Америка Азамат Соғысы: Порт Гибсон шайқасы

Кіріспе

Порт Гибсон шайқасы (1 мамыр 1863) генерал-майор Улисс С. Грант басқарған Одақ әскері мен генерал-майор Джон С. Боуэн басқарған Конфедерациялық штаттар армиясының күшейтілген дивизиясы арасында болды. Конфедерация әскерлерінің саны аз болғанына қарамастан, олар жанкештілікпен шайқасты, бірақ генерал-майор Джон А. МакКлернандтың әскерлері күні бойы оларды үнемі кері шегіндірді. Боуэн Миссисипи штатының Виксбург қаласына қарай солтүстікке қарай шегінді. Бұл шайқас Америка Азамат соғысының Виксбург науқаны кезінде Миссисипи штатының Порт Гибсон қаласының жанында өтті. 1862 жылдың қарашасынан бастап Грант Виксбургке шабуыл жасау үшін әртүрлі стратегияларды сынады, бірақ әр жолы әскері сәтсіздікке ұшырады. Соңында Грант әскеріне Миссисипи өзенінің батыс жағалауындағы батпақты жерлер арқылы өтіп, Виксбургтің оңтүстігіне жетуге бұйрық берді. Одақ командирі контр-адмирал Дэвид Диксон Портер басқаратын Одақ Әскери-теңіз күштері Виксбургтің бекіністерін қауіпсізден өте алатынына сенімді болды. Операция сәтті аяқталды, Портердің канонерлік кемелері мен өзендік көліктері Грант армиясының алғашқы екі корпусын шығыс жағалауға жеткізді. Осы уақытта Гранттың үшінші корпусы солтүстік-батыстан Виксбургке қауіп төндірді. Конфедерация қолбасшысы генерал-лейтенант Джон С. Пембертон армиясы шашырап кеткендіктен, Порт Гибсонда Грантқа тек нашар күштермен ғана қарсы тұра алды. Бұл 1863 жылдың мамыр айында Виксбургті қоршауға әкелген Одақтың бірнеше жеңісінің біріншісі болды.

Науқан

Грант 1862 жылғы 25 қазанда Теннесси армиясының басқаруын қабылдады және бір аптадан кейін Виксбург науқанын бастады. Гранттың 40 000 әскермен жасаған алғашқы әрекеті генерал-майор Эрл Ван Дорнның атты әскері 20 желтоқсанда Холли-Спрингс шабуылында оның жабдықтау базасын қиратқанда сәтсіз аяқталды. Сонымен қатар, 27-29 желтоқсанда Чикасо шығанағы шайқасында генерал-майор Уильям Текумсе Шерман басқарған 32 000 адамнан тұратын өзен экспедициясы кері тартылды. МакКлернанд басқаруды қабылдағанда, Шерман Портердің Миссисипи өзені эскадрильясының қолдауымен Арканзас өзені бойымен шабуыл жасауды ұсынды. Нәтижесінде 1863 жылғы 11 қаңтарда Арканзас Посты шайқасында одақтастар жеңіске жетті. Одақтан 1061 адам қаза тауып, шамамен 4900 конфедерат тұтқынға алынды. Грант бұл экспедиция туралы білгеннен кейін әскерлеріне Миссисипи өзеніне қайтуға бұйрық берді. Бұл оқиғалардан кейін 1863 жылғы наурыз айында Язу өтегі және Стилдің шығанағы экспедициялары сәтсіз аяқталды. Грант сондай-ақ Миссисипи өзенінің батысында су жолын құру үшін бірнеше каналдар қазуға тырысты, бұл Виксбург бекіністерін айналып өтуге мүмкіндік берер еді; барлығы кейін тасталды. Газет редакторлары мен саясаткерлер Грантты басшылықтан шеттетуді талап еткенде, президент Авраам Линкольн: «Мен бұл адамды босата алмаймын, ол жақсы жауынгер», – деді. Науқанның басында Грант штабының подполковнигі Джеймс Х. Уилсон Портердің флотын түнде Виксбург бекіністерінен өткізіп жіберуді ұсынды. Одан кейін армия Миссисипи өзенінің батыс жағалауымен Виксбургтен төмен қарай жүріп өтіп, шығыс жағалауға қайықпен өтетін еді. Гранттың барлық бағынышты командирлері оған қарсы болды. Барлық басқа тәсілдерді сынап көргеннен кейін, Грант осы жоспарды орындауға шешім қабылдады. Ол Портердің эскадрильясы өз міндетін орындай алады деп сенді.

