Кіріспе

Nazarín (nasaˈɾin, naθaˈɾin) – 1959 жылы Луис Буньюэль режиссерлік еткен, Буньюэль мен Хулио Алехандроның бірлесіп жазған сценарийіне негізделген, Бенито Перес Галдостың осы аттас романынан бейімделген мексикалық сатирикалық драмалық фильм. Фильм 1959 жылғы Канн кинофестивалінде халықаралық жүлде алды және 32-ші «Оскар» сыйлығының «Үздік шетелдік фильм» номинациясына Мексика тарапынан ұсынылды, бірақ номинацияға ілікпеді. Буньюэльдің ең әйгілі фильмдерінің бірі болмаса да, «Назарин» әлі де жоғары құрметке ие. Кинорежиссер Андрей Тарковский оны өзінің ең сүйікті он фильмнің қатарына қосты. 2019 жылдың сәуір айында фильмнің жаңадан қалпына келтірілген нұсқасы 2019 жылғы Канн кинофестивалінің «Канн классикасы» бөлімінде көрсетілуге таңдалды.

Сюжет

Қауіпсіз жатақханада тұратын католик діни қызметкері Падре Назарио тыныш, сабырлы және ақшасын бөліп береді, тіпті ұрлық жасалғанына да мән бермейді. Ол өзінің сүйіктісі Пинтоның тастап кеткенінен кейін психоздан азап шегіп, өзін-өзі өлтіруді ойлаған Беатрис сияқты адамдарға түсіністік пен жанашырлық танытады. Назарионың бөлмесіне баспана іздеп, еншілес әйел Андра жүгіріп кіреді. Назарио оны бағаламайды және жасыруға көмектеседі. Ол әйелдің діни тұрғыдан кінәлі екенін түсіндіруге тырысады. Андара Иса Мәсіхтің суреті оған күліп жатқанын елестетеді. Беатрис біреудің билік органдарына хабарлағанын ескертеді. Осы арада үй иесі бұл туралы біліп, Андраның Назариомен бірге болғанын жасыруға тырысады. Назарио кеткеннен кейін, Андара бөлмені өртеп, қашып кетеді. Назарионы заң мен шіркеудің қатарына жатқызғандықтан, оны тергеу діни қызметкерліктен айыратынын ескертеді. Ол дүние-мүлкі жоқ, бәрі ұрланған немесе таратылғандықтан, жай киім киіп, ел аралап, қайыр сұрайды. Nazario құрылыс тобымен кездесіп, тамақ үшін жұмыс істеуге ұсыныс жасайды, бірақ басқа жұмысшылар оған ренжіді, өйткені олар ақша үшін жұмыс істейді. Олар оны қарсы алмады, сондықтан Назарио ештеңесіз кетіп қалды. Бірақ оның кедейлігі түсініксіз болып, жұмысшылар мен жұмысшы арасында дау-дамай басталады. "Әлгі бір керемет сияқты" Назарио Беатризді басқа қалада көреді. Ол өзінің дүние-мүлкі ұрланғанын айтады. Ол оны өзімен бірге тұратын Андараға және анасы Назариодан кереметпен қызды сауықтыруын сұрайтын ауру қызға апарады. Назарио дәрігерді ұсынады, бірақ олармен бірге дұға етуді ұсынады. Ол әйелдің ырым-жырымдарды орындауынан қатты ренжіді. Қыздың қызуы төмендейді. Назарионың керемет жасайтын адам екеніне сенген Андра мен Беатрис наразылығына қарамастан, оған еріп жүреді. Назарио аяғы сынған атты қонаққа көмектесу үшін тоқтады. Полковник оларды көрмегенін айтып наразылық білдіргеніне қарамастан, оларды мойындамаған шаруаға айқайлайды. Назарио полковникті оның өрескелдігі үшін сынға алады. Полковник қаруын алуға тырысады, бірақ Назарионы "жереке, бейқам уағыздаушы" деп кешіретін діни қызметкер тоқтатады. Назариодан кейін Беатрис пен Андара келеді, оларды Құдай туралы дәріс беріп отырса да, ол оларды еріксіз қабылдайды. Апаттан зардап шеккен ауылда Назарионың көмегін қайтыс болған әйел қабылдамайды, ол күйеуінен жұбаныш алғысы келеді (Маркиз де Садтың Діни қызметкер мен өлім аузындағы адам арасындағы диалогынан). Назарионы сәтсіздік сезімі билейді. Бір жәндік, оның сұм екенін айтып, Андараға деген махаббатын мойындады. Осы аймаққа келген Пинто Беатризды көріп, оны "пастордың сүйіктісі" деп айыптайды және онымен бірге кетуін талап етеді. Назарионың айтуынша, ол шайтанмен күресіп жатыр, бірақ азғыруға қарсы тұру керек. Ол бірдеңе дұрыс емес екенін қалай білгенін сұрағанда, Назарио: "Бұл болжау емес, бұл білу" деп жауап береді. Андара олардың қашуы керектігін айтады. Назарио тек ұрылар ғана қашып кетеді деп жауап береді, ал құдай оларды тастамайды. Беатрис Назариоға өзіне сенім артатынын айтады да, Киелі кітаптан үзінді келтіріп: "Егер мен сенің жүгіңді арқама көтеріп жүре аламын, солай етемін", - дейді. Андара Назарионы Беатризді көбірек жақсы көреді деп айыптайды, бірақ ол екеуіне де христиандық сүйіспеншілікті көрсетуге тырысады. Іздеу тобы Андра мен Назарионы тауып, қамауға алады: Беатрис оның босатылуын сұрайды. Пинто Беатристің анасына Беатристің өзімен бірге баруы керектігін айтады. Беатриз анасымен кездескенде, Назарионы мадақтап ән салады және оның кереметтері туралы айтады. Анасының Назарионы "еркек секілді" жақсы көретінін айтуы Беатризаны психоздық эпизодқа жібереді. Назарионың түрмеде отырған серіктері оны қорлап, денеге жағады. Назарио сенім дағдарысынан зардап шегеді, ол былай деп айқайлайды: "Өмірімде алғаш рет кешіру қиын деп санаймын. Бірақ мен сені кешіремін. Бұл менің мәсіхшілік міндетім. Бірақ мен де сені жек көремін! Мен өзімді кінәлі сезінемін, мен кек пен кешірімді қалай ажыратуды білмеймін". Бір камерада отырған жігіт араласып, Назарио оған ақшасын береді. Назариоға ақылсыздық пен бағынбаушылық айыпталады. Оны алып кетіп жатқанда Пинто мен Беатрис өтіп кетеді, бірақ танылмайды. Назарио жеміс сатушыдан өтіп бара жатып, ананасты ұсынып: "Бұл қайырымдылықты қабыл алыңыз, Құдай сізге жар болсын", - дейді. Назарионың ойы бүлінген сияқты. Ол екі рет бас тартқан соң, оны алып: "Құдай саған есесін қайтарып берсі...