Кіріспе

Buffalo Sabres командасының шабуыл шебі

"Француз байланысы" – 1972 жылдан 1979 жылға дейін Ұлттық хоккей лигасының Buffalo Sabres командасында ойнаған шабуыл шебінің лақап аты. Бұл шепке Даңқ залының мүшесі Гилберт Перро орталық шабуылшы ретінде, ал All Stars Рик Мартин мен Рене Роберт сол және оң қанаттарда ойнады. Үш ойыншы да Квебек провинциясынан шыққан француз канадалықтары: Перро – Викториявиль қаласынан, Роберт – Трой-Ривьер қаласынан, ал Мартин – Верден қаласынан. Атау ойыншылардың тегіне және сол аттас кітап негізінде түсірілген 1971 жылғы "Француз байланысы" фильміне сілтеме жасайды. Олар 1975 жылы "Сейберлерді" Стэнли кубогы финалына алып шықты – бұл франшиза тарихындағы тұңғыш рет болды. Бүгінгі күнге дейін олар франшизаның көптеген гол соққан рекордтарын сақтап тұр. "Француз байланысы" шебінің әрбір ойыншысы кем дегенде бір рет ресми НХЛ All Star құрамасына, ал кем дегенде екі рет Ұлттық хоккей лигасының All Star ойындарына бірге шақырылды.

