Кіріспе

Триситидегі транзиттік жүйе, Польша
Триситидегі жылдам транзиттік жүйе

PKP Szybka Kolej Miejska w Trójmieście Sp. z o. o.; шамамен ағылшын тіліндегі аудармасы Tricity Rapid Transit Rail Ltd., көбінесе SKM деп қысқартылады, – Польшаның Трисити аймағындағы (Гданьск, Сопот және Гдыня) қоғамдық жылдам транзит және қалалық теміржол жүйесі, сондай-ақ Лемборкқа (Гдынядан батысқа қарай), Картузи және Косьержинаға дейін жетеді; қызметі бұрын Слупск, Прушч Гданьски, Тчев, Эльблонг және тіпті Илаваға дейін кеңейтілген. SKM Трисити үшін жылдам транзит және қалалық теміржол қызметі ретінде жұмыс істейді, Гданьск пен Гдыня арасындағы орталық бөлімде жиі, ал шеткі аймақтарға сирек пойыз қатынасы бар. SKM бағытында Гданьск, Гдыня және Вейгерово арасындағы Триситиді қамтитын 27 аялдама бар. SKM 1945 жылы Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін құрылды, сол кезде бұрынғыда поляк және поляк емес басқаруларға бөлінген Трисити қалаларының барлығы Польшаның құрамына кірді. SKM қызметінің алғашқы 24 жылы, 1952 жылдың қаңтарынан 1976 жылдың желтоқсанына дейін, Берлин S-Bahn үшін 1930 жылдары салынған вагондар қолданылды. Бұл вагондар 1945 жылы Германиядан Польшаға соғыс өтемақысы ретінде әкелінген. 1976 жылдың желтоқсанында Берлин вагондары қызметтен шығарылып, Польшада жасалған жаңа вагондармен ауыстырылды. 2014 жылы SKM паркінің үштен бірі толыққанды жаңартылды. Жаңа вагондарға тапсырыс беру де жоспарлануда, және SKM тұрақты жаңғырту және дамыту кезеңіне енуде.

Жол және қызмет

SKM бағыты 27 аялдамадан тұрады, олар Гданьск, Сопот, Гдыня және Вейхерово қалаларын қамтитын Трисити аймағында орналасқан, бәрі Балтық теңізінің жағалауына параллель, бірыңғай желі бойында жатыр. SKM қызметі Гдынядан батысқа қарай Вейхерово және Лемборк қалаларына дейін ұзартылды. Желінің барлық бөлігі электрлендірілген, қызмет Gdańsk пен Gdynia арасындағы орталық учаскеде 6-ден 30 минутқа дейінгі интервалмен (күннің уақытына байланысты) және шеткі учаскелерде сирек, электрлі пойыз құрамаларымен жүзеге асырылады. Бұл басқа еуропалық қалалардағы метро немесе жеңіл рельсті көлік жүйесіне ұқсас. Трисити аймағы осы көлік түріне өте қолайлы, себебі ол Gdańsk шығанағы мен Трисити ландшафт паркі арасындағы салыстырмалы түрде тар солтүстік-оңтүстік дәлізді алып жатыр.

2014 жылы жылжымалы құрамды жаңғырту

2013 жылдың қыркүйегінде SKM компаниясы Bydgoszcz қаласындағы Pesa SA компаниясымен 65 пойыз құрамының үштен бір бөлігін құрайтын 21 пойыз құрамын жаңғырту бойынша келісімшартқа қол қойды. Алғашқы жаңғыртылған пойыз 2014 жылдың 31 наурызында жеткізілді. Жаңғырту жұмыстары соншалықты толыққанды жүргізілді ki, бұл пойыздар іс жүзінде жаңа. Жаңғыртуға келесілер кіреді: толығымен жаңа интерьерлер, жаңа орындықтар, жаңа жарықтандыру, жаңа терезелер; температураны реттеуге арналған термостаттармен жаңа жылыту жүйелері, жаңа жылу оқшаулағыштары; жаңа дәретханалар; жаңа ақпараттық дисплейлер; және мүмкіндігі шектеулі адамдар үшін қолжетімділікті қамтамасыз ететін мүмкіндіктер. Пойыздың сыртқы түрі және жүргізуші кабинасының сыртқы түрі толығымен жаңа. Электрлік және механикалық өзгерістерге толығымен жаңа жетектеу жүйелері кіреді, олар AC инверторларымен қуаттандырылатын заманауи AC моторларын пайдаланады, бұл тегіс үдеуді, тежелу энергиясын қуат желісіне қайтару арқылы энергияны үнемдеуді және жоғары ең жоғары жылдамдықты қамтамасыз етеді. 21 жаңғыртылған пойыз құрамын жеткізу 2014 жылдың 25 қазанында аяқталды. 21 пойыз құрамын жаңғырту 121 миллион злотыйға бағаланды.