Қуаттар

Одақтың XIII корпусы 1862 жылдың 24 қазанында құрылды және Грантқа бекітілді. 18 желтоқсанда XIII корпус төрт жаңа құралымға бөлінді: XIII корпус, XV корпус, XVI корпус және XVII корпус. Командирлер: XIII корпустың МакКлернанд, XV корпустың Шерман, XVI корпустың генерал-майоры Стивен А. Хёрлбут және XVII корпустың генерал-майоры Джеймс Б. Макферсон болды. Хёрлбуттың XVI корпусы 1863 жылдың маусымына дейін Мемфисті қорғады, ал қалған үш корпус Гранттың дала әскері ретінде қалды. МакКлернандтың корпусында 17 000-нан астам адам, Макферсонның корпусында 16 000 сарбаз, ал Шерманның корпусында 17 000-нан сәл кем әскер болды. XIII корпустың төрт дивизиясын бригадир генералдар Питер Дж. Остерхаус, Эндрю Джексон Смит, Элвин П. Хови және Юджин Аса Карр басқарды. XV корпустың үш дивизиясына бригадир генералдар Фредерик Стил, Фрэнсис Престон Блэр және Джеймс М. Таттл басшылық етті. XVII корпустың үш дивизиясын генерал-майор Джон А. Логан және бригадир генералдар Джон МакАртур мен Марсел М. Кроккер басқарды. XIII корпустың дивизияларының әрқайсысында екі бригада, ал XV және XVII корпустардың дивизияларының әрқайсысында үш бригада болды. Пембертон 1862 жылдың 14 қазанында Миссисипи және Шығыс Луизиана департаменттерінің қолбасшылығын қабылдады. Пембертонның Миссисипи армиясы бес жаяу әскер дивизиясынан тұрды. Оларға Боуэн және генерал-майорлар Мартин Лютер Смит, Джон Хорас Форни, Уильям Уинг Лоринг және Картер Л. Стивенсон басшылық етті. Боуэннің дивизиясында 4 500, Смиттің 3 500, Форнидің 5 500, Лорингтің 7 800 және Стивенсоннің 12 000 сарбазы болды. Пембертон сонымен қатар полковник Эдвард Хиггинс басшылығымен Виксбургтегі артиллериялық батареяларды бақылады.

