Кіріспе
Австралия Федерациясына дейін қолданылған регалияның түрі – аборигендердің кеуде тақталары (кейде «король тақталары» немесе аборигендердің горжеттері деп те аталады) Австралия Федерациясына дейін ақ колониялық билік органдары жергілікті аборигендердің көшбасшылары деп есептеген адамдарды мойындау үшін пайдаланған регалияның бір түрі болды. Бұл тақталар көбінесе металлдан жасалған, жарты ай пішіндес және мойынға ілінетін. Аборигендердің дәстүрлі қоғамында патшалар мен басшылар болған жоқ. Олар шағын рулық топтарда өмір сүрді, онда бірнеше ақсақал – белгілі бір ерлер мен әйелдер – топ үшін шешімдер қабылдағанда бір-бірімен ақылдасатын. Руларға «патшалар» тағайындап, оларға король тақталарын беру арқылы колониялық билік аборигендердің дәстүрлі мәдениетінің ынтымақтастыққа негізделген қағидаларына қарсы шықты.
Aboriginal breastplates (also called king plates or aboriginal gorgets) were a form of regalia used in pre Federation Australia by white colonial authorities to recognise those they perceived to be local Aboriginal leaders. The breastplates were usually metallic crescent shaped plaques worn around the neck by wearer. Aboriginal people did not traditionally have kings or chiefs. They lived in small clan groups with several elders—certain older men and women—who consulted with each other on decisions for the group. By appointing kings of tribes, and granting them king plates, colonial authorities went against the more collegiate grain of traditional Aboriginal culture.
Қысқаша тарихы
XIX ғасырда Австралияның әртүрлі штаттарында көптеген қауымдар, әдетте өздерінің белгілі бір тайпасының немесе туыстық тобының ақсақалдары болған, есімдері шешілген абриген ерлер мен әйелдерге патша тақталарын сыйлады. Тақташалар "бастыларға", батыл адамдарға және адал қызметкерлерге табыс етілді. Сонымен қатар, тақташаны ұсыну, оны алған адамның сол аймақтағы ақ австралиялық қоғамдастықта пайдалы немесе құрметті екендігіне байланысты болған деген пікірлер де бар. Тақташалар әдетте мыс немесе темір сияқты өнеркәсіптік металдардан жасалатын. Көкірек тақталарын жазудың қалыпты форматы – алушының атын тақта бетінің жоғарғы бөлігіне жазу, ал төменгі жағында кейде "Патша", "Патшайым" немесе "Басты" деген атау жазылатын. Кейбір ерекше көзге түскен абригендер тақтаға патшайым Викторияның патшалық мөрін әзілдеп салған, осылайша оның мәртебесін арттырған деген әңгімелер бар. Кейбір абригендер көкірек тақталарын мақтанышпен кигенмен, енді біреулері оны ақ еуропалық қоныс аударушылардың өз мәдениеттеріне жасаған тағы бір құлық ретінде қарастырды. Есімдері шешілген абриген басшыларын төсбелгімен марапаттау практикасы Федерациядан кейінгі жылдары азайды, 1930 жылдардың соңына қарай мүлдем естілмейтін болды.
Аборигендер кеуде қалқаны ұстауы
Аборигендер арасында намысын қорғауға арналған көкірек қалқандарымен марапатталған жеке адамдар туралы көп мәлімет жоқ. Кейбіреулеріне жай ғана "Патша", "Патшайым" немесе "Принц" деп жазылған, ал басқалары белгілі бір қызметі үшін марапатталғандығын көрсететін жазуларға ие. Аборигендер көкірек қалқандарын қалай қабылдағаны туралы әртүрлі мәліметтер бар – кейбіреулері оларды мақтанышпен киген, ал енді біреулері жойған. Аборигендердің көкірек қалқандарын құжаттау қиын, және олар соңғы рет кигенге ондаған жылдар өткендіктен бұл жұмыс одан да қиындап тұр. Көбі XIX ғасырдың ортасы мен XX ғасырдың басында берілген. Жағдайды одан әрі усложнитпейтін жер аттарының, әсіресе меншік атауларының өзгеруі. Көптеген мал шаруашылығы станциялары мен фермалар әр түрлі уақытта ірі меншіктерге біріктірілген немесе кішірек меншіктерге бөлінген. Бұл өзгерістермен бірге кейбір аттар мүлдем жоғалып кетті. Көкірек қалқандарының иелері маңызды тарихи тұлғалар, бірақ олардың көпшілігі қазіргі және болашақ ұрпақтарға белгісіз болып қалуы мүмкін.