Билеттер

SKM – бүкіл Трисити аймағында саяхаттау үшін жеке билет ұсынатын жалғыз транзиттік оператор. Дегенмен, Gdańsk Bay Public Transport Metropolitan Union (MZKZG) – аймақтың муниципалитеттерімен бірлесіп құрылған және жалпы қоғамдық көлік органы ретінде жұмыс істейтін ұйым, SKM және Gdańsk қаласындағы трамвайлар мен автобустардың бір бөлігі немесе Sopot және Gdynia қалаларындағы троллейбустар мен автобустар үшін жарамды билеттер шығарады. Көптеген пойыз аялдамаларында билет кассалары бар, ал аялдамадан саяхатын бастағысы келетін жолаушылар билетті тікелей кондуктордан сатып ала алады. Қарапайым билеттің бағасы саяхаттың қашықтығына байланысты, 3,20 злотыйдан басталып 25,50 злотыйға дейін жетеді. Айлық және апталық билеттер де бар, сондай-ақ студенттерге жеңілдіктер қарастырылған. Автоматтан сатып алынған билеттер алдын ала тексеріледі және әдетте келесі пойызға ғана жарамды. Билетін тексермеген жолаушы билетсіз саяхат еткенімен теңестіріледі. SKM билеттерді тексеру үшін Renoma компаниясымен шарт жасасты. 2002 жылдан бері SKM билеттері PKP Group компанияларының басқа пойыздарында жарамсыз. Бұрын PKP Przewozy Regionalne билеттерін SKM пойыздарында, ал SKM билеттерін PKM Przewozy Regionalne пойыздарында SKM бағыттарында пайдалануға болар еді. Екі компанияда да жарамды айлық билеттерді сатып алу мүмкіндігі сақталып қалды. Билеттердің пішімі уақыт өте келе өзгерді. Алғашқыда билеттер барлық жергілікті бағыттарда бірдей болды және ортасы тесілген шағын картон тіктөртбұрыштар түрінде болды. Кейін билеттер қызғылт сары түске боялды, бір жағында станция және тексеру уақыты туралы ақпаратты мөрмен таңбалауға арналған ақ жолақ болды. Содан кейін SKM ақ жолақты ашық көк түсті билеттерге көшті, олар тек олардың бағыттарында ғана жарамды болды. Бастапқыда осы жаңа үлгінің арт жағында аялдамалардың тізімі жазылған. Соңғы кезде оның орнына жарнамалар немесе жарнамалау мүмкіндігі туралы ақпарат жазылатын болды. Билет кассасы жоқ аялдамаларда билет сату үшін поезд кондукторларына бос билеттер де беріледі. Оларда аялдамалардың тізімі, саяхаттың басталу және аяқталу нүктелері, жеңілдік түрі (бар болса) және билеттер саны көрсетілген. Егер жолаушы билет сатып ала алатын аялдамада отырса, пойызда сату үшін қосымша төлем де көрсетілуі мүмкін. 2007 жылдың қаңтарынан бастап арнайы автоматтардан билеттерді (бір жолғы және айлық) сатып алуға болады. Осы құрылғылар енгізілгеннен кейінгі алғашқы аптада SKM қызметкерлері жолаушыларға оларды қалай пайдалану керектігін көрсетті.