Операциялар

1863 жылдың 29 наурызында Грант Макклернандтың XIII корпусына Милликен бұрылысынан Виксбург пен Уоррентон қалаларындағы бекіністердің оңтүстігінде орналасқан Жаңа Карфагенге қарай жылжуға бұйрық берді. Остерхаус дивизиясы 31 наурызда Луизиана штатының Ричмонд қаласын басып алды. Майор Исаак Ф. Харрисон басқаратын бірнеше жүз конфедерат сарбазын жолдан тайдырып, Остерхаус әскері 6 сәуірде Жаңа Карфагенді басып алды. Олар Роундуэй байу бойындағы батпақты жерлер арқылы өтті. Макклернанд өз корпусын Жаңа Карфагенге көшіруді жалғастырды, бұл бұзылған бөгеттерді жөндеуді және саз жолдарды нығайтуды талап етті. 15 сәуірде Харрисон 1800 Пембертон сарбазымен күшейтіліп, Жаңа Карфагеннен федералды әскерді ығыстыруға тырысты, бірақ сәтсіз аяқталды. 16 сәуірде Портер эскадрильясы Виксбургтің маңынан өтуге тырысты. Портер "Бентон" броненосцында Каронделет, Лафайет, Луисвилл, Моунд-Сити, Питтсбург және Тускумбия соғыс кемелерін, сондай-ақ керек-жарақтарымен жүктелген баржаларды сүйреп әкелді. Екі сағат бойы Виксбург батареялары одақтың флотына оқ жаудырып, әрбір кемеге бірнеше рет тиді. Бірақ бір ғана көліктің өртеніп кеткенінен басқа, кемелер көп зақым алмады және 14 адам ғана жарақаттанды. Грант Макферсонға XVII корпусты Провиденс көлінен Ричмондқа оңтүстікке қарай жылдыруды бұйырды. XVII корпус Виксбургтің оңтүстігіне жеткен соң, Шерманның XV корпусы олардың ізінен келеді. Миссисипи өзенінің батыс жағалауындағы жабдықтау қоймаларын ақ офицерлер басқарған, асығыс жұмылдырылған және оқытылған афроамерикандық сарбаздар күзетіп тұрды. Грант армиясын батпақты батыс жағалау жолымен қамтамасыз ету мүмкін емес екенін түсінді, сондықтан екінші конвой ұйымдастырылды. 22 сәуір түнінде әрқайсысы 100 000 рацион азық-түлік және басқа да жабдықтармен жүктелген баржаларды сүйреп әкелген алты қарауылсыз көліктік кеме Виксбург батареясынан өтуге тырысты. Бұл жолы да сәтті аяқталды, бірақ жетекші кеме – госпиталь кемесі батып, 2 адам қаза тапты. Темір жолдарды кесіп, қажет болған жағдайда батпақты аралап жаңа жолдар салып, Макклернанд корпусы оңтүстікке қарай жылжыды және Макферсон дивизияларының бірі оларға қосылды. Жаңа әйелін алып келген және жұмыс істеуге қиындық тудырған Макклернандты Грант ынталандыруға мәжбүр болды. Грант Портер мен Макклернандқа Миссисипидегі Гранд-Гальф қаласында өтуге күш салуды бұйырды. 29 сәуір таңында Макклернанд әскерін Хард Таймс плантациясындағы көліктік кемелерге мінгізіп, Портердің канонерлік қайықтары конфедерат бекінісін басып алуын күтті. Бес сағаттан кейін Гранд-Гальф шайқасы конфедераттардың жеңісімен аяқталды, Портердің кемелері 19 адам өлтіріліп, 56 адам жарақаттанғаннан кейін шегінді. Макклернанд сарбаздарын түсіріп, оларды оңтүстікке қарай Де Шрун плантациясына қарай аттандырды. Сол түні Портердің канонерлік қайықтары мен көліктік кемелер Гранд-Гальф батареяларын айналып өтіп, Де Шрун плантациясында Макклернанд әскеріне қосылды. Грант Пембертонның одақ әскерінің оңтүстікке қарай жылжуын байқайтынын есептеді. Сондықтан Грант 1863 жылдың сәуір айында үш шабуылдық операция жүргізді. Біріншісі – Стилдің 2-25 сәуір аралығында Гринвиллге жасаған экспедициясы. Стил дивизиясын Гринвиллге, Миссисипиге қарай аттанды, ал Стивенсонның конфедерат дивизиясы оларға қарсылық көрсеткен кезде Стил Миссисипи өзеніне қайта шегінді. Екіншісі – Гриерсонның шабуылы, ол 17 сәуірден 2 мамырға дейін созылды. Полковник Бенджамин Г. Гриерсонның атты бригадасы Теннесси штатының Ла Грандж қаласынан Миссисипи штаты арқылы Луизиана штатының Батон-Руж қаласына дейін аттанды. Лоринг дивизиясы мен Пембертонның атты әскерінің көп бөлігі Гриерсонның аттыларын ұстауға тырысып, сәтсіз аяқталды. Үшіншісі – 29 сәуірден 1 мамырға дейін болған Снайдерс-Блаф шайқасы, онда Шерманның XV корпусының бөлімдері Виксбургтің солтүстігінде Гранттың жақын арада өтуіне Пембертонның назарын аудару үшін демонстрациялық шабуыл жасады.

