, еңбек партиясынан Батыс Сидней сайлау округі – Фэрфилдтің өкілі болды. Министрлікке кірмес бұрын Триподи Заңнамалық ассамблеяның Мемлекеттік есеп комитетінің төрағасы қызметін атқарды. 2005 жылдың ақпанынан тамызына дейін Тұрғын үй шаруашылығы министрі болды, содан кейін Жолдар министрі болды. 2005 жылдың қыркүйегінде Ұлттық партия мүшесі Эндрю Фрейзер оны қуып жетіп, ассамблея еденінде ұстады, бұл жолдарды қаржыландыру мәселесіне байланысты болды. 2006 жылдың ақпан айында ол Энергетика министрі, Порттар мен су жолдары министрі және Қаржы министріне бизнес және экономикалық реттеу реформасы бойынша көмекші министр болып тағайындалды. 2009 жылы Триподи Жаңа Оңтүстік Уэльсте электр энергетикасы саласын реформалауды ұсынды, нәтижесінде үш мемлекеттік бөлшек сауда компаниясы жекеменшікке сатылып, ұзақ мерзімді "гентрейдерлік" келісімшарттар сатылатын болар еді.

Фракциялық басшы

Эдди Обейдпен бірге Триподи «Терригалдар» деп бейресми түрде танылған топтың жетекшісі саналды. Ол және Обейд 2005 жылы Боб Карр отставкаға кеткеннен кейін, адал «Терригал» Карл Скаллидің Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының премьер-министрі болу үмітін құлатқаны үшін жауапты деп есептеледі. Триподи мен Обейд Скаллидің кеңсесіне кіріп, сол кездегі Денсаулық сақтау министрі Морис Иемманы қолдауға шешім қабылдағанын хабарлады. 2008 жылдың 8 қыркүйегінде Иемманың орнына келген Натан Рис Триподиді қаржы және инфрақұрылым министрлігіне тағайындады, бұрынғы Порттар мен су жолдары және Регуляторлық реформалау салаларына қоса. 2009 жылдың 15 қарашасында Рис Триподиді бұрынғы Денсаулық сақтау министрі Джон Делла Босканы премьер-министр етіп тағайындауға тырысқаны үшін алдыңғы қатардан шеттетуге мәжбүр болды; Рис NSW Еңбек партиясының өткен күні өткен Мемлекеттік конференциясында алған жаңа арнайы өкілеттіктерді пайдаланды, ол Еңбек партиясының парламенттік фракциясы емес, ол өзінің алдыңғы қатарға кімдерді тағайындайтынын шешуге құқық берді. Осының нәтижесінде Рис 2009 жылдың 3 желтоқсанында: «Егер мен бүгін соңына дейін премьер-министр болмасам, қоғамда ешқандай күмән болмасын, кез келген қарсыласы Эдди Обейд пен Джо Триподидің құрылығы болады» деді. Сол күні Рис көшбасшылықты және премьер-министрлікті Кристина Кенеллиге жоғалтты.

Дау

Оның мансабының басынан соңына дейін, ол жалғандық және сыбайлас жемқорлық туралы бірнеше жария айыптамалармен мазаланды. 2000 жылдың қазан айында ол Жаңа Оңтүстік Уэльс Парламенті ғимаратында өткен айда Австралия демократтары партиясының қызметкеріне шабуыл жасады деген айыптамаға ұшырады. Шағымданушы NSW полициясына бастапқы мәлімдеме жасады, бірақ келесі күні оны кері қайтарып алды. Кейіннен, бастапқы шағымды тергеген полиция офицерлерінің бірі Триподидің ALP партиялық ұйымының мүшесі болғаны анықталды. 2001 жылы Триподи төрағалық ететін комитеттің басқарушысы, Триподидің сайлау округіндегі бастауыш мектептің қарсысындағы таверна құрылысына қатысты дамуға рұқсат беруге қарсылық білдіргеннен кейін, депутатқа қатысты зорлық-зомбылыққа қарсы бұйрық (AVO) шығарды. AVO кейіннен кері қайтарылды. Триподиге сондай-ақ, партиялық ұйымдарды жинау (branch stacking) айыптамасы тағылды. 1996 жылы ол ALP бас кеңсесіне "ұйымдық жиын" үшін шамамен 7000 доллар ақша төлегені хабарланды. 2005 жылы Триподи Оңтүстік-Батыс Сиднейдегі ұсынылған сауда орталығының құрылысына рұқсат беруден заңсыз бас тарту туралы айыптаулармен байланысты Оранж Гроув ісінде куә ретінде аталды. Кейіннен ол NSW Жемқорлыққа қарсы тәуелсіз комиссиясы (ICAC) тарапынан барлық айыптамалардан босатылды. 2007 жылғы сайлау алдындағы коалициялық науқан жарнамасында Триподи, қазынашы Майкл Коста және жоспарлау министрі Франк Сартормен бірге үкіметтің ең нашар беделді тұлғаларының бірі ретінде көрсетілді. Тәуелсіз депутаттар парламентте дауыс беру нәтижесінде ешбір партия көпшілік дауысқа ие болмаған жағдайда, Триподи министр болып қалатын азшылық лейбористік үкіметті қолдамайтындарын мәлімдеді. 2008 жылы Вуллонгонг қалалық кеңесіне қатысты ICAC тергеуі барысында, сыбайлас жемқорлыққа қатысты айыптамалар қойылған бұрынғы кеңес қызметкері Триподидің жеке досы екені және кейіннен оның ведомствосындағы жоғары лауазымға тағайындалғаны анықталды. Триподи бұл тағайындаудың өзінен "алыс" болғанын мәлімдеді, ал 3 наурыз 2008 жылы ICAC мұндай тергеуді жалғастыруға негіз болатын дәлелдер жоқ екенін хабарлады.