Арнайы аялдамалар

Szybka Kolej Miejska Гданьсктан Вейхеровоға дейінгі бағытта 27 аялдамаға ие, оның 8-і теміржол станцияларымен қосылған. Барлық аялдамалар бір-бірімен жалғасқан желі бойында орналасқан. Бұл жағдай 2005 жылдан бері сақталып келеді, сол кезде Гданьск – Nowy Portқа соқпасы тұрақты жолаушылар тасымалы үшін жабылды және осы желідегі аялдама Amber Arena стадионындағы немесе оған жақын орналасқан Gdańsk Expo көрме орталығындағы шаралар кезінде ғана эпизодты түрде қолданыла бастады.

Негізгі желі

SKM Три-Ситидің барлық аймағында тек өзінің пайдалануына арналған аялдамаларға ие. Аялдамалардың екі жағында да рельстері бар, биік платформалар орналасқан. Гданьск Główny аялдамасынан басқа, оңтүстікке бағытталған барлық пойыздар платформаның батыс жағында, ал солтүстікке бағытталған пойыздар – шығыс жағында тоқтайды. SKM аялдамалардың сапасын жақсарту бойынша жүйелі жұмыс жүргізіп келеді, себебі олардың көпшілігі қазіргі таңда нашар күйде, мүгедектерге арналған лифттер сияқты негізгі сервистерден мүлдем құр. Компания жақында веб-сайтына кірушілерге сауалнама таратты, қай аялдаманы бірінші кезекте жөндеу керектігін анықтау үшін. 2006 жылдың қаңтар айынан бастап SKM платформалар мен станциялардағы қауіпсіздік деңгейін арттыру мақсатында бейнекамералар орнатуды шешті. 2004 жылы Szybka Kolej Miejska баспасөз орталықтарының желісіне ие Relay компаниясымен келісімге келді, осы арқылы соңғысына платформаларда өз киосктерін салуға эксклюзивті құқық берілді. Келісімнің шарттарының бірі – киосктердің біртұтас сыртқы түрін қамтамасыз ету болды. Три-Ситиден тыс, Гдыня Цисова – Вейхерово бағытында SKM салынысымен салыстырмалы түрде жаңа аялдамаларды пайдаланады, көбінесе рельстердің екі жағында екі платформадан тұрады. Екі платформа жер асты немесе үстіңгі жаяу өткелдері арқылы байланыстырылған. Барлық аялдамаларда билет кассалары жоқ, кейбіреулері тек платформадан ғана тұрады, тіпті кейде шатыры да жоқ. Аялдамалардың бір бөлігі теміржол станцияларымен байланысты, себебі SKM рельстері алыс қашықтықтағы және аймақтық пойыздардың рельстерімен параллель өтеді. Мұндай станцияларда SKM пойыздары үшін биік платформалар салынған. Аялдамалардың 90%-дан астамы басқа көлік түрлерімен (автобустар, трамвайлар, троллейбустар және Гданьск әуежайы) байланысты, ал Гдынядағы жолаушылар паром терминалы ең жақын станциядан 2 автобус аялдамасы қашықтықта орналасқан. Алыс теміржол станцияларының құрамына кіретін аялдамаларда екі қызметтің кестесі үйлесімді, әсіресе түнгі бағыттар үшін. Компания жолаушыларды толық ақпаратпен қамтамасыз етуге барынша күш салады. Ақпараттық кестелер, бағалар мен кестелер ескірген немесе бүлінген жағдайда (әсіресе мұндай жағдайлар жиі кездеседі) дереу жаңартылады.

Гданьск-Новый портқа дейінгі шығыс тармақ желісі

Гданьск-Новы Портқа дейінгі тармақ желісі тұрақты жолаушылар тасымалы үшін жабылды, бірақ осы желідегі қазіргі соңғы аялдама Amber Arena стадионындағы немесе оған жақын орналасқан Гданьск Expo көрме орталығындағы шаралар кезінде ғана кейде қолданылып келеді. Қазіргі аялдамадан әрі созылған желі бөлігі жабық, оның аялдамалары күйреуге беттеп, көпшілігі қираған, олардың тарихи маңызы бар болса да (осы аялдамалар Гданьскіде SKM қызметі іске қосылғанға дейін салынған). Тіпті SKM осы желі бөлігінде қызмет көрсеткен соңғы жылдары да жер асты және жер үсті жолдар мен платформаларын жөндеуге ешқандай күш жұмсалмады. Гданьск Новы Порт аялдамасы 2000 жылы желі қысқартылғанда жабылды. Осының салдарынан SKM енді Гданьск паром терминалына қызмет көрсетпейді, Гдинядағы терминалдан өзгеше.

