Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
6 желтоқсанда Финляндияда мемлекеттік мереке тойланады.
Public holiday in Finland held on 6 December
Финляндияның тәуелсіздік күні (фин. självständighetsdagen) – ұлттық мемлекеттік мереке және ту көтеру күні. Ол 1917 жылдың соңында большевиктер билікке келген кезде Финляндияның Ресей империясынан толық тәуелсіздігін жариялауын атап өту үшін 6 желтоқсанда өткізіледі.
Independence Day of Finland (; självständighetsdagen) is a national public holiday, and a flag flying day, held on 6 December to celebrate Finland's declaration of full independence from the Russian Empire when the Bolsheviks took power in late 1917.
Тарих
Финляндияның тәуелсіздік қозғалысы Ресейдегі төңкерістерден кейін басталды, бұл Бірінші дүниежүзілік соғысқа байланысты Ресей ішінде туған ауыр жағдайлар мен наразылықтардың нәтижесінде болды. Бұл Финляндияға Ресей үкімшілігінен шығуға мүмкіндік берді. Финляндияда билікті кімге беру керек деген мәселеде социалистер мен социал-демократтар арасындағы бірнеше даулардан кейін, 1917 жылдың 4 желтоқсанында Пэр Эвинд Свинхуфуд басқаратын Финляндия Сенаты Тәуелсіздік декларациясын қабылдады, оны екі күннен кейін Финляндия Парламенті бекітті. Тәуелсіздік күні алғаш рет 1917 жылы тойланды. Дегенмен, тәуелсіздіктің алғашқы жылдарында 6 желтоқсан Финляндияның кейбір аймақтарында 16 мамырмен салыстырғанда аз маңызды мереке болды, себебі 16 мамыр – Финляндия азамат соғысында жеңіске жеткен ақтардың мерекесі еді. Солшыл партиялар 15 қарашаны тойлауды қалаған, өйткені Финляндия халқы (парламент арқылы ұсынылған) 1917 жылдың 15 қарашасында билікті өз қолына алды. Тәуелсіздік жарияланғанына бір жыл толған 1918 жылдың 6 желтоқсанында ғалымдар мен зиялылар бұл күнді атап өтті.
The movement for Finland's independence started after the revolutions in Russia, caused by disturbances inside Russia from hardships connected to the First World War. This gave Finland an opportunity to withdraw from Russian rule. After several disagreements between the non socialists and the social democrats over who should have power in Finland, on 4 December 1917, the Senate of Finland, led by Pehr Evind Svinhufvud, finally made a Declaration of Independence which was adopted by the Finnish parliament two days later. Independence Day was first celebrated in 1917. However, during the first years of independence, 6 December in some parts of Finland was only a minor holiday compared to 16 May, the Whites' day of celebration for prevailing in the Finnish Civil War. The left parties would have wanted to celebrate 15 November, because the people of Finland (represented by parliament) took power 15 November 1917. When a year had passed since declaration of independence, 6 December 1918, the academic people celebrated the day.
Еске алу
Тәуелсіздіктің алғашқы онжылдықтарында мереке патриоттық сөздермен және арнайы шіркеу қызметтерімен аталып өтті. Алайда, 1970 жылдардан бастап Тәуелсіздік күні тойлануы көбірек қозғалысқа ие болды, дүкендер өз терезелерін фин туының көгі мен ақ түсімен безенді, ал нан пісіретіндер көгі мен ақ глазурьмен жабдықталған торттар жасады. Фин отбасылары кешке әр терезеде екі шам жағуды дәстүрге айналдырды. Бұл әдет 1920 жылдарға дейін жетеді; бірақ одан бұрын, фин терезелеріне ақын Йохан Людвиг Рунебергтің туған күнінде орыс үстемдігіне қарсы үнсіз наразылық ретінде шамдар қойылған. Танымал аңыз бойынша, екі шам Швеция мен Германияға жагерлерге айналу үшін аттанған жас фин ерлеріне үйдің орыстардан жасырынып, оларға пана беруге дайын екенін білдіретін белгі ретінде қолданылған.
During the early decades of independence, occasion marked by patriotic speeches and special church services. From the 1970s onwards, however, Independence Day celebrations have taken livelier forms, with shops decorating their windows in the blue and white of the Finnish flag, and bakeries producing cakes with blue and white icing. It is traditional for Finnish families to light two candles in each window of their home in the evening. This custom dates to the 1920s; but even earlier, candles had been placed in Finnish windows on poet Johan Ludvig Runeberg's birthday as a silent protest against Russian oppression. A popular legend has it that two candles were used as a sign to inform young Finnish men on their way to Sweden and Germany to become jägers that the house was ready to offer shelter and keep them hidden from the Russians.
90 жылдығына арналған ескерткіш монета
Финляндияның тәуелсіздік декларациясының 90 жылдығы 2007 жылы соғылған, 5 евролық ескерткіш монетаның негізгі тақырыбы ретінде таңдалды. Монетаның сыртқы жағында петроглифтік өнердің элементтері бейнеленген, ал алдыңғы жағында тоғыз ескекпен жүзетін қайық пен оның ішіндегі адамдар бейнеленген, бұл фин халқының ең маңызды қасиеті – бірлескен еңбек символы. Монетаның дизайнында музыкалық мотивтер мен фин кантелесінің ішегінің бейнесін көруге болады.
The 90th anniversary of Finland's Declaration of Independence was selected as the main motif for a high value commemorative coin, the €5 90th Anniversary of Finland's Declaration of Independence commemorative coin, minted in 2007. The reverse shows petroglyphic aesthetics, while the obverse has a nine oar boat with rowers, symbolizing collaboration as a true Finnish trait. Signs of music and Finnish kantele strings can be discerned in the coin's design.
100 жылдығы
2017 жылы Финляндияның тәуелсіздігінің 100 жылдығы тойланды. Соның тақырыбы – "Бірге".
The centenary of Finland's independence was celebrated in 2017. The theme was "Together."