On March 29, 1863, Grant ordered McClernand's XIII Corps to move south from Milliken's Bend to New Carthage which was south of the fortifications at Vicksburg and Warrenton. Osterhaus' division occupied Richmond, Louisiana, on March 31. Brushing aside a few hundred Confederates led by Major Isaac F. Harrison, Osterhaus' troops moved through swampy terrain along Roundaway Bayou and occupied New Carthage on April 6. McClernand continued shifting his corps to New Carthage, which entailed repairing broken levees and corduroying the muddy roads. On April 15, Harrison, reinforced by 1,800 of Pemberton's soldiers, tried to evict the Federals from New Carthage but failed. On the night of April 16, 1863, Porter's squadron began its attempt to pass Vicksburg. Porter in the ironclad Benton led the warships Carondelet, Lafayette, Louisville, Mound City, Pittsburgh, and Tuscumbia, and three river transports towing barges loaded with supplies. For two hours, the Vicksburg batteries shelled the Union fleet, hitting each vessel numerous times. However, except for one transport which caught fire and burned, the vessels were not seriously damaged and only 14 men were wounded. Grant ordered McPherson to move the XVII Corps south from Lake Providence to Richmond. Once the XVII Corps was south of Vicksburg, Sherman's XV Corps would follow. Supply depots on the west bank of the Mississippi River were garrisoned by hastily recruited and trained African American soldiers led by white officers. Grant realized that it was impossible to supply his army via the muddy west bank road, so a second convoy was organized. On the night of April 22, six unescorted transport vessels, each towing barges with 100,000 rations and other supplies, tried to pass the Vicksburg batteries. Again, the run was successful, except that the leading vessel, a hospital ship, was sunk and 2 men were killed. Meanwhile, by cutting a new road through the swamp, when necessary, McClernand's corps worked its way south and was joined by one of McPherson's divisions. McClernand, who brought his new bride along, and who was difficult to work with, had to be prodded by Grant. Grant ordered Porter and McClernand to force a crossing at Grand Gulf, Mississippi. On the morning of April 29, McClernand put his troops aboard transports at Hard Times Plantation and waited for Porter's gunboats to reduce the Confederate strongpoint. Five hours later, the Battle of Grand Gulf ended in a Confederate victory when Porter's vessels withdrew after losing 19 killed and 56 wounded. McClernand unloaded his soldiers and marched them south to De Shroon's plantation. That night, Porter's gunboats and the transports ran the Grand Gulf batteries and joined McClernand's men at De Shroon's. Grant reasoned that Pemberton would discern the Union army's southward movement. Therefore, Grant mounted three diversionary operations in April 1863. The first was Steele's Greenville expedition from April 2 to 25. Steele marched his division to Greenville, Mississippi, and when Stevenson's Confederate division opposed it, Steele withdrew to the Mississippi River. The second was Grierson's Raid which lasted from April 17 to May 2. Colonel Benjamin H. Grierson's brigade of cavalry rode from La Grange, Tennessee, right across the state of Mississippi to Baton Rouge, Louisiana. Loring's division and much of Pemberton's cavalry were diverted in a futile attempt to catch Grierson's horsemen. The third was the Battle of Snyder's Bluff from April 29 to May 1, when elements of Sherman's XV Corps mounted a demonstration north of Vicksburg in order to draw Pemberton's attention away from Grant's imminent crossing.

Кіріспе

Грант құлдан Grand Gulf өзенінің төменгі жағында орналасқан Бруинсбургтен ішкі жаққа қарай жақсы жол бар екенін білді. 30 сәуірдің таңында Одақ әскерлері Де Шрунда көлікке мініп, Бруинсбургте Миссисипи өзенінің шығыс жағалауына қарсылықсыз өтті. Портердің канонерлік кемелері де әскерлерді өзен арқылы тасымалдау үшін қолданылды. Сағат 15:00-ге қарай МакКлернанд корпусы ішкі аймаққа қарай бағыт алды. Грант кейіннен былай деп жазды: "Мен енді жау территориясында едім, арамызда үлкен өзен және Виксбург бекінісі, сондай-ақ менің жабдықтау базасы қалды. Бірақ мен жаумен бір жағында, құрғақ жерде болдым. Осы уақытқа дейін жасалған барлық науқандар, еңбектер, қиындықтар мен шыдаулар осы бір мақсатқа жету үшін жасалды". Боуэннің дивизиясы Гранд-Гальфте болды, ол Портердің канонерлік кемелері оңтүстікке қарай өтіп бара жатқанын көрді. Боуэн ішкі жолдарды күзету үшін бригадир генерал Мартин Э. Грин басқаратын бригаданы Порт Гибсонға жіберді. Конфедерацияның атты әскерінің көп бөлігі Гриерсонның шабуылшыларын қуумен болғандықтан, оның барлау мүмкіндігі шектелді. Боуэн бригадир генералдар Эдвард Д. Трейси мен Уильям Эдвин Болдуин басқаратын бригадалардың күшеюін күтті, бірақ олар 30 сәуір таңына дейін Гранд-Гальфке келмеді. Трейси бригадасы Стивенсон дивизиясының бір бөлігі болды, ал Болдуин М. Л. Смит дивизиясынан болды. МакКлернанд корпусы 30 сәуірде қараңғыдан кейін де жүріп, өзеннен басталатын екі жолға қарсылықсыз ілгеріледі. Жергілікті қара нәсілді халықтан ақпарат алғаннан кейін МакКлернанд әскерін Родни жолына бұрды. МакКлернанд колоннасын бастап, Карр дивизиясы түн ортасында Шайфер үйінің жанында Конфедерация әскерімен кездесіп, жүрісін тоқтатты. Грин бригадасын Родни жолындағы Магнолия шіркеуіне шығысқа қарай орналастырды. Трейси бригадасы кешкі сағат 10-да келді және Бруинсбург жолының солтүстігінде орналасты.