Wejherowo Żarnowiec АЭС-тің тармақ желісі

Бұрынғы Wejherowo – Żarnowiec атом электр станциясы желісі 1902–1910 жылдары салынған, Wejherowo қаласынан басталатын PKP темір жолының 230-шы бөлігінен тармақталған, 1986 жылы электрлендірілді және Rybno Kaszubskie (PKP темір жолының 230A бөлігі) арқылы Żarnowiec Elektrownia Jądrowa темір жол станциясына қарай қайта тармақталды. Бұл станция ең бір арнайы Żarnowiec атом электр станциясын қамтамасыз ету үшін салынған. Желі 1986 жылдың маусым айында құрылып, алты айдан кейін электрленді. 1992 жылдың 30 мамырында Rybno – Żarnowiec атом электр станциясы арасындағы жолаушылар тасымалы тоқтатылды, ал 2001 жылы жүк тасымалы да тоқтатылды. Қазіргі уақытта желі бұзылып алынған. Бұл маршруттың соңғы бөлігі (Wejherowo – Wejherowo Cementownia) 2004 жылдың 17 қарашасында жабылды. Қазіргі уақытта Wejherowo – Rybno учаскесінде көлікті қайта іске қосу мәселесі қарастырылуда.

Pomorska Kolej Metropolitalna батыс тармақ желісі

Соғысқа дейінгі, 1945 жылы шегінетін неміс әскерімен қиратылған теміржол желісі, жақында ғана Pomorska Kolej Metropolitalna (PKM, «Померандық Метрополитен Теміржолы») деген атаумен қайта жаңартылды. Бұл желі Гданьск Вжещ станциясын Гданьск Лех Валенса әуежайы арқылы Гдиня Гловна станциясымен байланыстырады. Осылайша, PKM Szybka Kolej Miejska (Жылдам қалалық теміржолы) желісімен бағытының екі шетінде де байланысты болады. PKM операторы ретінде SKM таңдалды. Pesa SA компаниясы жасаған дизельдік пойыз құрамаларын пайдаланатын жаңа желіні электрлендіру жоспарлануда. PKM бойынша жол ашылуы 2015 жылдың 1 қыркүйегінде болды.

Гдиня-Косаково әуежайына жоспарланған солтүстік тармақ желісі

Гдиня Косаково әуежайына дейінгі қолданыстағы теміржол бойында қосымша аялдамалар салу жоспарланған. Бұл әуежай қазіргі кезде тек жүк тасымалы үшін ғана пайдаланылып, құрылысы аяқталмаған. Жаңа аялдамалар аталған әуежайға жолаушылар тасымалын ұйымдастыруға, сондай-ақ Гдиняның осы аймағында қарқынды дамып жатқан тұрғын үйлерге қызмет көрсетуге мүмкіндік береді.

Жолдарды кеңейту

2003 жылы SKM арнаулы желісінен тыс жаңа байланыстар Илава, Лемборк және Эльблоң қалаларына ашылды. 2005 жылдың соңында бірнеше қолданылған неміс дизельді пойыз сатып алу туралы шешім қабылданды, бұл сол кезде бірнеше жылдан бері тоқтатылған Гдыня – Картузи электрленбеген қатынасын қайта жаңғыртуға мүмкіндік берді. Бұл қадам, бастапқыда сәтсіздікке ұшырауы мүмкін деп есептелгенімен, 1945 жылы қиратылған Поморская метрополитентік теміржолын қайта құрудың нәтижелі жобасын іске асыруға бастаған алғашқы қадам болды.