His career from early on until its end, was marked by a series of public allegations about impropriety and corruption. In October 2000, he was accused of sexually assaulting an Australian Democrats staffer at a New South Wales Parliament House function the month before. The complainant made an initial statement to the NSW Police, but withdrew it the following day. It was later alleged that one of the police officers who investigated the original complaint was a member of Tripodi's branch of the ALP. In 2001, the manager of a committee chaired by Tripodi took out an apprehended violence order (AVO) against the MP after he publicly opposed a development application by her husband for a tavern opposite a primary school in Tripodi's electorate. The AVO was withdrawn shortly afterward. Tripodi was also accused of branch stacking. In 1996, it was reported that he paid almost $7,000 in cash to the ALP head office to fund a "branch stack". In 2005 Tripodi was named as a witness in the Orange Grove affair involving allegations of unlawful rejection of a development application for a proposed retail outlet in southwest Sydney. He was subsequently cleared of wrongdoing by the NSW Independent Commission Against Corruption. Coalition campaign advertising ahead of the 2007 election identified Tripodi—along with Treasurer Michael Costa and Planning Minister Frank Sartor—as one of the government's least popular. Independent MPs indicated that, in the event of a hung parliament, they would not support a minority Labor government in which Tripodi remained a minister. During an ICAC investigation into Wollongong City Council in 2008, it was revealed that a former Council officer against whom corruption allegations had been made was a personal friend of Tripodi's and had subsequently been appointed to a senior position in a department in his portfolio Tripodi responded that the appointment had been "at arm's length" from him, and on 3 March 2008 the ICAC indicated there was no evidence that would sustain an investigation.

Парламенттен зейнетке шығу

Триподидің 2011 жылғы наурыз айындағы Нү Эй Уэльс штатының сайлауына қатыспайтыны туралы хабарламасы, премьер-министр Кристина Кенеллидің Нү Эй Уэльс штатындағы Лейборист партиясы саясатын "жаңарту және жаңару" үшін күшейтіп отырған қысым кезінде жасалды. Триподи 2007 жылғы соңғы штаттық сайлаудан бері зейнетке шығуын жариялаған 15-ші Лейборист партиясының депутаты болды. Өзін қысым көрсетілгенін жоққа шығарғанымен, Кенелли оның үкіметтің экономикалық реформасына, әсіресе энергетика, тұрғын үй және портер салаларына қосқан үлесін жоғары бағалады. 2010 жылғы қарашада "АВС" телеарнасының "Stateline" бағдарламасында зейнетке шығуын жариялағаннан кейін, Триподи парламентке жас кезінде кіргеніне өкінетінін, егер мүмкіндігі болса, 45 немесе 50 жасында саясатқа қатысқанын айтты.

Федералды саясат мүмкіндігі

2009 жылы Триподидің 2008 жылы жоғары лауазымды Лейборист партиясының өкілдеріне 2010 жылғы сайлауда Фаулер округінен кандидаттыққа қолдау алу үшін кеңес сұрағаны хабарланды. Сол расталмаған хабарға сәйкес, Лейборист партиясының ұлттық хатшысы Карл Битар Триподиге түрлі дау-дамаздар мен фракциялық ойыншы және ықпал етуші ретінде танылуына байланысты саясаттан толығымен бас тартуға кеңес берді. Сондай-ақ, сол кездегі Лейборист партиясының премьер-министрі Кевин Радд Триподиді федералдық Лейборист партиясының қатарына қабылдауға өте қарсы болатыны айтылды. Триподи бұл ақпаратты жоққа шығарып, оны "толыққанды жалған" деп мәлімдеді.