Grant got information from a slave that a good road headed inland from Bruinsburg, which was downstream from Grand Gulf. On the morning of April 30, the Union soldiers embarked on transports at De Shroon's and crossed unopposed to the east bank of the Mississippi River at Bruinsburg. Porter's gunboats were also employed to ferry the troops across the river. By 3:00 pm, McClernand's corps was marching inland. Grant later wrote, "I was now in enemy territory, with a vast river and the stronghold of Vicksburg between me and my base of supplies. But I was on dry ground on the same side of the river with the enemy. All the campaigns, labors, hardships, and exposures of December previous to this time that had been made and endured, were for the accomplishment of this one object." Bowen's division was at Grand Gulf where he had just seen Porter's gunboats pass to the south. Bowen ordered a brigade under Brigadier General Martin E. Green to Port Gibson in order to picket the roads leading inland. His ability to mount a reconnaissance was handicapped by the fact that most of the Confederate cavalry was far away chasing Grierson's raiders. Bowen expected to be reinforced by brigades led by Brigadier Generals Edward D. Tracy and William Edwin Baldwin, but they had not arrived at Grand Gulf by the morning of April 30. Tracy's brigade was part of Stevenson's division and Baldwin's was from M. L. Smith's division. McClernand's corps kept marching after dark on April 30 and advanced unopposed for Two roads in the area led from the river before converging at Port Gibson, the northern Bruinsburg road and the southern Rodney road. After gathering information from local Black people, McClernand sidled his troops over to the Rodney road. Leading McClernand's column, Carr's division came into contact with Confederates near the Shaifer house about midnight and paused its march. Green deployed his brigade farther east at Magnolia Church on the Rodney road. Tracy's brigade arrived at 10:00 pm and took position farther north athwart the Bruinsburg road.