Тарихи жабдықтар

2006 жылдың мамыр айында SKM қызметкері Марек Плесьняр 1970-ші жылдарға дейін SKM желілерінде пайдаланылған, ал бұрын 1936 жылғы жазғы Олимпиада ойындары үшін арнайы салынған Берлин S-Bahn-дағыдай ескі электропоездді (ЭП) тапты. Бұл электропоезддер 20 желтоқсан 1976 жылы, тарту кернеуі 800 В-тан 3000 В-қа өзгертілген кезде қызметтен шығарылды. Осы өзгерістен кейін олардың көптеген бөлігі техникалық мақсаттағы вагондар ретінде немесе тіпті PKP қызметкерлері үшін демалыс үйлері ретінде қолданылды. Тюхола орманында табылған электропоезд соңғы мақсатта пайдаланылған болуы мүмкін.

Әлеуметтік мәселелер

SKM-нің үлкен мәселесі – қыс мезгілінде пойыздарда пана іздейтін үйсіз адамдар. SKM пойыздардағы қауіпсіздік мәселелерін шешуге тырысады, бұл мәселе әсіресе түнгі уақытта күшті байқалады. Қауіпсіздікті SOK (Służba Ochrony Kolei, Теміржол күзету қызметі) қызметкерлері мен жеке қауіпсіздік фирмалары қамтамасыз етеді. Полиция және қалалық күзет патрульдері де бұрынғыдан көбірек ұшырасады. SKM басшылығы үшін тағы бір маңызды мәселе – адамдардың электрлік пойыз құрамаларын (EMU) граффитимен бүлдіруі. Компания өкілі Вроблевский пойыздардан бояуды жоюға жұмсалатын жылдық шығынды шамамен 150 000 злотыйға (шамамен 50 000 АҚШ доллары) бағалайды.

Жалпы ақпарат

PKP Szybka Kolej Miejska w Trójmieście – бұл шектеулі серіктестік. Ол PKP Group құрамына кіреді, ал ол 2001 жылы құрылған, PKP Еуроодақтың стандарттарына сәйкес бірнеше компанияға бөлінгеннен кейін. SKM Трисити аймағындағы жолаушылар тасымалын жүзеге асыруға жауапты және PKP SA компаниясына толық тәуелді. SKM жедел жекешелендіруге жоспарланған компаниялардың бірі. Компанияның басты мақсаты – арнайы теміржол желісін (PKP 250 теміржол желісі) басқару және қалалық теміржол көлігін ұйымдастыру. Компанияның құрылтай актісі 2000 жылдың 22 желтоқсанында қол қойылды, ал компания 2000 жылдың 29 желтоқсанында тіркелді. Жұмыстар 2001 жылдың 1 шілдесінде басталды. 2003 жылы шығынға ұшырағанымен, SKM бұрынғы жылдары, сондай-ақ 2004 және 2005 жылдары пайда тапты. Компания Триситидегі көптеген мәдени шараларға, әсіресе демеушілік етіп қатысады. SKM-ді екі адамнан тұратын басқарма басқарады.

1945 жылға дейін

1912 жылы Гданьск пен Сопот арасындағы қала маңындағы қызмет көрсету үшін қосымша теміржол жолдары салуға алғашқы қадамдар жасалды. Станциялық жолдар өзгертілді және жоспарланған бағыт бойындағы ғимараттар бұзылды. Жоба Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда тоқтап қалды. 1919-1939 жылдар аралығындағы бейбіт кезеңде Трисити аймағы екі түрлі үкімет бағынысты екі аймаққа бөлінді. Гданьск (Данциг) Польша құрамына кірмейтін еркін қала болды, ал Гдыня қаласы Польшаның бір бөлігі еді. Екі аймақтың көлік жүйелері толығымен бөлек болды. Гданьсктегі теміржол көлігін PKP операторы басқарса да, Гданьск қалалық әкімдігі қала ішіндегі теміржол қызметін қайта жаңғырту жоспарларын іске асырмады. Екінші дүниежүзілік соғыс Гданьск қаласына зор қирату әкелді. Бірақ соғыс аяқталғаннан кейін Триситиді бөліп тұрған шекаралар жойылды.