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы тәуелсіз комиссияның қорытындысы

2013 жылдың қазан айында Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының Сыбайлас жемқорлыққа қарсы тәуелсіз комиссиясы 2000-2011 жылдар аралығында Эдди Обейдтің Парламент мүшесі ретіндегі лауазымын теріс пайдаланып, мемлекеттік қызметкерлерге Циркуляр-Кидегі бөлшек саудалық жалдау шарттарына қатысты ресми функцияларын орындауға ықпал етуге тырысқаны туралы айыптаулар бойынша тергеу тыңдауларын бастады. Обейдтің, оның отбасының немесе байланысты компанияның осы жалдау шарттарында мүдделі екенін жарияламағаны да айтылды. Сондай-ақ, сол кезеңдегі кейбір мемлекеттік қызметкерлердің Циркуляр-Кидегі бөлшек саудалық жалдау шарттарына қатысты ресми функцияларын дұрыс пайдаланбағаны, оның нәтижесінде Обейдтің немесе оның отбасының пайда көруіне мүмкіндік бергені де анықталды. Үстімізгі Хантер аймағындағы фермада су лицензияларын қарау және беру мәселесінде Обейдтің мемлекеттік қызметкерлерге ықпал етуге тырысқаны туралы да айыптаулар жасалды, бұл ретте Обейдтің, оның отбасының немесе байланысты компанияның лицензияға мүдделі екені жарияланбады. Триподи және оның бұрынғы қызметкерлері комиссия алдында куәгер ретінде шақырылды. 2013 жылдың 6 қарашасында Триподи Комиссия өз қорытындыларын жариялағанға дейін оның Лейборист партиясының мүшелігін тоқтата тұруды сұрады. Комиссия 2014 жылдың маусым айындағы қорытындысында Триподидің 2007 жылы өз кабинетіндегі әріптестеріне Обейд отбасының Циркуляр-Кидегі жалдау шарттарына қатысты қаржылық мүдделерін хабарламағанын анықтады. ICAC Триподиге қарсы қудалау шараларын ұсынбаса да, Жаңа Оңтүстік Уэльс Лейборист партиясы партияның беделін түсіргені үшін оның мүшелігін тоқтатты. 2014 жылдың мамыр айында Сыбайлас жемқорлыққа қарсы тәуелсіз комиссия алдындағы жеке бір іс бойынша тергеуге көмектесетін кіші кеңесші Грег О'Махони бұрынғы депутат Джоди Маккейге "бізде жеткілікті сенімді ақпарат бар" деп мәлімдеді. Осы ақпаратқа сәйкес, оның сайлау округі бойынша оның беделін түсіру мақсатында жала жапқан листовкаларды таратқан үш адам – Тинклер тобы (Натан Тинклер), Мисс Энн Уиллс (Триподидің әріптесі және Buildev компаниясының консультанты) және Джо Триподи болды. Тергеу барысында листовкалар Маккей Тинклерден пара алудан бас тартқаны үшін таратылды деген болжам айтылды. 2016 жылы ICAC Триподиге қарсы сыбайлас жемқорлық туралы екінші қорытынды шығарды, оның себебі – Натан Тинклердің Buildev компаниясына пайда табу үшін Қаржы министрлігінің құпия ақпаратын ағызып жібергені. Комиссия Бас прокурорға Триподиге мемлекеттік қызметтегі теріс қылықтары үшін айып тағуды қарастыруды ұсынды.

In October 2013, the NSW Independent Commission Against Corruption commenced investigative hearings surrounding allegations that, between 2000 and 2011, Eddie Obeid misused his position as a Member of Parliament to attempt to influence public officials to exercise their official functions with respect to retail leases at Circular Quay, without disclosing that Obeid, his family or a related entity had an interest in some of those leases. It was also alleged that during the same period, certain public officials improperly exercised their official functions, with respect to retail leases at Circular Quay, to benefit Obeid or his family. Further allegations were also made that alleged that Obeid had attempted to influence public officials to exercise their official functions with respect to the review and grant of water licences at a farm at in the Upper Hunter region, without disclosing that Obeid, his family or a related entity had an interest in the licences. Tripodi and former members of his staff were called as witnesses before the commission. On 6 November 2013, Tripodi requested that his membership of the Labor Party be suspended until such time as the Commission released its findings. The Commission handed down its findings in June 2014, and found that Tripodi engaged in corrupt conduct in 2007 by deliberately failing to disclose to his Cabinet colleagues his awareness of the Obeid family's financial interests in Circular Quay leases. While the ICAC did not recommend any charges be laid against Tripodi, NSW Labor terminated his membership of the Labor Party for bringing the party into disrepute. In May 2014 in a separate matter before the NSW Independent Commission Against Corruption, junior counsel assisting the inquiry, Greg O'Mahoney, told former MP Jodi McKay that "we've got pretty good information" that the three people who distributed leaflets making damaging allegations about her throughout her electorate were: "the Tinkler group (Nathan Tinkler), Miss Anne Wills [an associate of Mr Tripodi and a consultant to Buildev] and Mr Joe Tripodi." In the Inquiry, it was alleged that the leaflets were distributed because McKay refused a bribe from Tinkler. In 2016 ICAC made a second finding of corruption against Tripodi for leaking confidential Treasury information to benefit Nathan Tinkler's company Buildev, and recommended the Director of Public Prosecutions consider charging Tripodi with misconduct in public office.