1 мамырдағы іс-қимыл

Соғыс болған жер қорғануға қолайлы болды. Ол тегіс үстіңгі беттері мен тік шатқалдары бар жартастардан тұрды. Жартастардың үстінен ағаштар тазартылған, ал шатқалдар тығыз өсімдіктерге толы болды. Кез келген жолдан тыс қозғалысты жасау өте қиын болды. Бруинсбург және Родни жолдары арасында Центерс-Крик ағып өтті, оны кесіп өтуге болатын емес. Боуэннің екі қанатын байланыстырудың жалғыз жолы – айналып өту болатын. МакКлернанд Карр дивизиясына Родни жолымен шығысқа қарай, Магнолия шіркеуіне шабуыл жасауға бұйрық берді. Солтүстікте конфедерат әскерлерін байқаған МакКлернанд Остерхауске плантациялық жолды пайдаланып, Бруинсбург жолындағы Трейси бригадасына қарсы солтүстікке қарай дивизиясын жылжытуды тапсырды. Карр дивизиясын Родни жолының оң жағында генерал Уильям Пламмер Бентон бригадасымен және сол жағында полковник Уильям М. Стоун бригадасымен орналастырды. Одақтың әскері шамамен сағат 6:30-да алға жылжи бастағанда, Гриннің сол қанатын айналып өтіп, конфедераттарды бірнеше жүз метр артқа тартты. Сағат 7:00-де Грин Трейсиге көмек сұрап хабаршы жіберді, ал Трейси бір жаяу әскер полкі мен екі артиллерия бөлімін жіберіп жауап берді. Боуэн сағат 7:30-да келді және Грин Каррдың шабуылын тоқтатып тұрғанын көрді. Боуэн өз дивизиясынан полковник Фрэнсис Кокрелл бригадасын және Болдуин бригадасын дереу шақыртты. Сағат 8:30-да Трейсидің шағын күшейтетін тобы келді; жаяу әскер полкі Гриннің оң қанатына жіберілді, ал Ботетурт Вирджиния артиллериясының екі зеңбірегі Фостер фермасына орналастырылды. Боуэн қарсы шабуылға бұйрық берді, бірақ ол қайтарылды. Бір сағаттық артиллериялық қақтығыстан кейін одақтың зеңбіректері басымдық танытты, Остерхаус жаяу әскерін алға жылжытуға бұйрық берді. Ол плантациялық жолдың сол жағына бригадир генерал Теофилус Т. Гаррард бригадасын, оң жағына полковник Лайонел Аллен Шелдон бригадасын орналастырды. Трейсидің әскері Остерхаустың әскерін тоқтатып, олардың шатасқан жерде қысқаша жылжуын тоқтатты. Өзінің қатарларын қайта құрып, Остерхаус екінші шабуыл жасады, ол көп ұзамай тоқтады. Трейси қаза тауып, полковник Ишам Уоррен Гаррот оның бригадасына басшылық етті. Родни жолында Каррдың шабуылы күшіне енді, оның екі бригадасы қиын жерде бөлініп, қатардың ортасында олқылық қалдырды. МакКлернанд Хови дивизиясын ортаға енгізді. Хови оң жақта бригадир генерал Джордж Фрэнсис МакГиннис бригадасын, сол жақта полковник Джеймс Р. Слэк бригадасын орналастырды. А.Ж. Смит дивизиясы резервте қалды. Ховидің екі полкі үйлесімсіз шабуылдардан кейін кері қайтарылды, бірақ сағат 10:00-да МакКлернанд өзінің барлық алдыңғы қатардағы бөлімшелерін бірден алға жылжытуға қол жеткізді. Сол және оң жақтан айналып өткен Гриннің қорғаныс шебі құлады, ал одақтың әскері Ботетурт артиллериясынан екі 12 фунттық гаубица мен үш артиллериялық каисонды басып алды. Осы кезде Болдуин бригадасы Родни жолында пайда болып, Гриннің екінші позициясынан шығысқа қарай арықтың артына орналасты. Грин бригадасын қайта жинағаннан кейін Боуэн оған Гаррот бригадасына Бруинсбург жолында көмек көрсету үшін шеруге бұйрық берді. Грант пен МакКлернанд одақ әскерлерін қайта ұйымдастырып, шамамен сағат 12:00-де Родни жолында алға жылжуды жалғастырды. Карр мен Ховидің әскері әлі де А.Ж. Смит қолдауымен алдыңғы қатарда тұрды. Сағат 1:20-да Боуэн Пембертонға телеграмма жіберіп, өзінің санының үш есе көп екенін, оқ-дәрісі бітіп бара жатқанын және қатты ұрысқа түскенін хабарлады. Бруинсбург жолында Остерхаус әскері Гарроттың оң қанатын айналып өтті. Гарроттың оң қанаты артқа бұрылды, сондықтан сағат 11:00-ге қарай оңтүстікке қарамай, конфедераттардың қатары батысқа қарады. Конфедераттардың мықты қорғанысына сақтық танытқан Остерхаус шабуылдарды тексерумен шектелді. Сағат 2:00-де Гриннің шаршаған аман қалғандары мен Кокреллдің бір полкі Гарроттың сол қанатына қатарға тұрды. Бригадир генерал Джон Э. Смит бригадасы Макферсонның XVI корпусындағы Логан дивизиясынан келді және Гарроттың оң қанатын кері тартқыза бастады. Сағат 17:00-де Логан бригадир генерал Элиас Смит Деннис басқаратын екінші бригаданы жіберді. Одақтың әскері қарсыластарын талқандауға дайын болған кезде, олар конфедераттардың кеткенін көрді. Боуэннің әскерлеріне кері шегінуге бұйрық берген Гриннің әскері солтүстікке қарай шегінді, соңынан Гаррот бригадасы да ілесіп өтті. Родни жолында одақтың әскері сағат 15:00-де Болдуиннің қорғаныс шебіне соқтығысты. МакКлернанд бригадир генерал Стивен Г. Бурбидж және полковник Уильям Дж. Ландрам басқаратын А.Ж. Смит екі бригадасынан, сондай-ақ Логанның үшінші бригадасынан, бригадир генерал Джон Данлап Стивенсон басқаратын екінші қатар құрды. Бұл секторда одақтың соңғы сол қанаты Центерс-Крикке тіреліп, ал соңғы оң қанаты оңтүстікке қарай бағытталған еді. Шабуыл күшейген сайын Боуэн өзінің қарсыластары оның сол қанатын айналып өтуі мүмкін деген қорқынышқа түсті, сондықтан ол жаңа келген Кокреллдің Миссури полктерін шақыртты. Боуэн Кокреллдің әскерін одақтың оң қанатына шабуылдады. Олар Слэктің екі полкін жойды және одақтың басым күштерімен 40 минуттық атыс жүргізді, содан кейін кері шегінді. Сағат 17:30-да Боуэн өзінің қорғанысының шегіне жеткенін көргеннен кейін шегінуге бұйрық берді. Кокрелл солтүстікке қарай шегінді, ал Болдуин Порт Гибсон арқылы шығысқа қарай шегінді.