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін

1945 жылы Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанда, Триситидің барлығы Польшаның құрамына кірді. Гданьск теміржол желісін электрлендірудің алғашқы жоспарын теміржолды электрлендіруді жақтаған Варшава политехникалық институтының профессоры Роман Подоски жасады. Жоспарда қолданыстағы келешектерді электрлендіру көзделген. Алайша, қала ішіндегі жолаушылар тасымалына арналған екі қосымша келешек салуды қарастыратын, әлдеқайда батыл әрі қымбат жоспарды Польша теміржолының Гданьск облыстық басқармасының директоры, кейін Польшаның көлік вице-министрі болған Збигнев Модлинский ұсынды. Екінші жоспар қабылданды. 1950 жылдың қазан айында қалалық теміржол үшін бөлек келешектер салу туралы шешім қабылданды. Жоспарларды дайындау үшін Варшавадағы «Теміржол электрлендіру бюросының» Гданьсктағы филиалы құрылды. Жаңа қызметке қажетті пойыз құрамы Германиядан соғыс өтемақысы ретінде Польшаға жеткізілді. Соғыс жылдарында Берлиннің S-Bahn вагондары Берлиннің шығысындағы Любен қаласында жөнделді. 1945 жылы Потсдам конференциясының шешімімен Любин (қазіргі Любин) Польшаға берілген кезде, Любен жөндеу шеберханаларында сексен төрт (84) S-Bahn вагоны болды. Германияның шығысындағы елдерге соғыс өтемақысы ретінде қосымша вагондар жіберілді, олардың көп бөлігі Ресейге жіберілсе, кем дегенде 80 екі вагондық жиынтық, ал мүмкін 189 вагон Польшада қалды. Бұл вагондар Трисити аймағында қала маңындағы қызметтерге бөлінді, ал бір жиынтығы Косьержинадағы мұражайда сақталған. Берлиндегі вагондар 800 вольт тікелей токпен үшінші рельс арқылы қуаттандырылды, бұл жүйе әлі күнге дейін Германияда қолданылады, бірақ Польшада қолданылмады. Польшада олар қуат беру жүйесін 800 В үшінші рельстен жоғары катенарға ауыстыру арқылы өзгертілді. Сонымен қатар, кішкентай шамдар PKP стандарттарына сәйкес келетін үлкендерге ауыстырылды. Барлығы 80 екі вагондық электрлік пойыз, ET165, ET166 және ET167 серияларына жататын үш түрлі модификациядан өтті. Кейін олар поляк сериялары EW90, EW91 және EW92 болып қайта нөмірленді. Гданьск – Гданьск Новый Порт бағытында, Гданьск Заспа Товарная станциясының жанында неміс вагондары үшін уақытша депо құрылды. Гданьсктан Сопотқа алғашқы пойыз 1952 жылдың 2 қаңтарында жүрді. Ол кезде екі келешек тек Гданьск – Гданьск Вржещ учаскесінде ғана болды, ал Сопотқа дейінгі келешекте әлі де бір ғана келешек болды. Сопотқа екінші келешек 1952 жылдың 22 маусымында аяқталды. Бұл екінші келешек қызмет ету жиілігін әр 10 минут сайын арттыруға мүмкіндік берді. 1952 жылдың 22 шілдесінде Гдыня Орловоға екі келешектік байланыс аяқталды. 1954 жылдың 1 мамырында электрленген екі келешектік теміржол Гдыняның басты станциясы Гловнаға жетті. 1956 жылдың 15 қаңтарында екі келешектік жол Гдыня-Хилонияға дейін созылды, ал 1957 жылдың 31 желтоқсанында алғашқы электрлік пойыз құрамы Вежеровоға жетті. Гдыня – Вейхерово учаскесінде SKM басқа пойыздармен ортақ келешектерде жүрді. Гданьск пен Гдыняға қалалық теміржол қызметі үшін салынған келешектер магистральдық келешектерге қарағанда ерекше ерекшеліктерге ие болды: кішкентай радиустағы бұрылыстар, төмен жүктемеге арналған көпірлер және ең жоғары жылдамдық сағатына 70 км. Ұзақ қашықтыққа арналған теміржолдардағы электрлендіру 1969 жылдың 14 қыркүйегінде 3000 В тікелей токқа, поляк стандартты жүйесіне ауыстырылды, ал 1969 жылдың 19 қазанында Гдыня Гловна станциясы мен Вейхерово арасында 3000 В тікелей токқа ауыстырылды. Бұрынғы Берлин вагондары тек 800 В тікелей токпен жұмыс істегендіктен, Гдыня мен Вейхерово арасындағы қызмет Польшадағы Вроцлавтағы Pafawag зауытында жасалған жаңа EN57 электр пойыздарымен алмастырылды. Берлиндегі вагондардың тозуын азайту үшін олар тек Гданьск Гловный мен Гдыня Сточня арасындағы бағытта пайдаланылды, ал басқа бағыттарға баратын жолаушылар Гдыня Сточняда пойыздарды ауыстырды.