Тарих

Перро командаға 1970 жылғы алғашқы драфтта алғашқы таңдаумен қосылды. Мартин келесі жылы, 1971 жылғы драфта команданың бірінші таңдауы болды. Екі ойыншы да Монреальдің жас канадалықтары құрамында үш маусым ойнағаннан кейін драфтталды. Роберт 1972 жылдың 4 наурызында Эдди Шакпен алмасылды. Ол 1971–72 жылғы НХЛ маусымында «Сейберс» сапында он екі ойын өткізді. 1979 жылдың 5 қазанында Скотти Боуман Робертті Колорадо Рокиске қорғаушы Джон Ван Боксмерге саудалады. Бұл Буффалодағы «Француздық байланыс» дәуірін аяқтады, бірақ бұл үштік «Сейберс» формасында 200 голдан астам соққан алғашқы үш ойыншы болды. Әр ойыншының жейдесі зейнеткерлікке жіберілді: Перроның 11-нөмірі 1990 жылдың 17 қазанында өткен салтанатты шарада, ал Роберттің 14-нөмірі мен Мартиннің 7-нөмірі 1995 жылдың 15 қарашасында зейнеткерлікке жіберілді. Барлық үш нөмір «KeyBank Center» төбесінен «Француздық байланыс» баннері астында бірге ілінген. Көптеген жаңадан құрылған командаларды мазалаған қиын жылдардан сақтау үшін «Сейберс» командасының алғашқы жаттықтырушысы және бас менеджері Джордж Имлах жергілікті хоккей жанкүйерлерін қуанту үшін көп гол соққан команда құруға тырысты. Перро жылдам сырғанаушы және керемет таяқпен ойнаушы ретінде танымал болды. Перро команданың негізгі ойыншысы ретінде таңдалды, оның айналасында команда құрылып, табысқа жететін еді. Мартин мен Перро Монреальдің жас канадалықтары құрамында екі жыл ойнағанмен (1969–70 маусымында Перро тіпті Мартиннің отбасымен бірге тұрды), олар Буффалода бірге ойнағанға дейін ешқашан бір топта ойнаған емес. Мартин Перромен бірге сырғанауға жететін санаулы ойыншылардың бірі болғандықтан, «Сейберс» Мартинді драфттан өткізгеннен кейін оларды бірге қосты. «Сейберс» жаттықтырушысы Робертті Перро мен Мартинмен бірге тез жұптастырды. Жарты ғасырдан кейін Эрик Брэди 2021 жылдың 22 шілдесінде «Buffalo News» газетінде «Француздық байланыс» желісін кім алғаш атады деген мақаласында «жауап бәлкім, екеуі де, бір-бірінен тәуелсіз» деген пікір білдірді. Үштік 1974–75 маусымына дейін тұрақты топ ретінде бірге ойнады. Кейде соңғы төрт маусымда олар бөлініп кетті. Бірге ойнағанда олар қарсыластардың үздік қорғаныс топтарына қарсы шықты. Үштік өте жылдам және гол соғуға қабілетті болғандықтан, қарсыластар оларды қадағалауға және жақын тұруға тырысты. Мысалы, Монреаль Канадиендеріне қарсы Боб Гейнидің тобы оларға қарсы шықты. Рик Мартин бірде осы желі туралы: «Менің көлеңкемнің арасында Джимми Робертс болды» деді. Перро табиғи дарынды сырғанаушы және ойын жасаушы ретінде танымал болды, ол кез келген уақытта қарсыластардың қақпасына шабуылдай алатын. Оның атағы ұяң мінезімен шектелді. Оның таяқпен және баспен ойнауы әлемдегі ең үздік қорғаныс ойыншыларын да шатастырды. Мартин үштіктің «нақты мергені» ретінде есептелді, ол білегі мен күшпен соққы жасауда қауіпті болды. Роберт «көзді ашатын жылдамдығымен» және «өлімге әкелетін соққысымен» танымал болды. Ол «Француздық байланыс» құрамында лиганың ең жоғары бағаланған күшті ойыншыларының бірі ретінде және екінші саптағы айыппұлдан құтылу тобында өзінің есімін қалдырды. Ол үшінің ішіндегі ең жарқын болмаса да, ең толық ойыншы болды. Ол бұрыштарда күшпен ойнайтын және жақсы қорғаныста қатысатын ойыншы еді. Перро клубтың көптеген рекордтарын (оның ішінде тұрақты маусымдағы ойындар, голдар, нәтижелі пасстар, ұпайлар, жеңіс голдары, 30 голдық маусымдар, 20 голдық маусымдар және қақпаға соққылар) ұстап тұр. Алайда, Мартин франшизаның рекордтарын (хет-триктер, төрт голдық ойындар, 40 голдық маусымдар, қатарынан 40 голдық маусымдар, 50 голдық маусымдар (Дэнни Гэрмен тең) және қатарынан 50 голдық маусымдар) иеленеді. Роберттің есімі рекордтық кітаптарда көп айтылмаса да, оның 1974–75 жылғы НХЛ маусымындағы 40 голы мен 60 нәтижелі пасы клубтың жеке ойыншының алғашқы 100 ұпайлық маусымы болды. Команда кенеттен үйдегі алғашқы 21 ойында жеңіліссіз болды, сонымен қатар 1967 жылдан кейінгі жаңадан құрылған командалар үшін 12 үйдегі жеңіске жету рекордын орнатты және Нью-Йорк штатында 25 ойын бойы жеңіліссіз болды, оның ішінде Нассау Колизеумда 1 жеңіс және Мэдисон Сквер Гарденде 3 жеңіс. Олардың бірінші толық маусымдағы (1972–73) плей-оффқа қатысуы франшизаның алғашқы плей-оффқа қатысуы ғана емес, сонымен қатар серияда бауырлар (Кен Драйден және Дэйв Драйден) қарсыластардың қақпашылары ретінде жалғыз Ұлттық хоккей лигасының плей-офф сериясы ретінде тарихқа енді. Серияның алғашқы ойынында екі қақпашы да ойынның үш жұлдызының қатарына кірді. Олардың постсезондық ерекшеліктерінің бірі 1975 жылғы Стэнли кубогы финалының үшінші ойыны болды. Бұл ойын «тұман ойыны» деп аталды, өйткені Буффало Мемориалдық аудиториясында ауа баптауыш болмады және аренаның температурасы 90 градус сыртқы температураға сәйкес келді, бұл мұз бетін тұманға орады. Овертаймда мұз бетіндегі тұманға байланысты ойын жеті рет тоқтатылды. Ойыншыларға Флайерс жаттықтырушысы Фред Шеро мен Сэйберс жаттықтырушысы Флойд Смит қақпашылардың нашар көруіне байланысты мүмкіндігінше соққы жасауға нұсқау берді. Ақырында, «Француздық байланыс» Мартиннен Перроға, Робертке жеңіс голын соқты. Бұл «Француздық байланыс» Флайерс қақпашысын қоршап алғаннан кейін Билл Хайт Рик Мартиннің соққысын қайтарып, ойынды овертаймға жібергеннен кейін болды. 1975–76 маусымы да үштік үшін және франшиза үшін есімде қаларлық болды. 1976 жылдың 4 қазанында «Сейберс» қарсыластар – Совет қанаттарымен НХЛ турнесінің сегіз ойынының бір бөлігін қабылдады. «Сейберс» ресейліктерге турнедегі жалғыз екінші жеңілісті сыйлады. «Француздық байланыс» 12–6 есебімен жеңіске 12 гол мен 5 нәтижелі пас берді. Бұл түн ресейлік хоккей командасының халықаралық жарыстағы ең жаман жеңілісі болды. Үштік Буффало, Нью-Йорк және айналасындағы Батыс Нью-Йорк аймағында өте танымал болды, сонымен қатар олардың халықаралық танымалдылығы мен мәдени маңыздылығы да айқын болды. Олар Стэнли кубогын жеңбесе де, хоккей тарихының маңызды бөлігі болып табылады. Рик Мартин 1977 жылғы Ұлттық хоккей лигасының «Жұлдыздар» ойынының ең құнды ойыншысы атанды, ал Перро 1978 жылғы НХЛ «Жұлдыздар» ойынындағы жеңіс голын соқты. Перро тоғыз «Жұлдыздар» ойынына қатысуға таңдалды (1970–71, 1971–72, 1973–74, 1974–75, 1976–77, 1977–78, 1978–79, 1979–80, 1983–84), Мартин жеті қатарынан «Жұлдыздар» ойынына қатысуға таңдалды (1971–72 жылдан 1977–78 жылға дейін). «Сейберс» аренасының сыртында орналасқан, қазір «KeyBank Center» деп аталады.