The area where the battle was fought favored the defenders. It consisted of flat topped ridges and steep ravines. The ridge tops were cleared of trees while the ravines were choked with dense vegetation. Any off road movement was very difficult to accomplish. Between the Bruinsburg and Rodney roads ran Centers Creek which was almost impassable. The only way for Bowen to communicate between his two wings was by a roundabout route. McClernand ordered Carr's division to attack east on the Rodney road toward Magnolia Church. Spotting Confederates to the north, McClernand directed Osterhaus to use a plantation road to move his division north against Tracy's brigade on the Bruinsburg road. Carr deployed his division with Brigadier General William Plummer Benton's brigade on the right and Colonel William M. Stone's brigade on the left of the Rodney road. When the Union line advanced at about 6:30 am, it turned Green's left flank and pressed the Confederates back a few hundred yards. At 7:00 am, Green sent a messenger to Tracy begging for help; Tracy responded by sending one infantry regiment and two artillery pieces. Bowen arrived at 7:30 am and found that Green had checked Carr's advance. Bowen sent for Colonel Francis Cockrell's brigade from his own division and Baldwin's brigade to come at once. At 8:30 am, Tracy's small reinforcements arrived; the infantry regiment was sent to Green's right flank while the two guns from the Botetourt Virginia Artillery were positioned at the Foster farm. Bowen ordered a counterattack, but it was beaten back. After a one hour artillery duel in which the Federal guns dominated, Osterhaus ordered his infantry forward. He deployed Brigadier General Theophilus T. Garrard's brigade on the left and Colonel Lionel Allen Sheldon's brigade on the right of the plantation road. Tracy's soldiers stopped Osterhaus' men after a short advance through the confusing terrain. After reordering his lines, Osterhaus made a second attack which soon ground to a halt. Tracy was killed and Colonel Isham Warren Garrott assumed command of his brigade. On the Rodney road, Carr's attack lost momentum and his two brigades became separated in the rough terrain, leaving a gap in the center of the line. McClernand inserted Hovey's division into the center. Hovey positioned Brigadier General George Francis McGinnis' brigade on the right and Colonel James R. Slack's brigade on the left. A. J. Smith's division was held in reserve. Two of Hovey's regiments were repulsed after uncoordinated attacks, but at 10:00 am McClernand managed to get all his front line units to advance at once. Outflanked on left and right, Green's defense line collapsed and the Federals captured two 12 pounder howitzers and three artillery caissons from the Botetourt Artillery. At this time, Baldwin's brigade appeared on the Rodney road and took position behind a creek, about east of Green's second position. After Green rallied his brigade, Bowen directed him to march to assist Garrott's brigade on the Bruinsburg road. Grant and McClernand reorganized the Union forces and resumed the advance on the Rodney road at about noon. Carr's and Hovey's soldiers were still in the front line with A. J. Smith in support. At 1:20 pm, Bowen sent a telegraph message to Pemberton that he was outnumbered three to one, his ammunition was running out, and he was heavily engaged in combat. On the Bruinsburg road, Osterhaus' troops turned Garrott's right flank. Garrott's right wing swung back so by 11:00 am, instead of facing south, the Confederate line faced west. Made cautious by the stout Confederate defense, Osterhaus limited his effort to probing attacks. At 2:00 pm, Green's exhausted survivors and one of Cockrell's regiments filed into line on Garrott's left flank. Brigadier General John E. Smith's brigade from Logan's division in McPherson's XVI Corps arrived and began pressing back Garrott's right flank. At 5:00 pm, Logan dispatched a second brigade led by Brigadier General Elias Smith Dennis. Just as the Union troops were ready to crush their opponents, they found the Confederates gone. Receiving an order from Bowen to retreat, Green's troops withdrew to the north, followed by Garrott's brigade. On the Rodney road, the Union forces came up against Baldwin's defense line at 3:00 pm. McClernand deployed a second line made up of A. J. Smith's two brigades under Brigadier General Stephen G. Burbridge and Colonel William J. Landram, plus Logan's third brigade led by Brigadier General John Dunlap Stevenson. In this sector, the extreme Union left flank rested on Centers Creek while the extreme right was south. As the combat intensified, Bowen began to fear that his opponents might turn his left flank, so he summoned two of Cockrell's Missouri regiments that had just arrived. Bowen launched Cockrell's troops at the Union right flank. They rolled up two of Slack's regiments and engaged in a 40 minute firefight with superior Federal forces before pulling back. At 5:30 pm, Bowen ordered a retreat after seeing that his defenses were stretched to the breaking point. Cockrell withdrew to the north while Baldwin fell back to the east through Port Gibson.