1976: Берлин автомобильдерінің зейнеткерлікке шығуы, электрмен жабдықтау 3000 В DC-ге ауыстырылды

Алғашында бұрынғы неміс вагондарының және олармен байланысты 800 В тұрақты токпен жабдықталған электр желісінің қызмет ету мерзімі 15-20 жылға дейін созылатыны күтілген. Бірақ 1970 жылдардың басында "X күні" деп аталған күні жылжымалы құрамды толық ауыстыру қажеттігі анық болды. Соңында, 1976 жылғы 19 желтоқсанда ауысуға дайындық үшін SKM қозғалысы тоқтатылды, ал 1976 жылғы 20 желтоқсанда SKM жүйесінің барлығы 3000 В тұрақты токқа, стандартты поляк жүйесіне ауыстырылды. Ауысу күні 800 В тұрақты токпен жабдықтайтын электрлік подстанциялар ажыратылып, қуат жабдықтауы алдын ала салынған 3000 В тұрақты токпен жабдықтайтын жаңа электрлік подстанцияларға қайта қосылды. Бұл платформаларды ұзарту және Гдиня Цисовада жаңа депо кешенін салу сияқты басқа да өзгерістерді қажет етті. Ауысу кезінде Триситиде кең ауқымда бұзылыстар болды, себебі ол Рождествоға дейінгі қарбалас демалыс күндеріне орайтын және халыққа жеткілікті ескерту берілмеген еді.

Бұрынғы Берлин вагондары дереу қызметтен алынды, өйткені олар 3000 В тұрақты токпен жұмыс істей алмады. Ескі Берлин пойыздарының біреуін Косьержинадағы теміржол мұражайында көруге болады.

Өзгерістер уақыты

Коммунистік режимнің құлауы және экономикалық жүйенің өзгеруі жеке автомобильдерді пайдаланудың күрт өсуіне алып келді, нәтижесінде қалалық қоғамдық көліктегі жолаушылар саны азайды. 1990 жылдары SKM қызмет көрсеткен жылдық жолаушылар саны 80 миллионнан 40 миллионға дейін кеміді, бірақ ол Триситидегі маңызды қалалық көлік қызметі болып қала берді. Нарықтық экономика ПКП-да көптеген қайта ұйымдастыруларға мәжбүр етті. Басты өзгеріс – ПКП-ны географиялық принцип бойынша бөлуден бас тарту және жауапкершілік саласына қарай бөлімдерге бөлу. Осы өзгерістердің бір бөлігі ретінде Гданьск қаласында SKM-нің коммерциялық қызметін және маркетингін жүргізуге жауапты Қалалық жолаушылар тасымалы департаменті құрылды. Бұл өзгерістермен қатар ПКП-ны коммерцияландыру жұмыстары жүргізіліп, 2001 жылдың шілдесінде SKM жеке компанияға айналды. 2005 жылдың маусым айында Nowy Port желісі табыс әкелмегендіктен жабылды. 2005 жылдың 2 желтоқсанында SKM газеті Rzeczpospolita жариялаған Польшаның 100 үздік компаниясы тізімінде 25-орынды иеленді. Бұл Померания воеводтығындағы ең жоғары көрсеткіш және PKP тобындағы компанияның ең жоғары позициясы болды.