Шығындар

Грант 23 000 әскерді шайқасқа жіберіп, 131 адам қаза тапты, 719 адам жараланды және 25 адам жоғалып кетті, яғни барлығы 875 адам шығынға ұшырады. Боуэннің 8 000 конфедераты 60 адам қаза тапты, 340 адам жараланды, 387 адам жоғалып кетті, яғни 787 адам шығынға ұшырады. Конфедерация 4 артиллериялық құралдан айырылды. Порт Гибсон шайқасындағы Одақтың шығыны:

Корпус Дивизия Бригада Қаза тапқандар Жаралғандар Жоғалғандар Барлығы
XIII Питер Дж. Остерхаус (9-шы) Теофилус Т. Гаррард 18 102 3 123
XIII Питер Дж. Остерхаус (9-шы) Лионель А. Шелдон 15 66 0 81
XIII Эндрю Дж. Смит (10-шы) Стивен Г. Бурбридж 0 8 0 8
XIII Эндрю Дж. Смит (10-шы) Уильям Дж. Ландрам 2 21 8 31
XIII Алвин П. Хови (12-шы) Джордж Ф. МакГиннис 30 187 1 218
XIII Алвин П. Хови (12-шы) Джеймс Р. Слак 16 62 11 89
XIII Юджин А. Карр (14-шы) Уильям П. Бентон 28 134 0 162
XIII Юджин А. Карр (14-шы) Уильям М. Стоун 13 88 0 101
XVII Джон А. Логан (3-шы) Джон Э. Смит 5 27 0 32
XVII Джон А. Логан (3-шы) Элайас С. Деннис 0 3 0 3
XVII Джон А. Логан (3-шы) Джон Д. Стивенсон 1 8 2 11

Конфедерацияның Порт Гибсон шайқасындағы шығыны:

Дивизия Бригада Қаза тапқандар Жаралғандар Жоғалғандар Барлығы
Джон С. Боуэн Фрэнсис Кокрелл 13 97 96 206
Джон С. Боуэн Мартин Е. Грин 17 83 122 222
Картер Л. Стивенсон Эдвард Д. Трейси 18 112 142 272
Мартин Л. Смит Уильям Е. Болдуин 12 48 27 87

Нәтижелер

Одақ әскерлері ішкі аймақтардағы жорықтан және күні бойы шайқасқаннан мүлігімен шаршағандықтан, қуып жете алмады. Грант шайқасты жаңадан бастауға бұйрық берді, бірақ ертесі күні таңда жауы жоқ еді. 2 мамыр күні таңертең МакКлернанд Порт Гибсонның маңызды жол торабын басып алды. Боуэн Байо Пьер өткелін қорғауды жоспарлаған. Бірақ оған күш қосылмағандықтан, ол осы позициядан бас тартты. Көп ұзамай Лоринг Боуэннің әскерлеріне басшылық ету үшін келді және әскерді Үлкен Қара өзенінің артына шегіндірді. Гранд-Гальф мұражайлары жарылғаннан кейін эвакуацияланды. Осы кезде Пембертон Грантпен шешуші шайқас үшін әскерін жинауға мүмкіндігі болды, бірақ ол шешім қабылдауға батыл болмады. 4 мамырға қарай Грант әскерін Байо Пьердің солтүстігіне жеткізіп, өзінің базасын Бруинсбургтен Гранд-Гальфқа көшірді. Грант Шерманның XV корпусының келуі үшін Гранд-Гальфте тоқтап тұрды, ол 7 мамырда келді. Алғашқы жоспар бойынша Грант XIII корпусты генерал-майор Натаниел П. Банксқа Луизиана штатындағы Порт-Гадсон бекінісін алуға көмектесу үшін оңтүстікке жіберуді көздеген. Бірақ Банкстің әскері Луизиана штатының Опелуасас қаласынан солтүстікке қарай жылжып келе жатқан еді және оның алғы шебі тек 7 мамырда Александрияға жетті. Грант Банкс Порт-Гадсонда емес екенін білген соң, МакКлернанд корпусын өзінде қалдырып, жеке науқан жүргізуге шешім қабылдады. Сенімді жабдықтау желісі болмағандықтан, Грант әскерлерінің жерден күнкөріс табуын қалады. 6 мамырда, тіпті Шерманның әскері оған қосылмас бұрын, Грант әскерін Ұлы Қара өзенінің оңтүстігінде солтүстік-шығысқа қарай Виксбург пен Джексон арасындағы теміржолды кесіп өту мақсатымен аттандырды. Бірнеше жеңістен кейін Гранттың әскері 19 мамырға қарай Виксбургті қоршауда Пембертонның күштерін толық қоршады.

Жауынгерлік алаңның сақталуы

Порт Гибсон шайқасының алаңының көп бөлігі әлі де жеке меншікте болғанымен, Америка шайқас алаңдарының қоры және оның серіктестері 2023 жылдың ортасына дейін шайқас алаңының бір бөлігін сатып алып, сақтап қалды.