Кіріспе
Махабхаратадағы патша Махабхаратаның аңыз патшасы Бхарата – индуистік әдебиетте кездесетін аңыз император. Ол Чандравамша әулетінің мүшесі және Чакраварти (дөңгелек иеленуші император) атанды. Ол Пандавалар, Кауравалар, Брихадрат және Джарасандханың атасы саналады. Ригведада еске алынған Бхараттар тайпасы индуизмде Бхаратаның ұрпақтары деп есептеледі. Бхарата туралы аңыз Махабхаратаның Ади Парвасында Дүшянта мен Шакүнталаның ұлы ретінде баяндалған. Оның ата-анасы мен дүниеге келуі туралы оқиға Калидасаның танымал "Абхиджанашакунтала" пьесасында келтірілген. Халықтық наным бойынша, Үндістан субконтинентінің дәстүрлі атауы – Бхарата, Бхаратаның құрметіне аталған. Көптеген бейнелеулерде ол Дигвиджая Чакравартин Самрадж Сарвадамана Бхарата деп сипатталған.
legendary king Bharata of Mahabharata
Bharata is a legendary emperor featured in Hindu literature. He is a member of the Chandravamsha dynasty, and becomes the Chakravarti (Chakra possessing emperor). He is regarded to be the ancestor of the Pandavas, the Kauravas, Brihadhrata, and Jarasandha. The Bhāratas, a prominent historical tribe mentioned in the Rigveda, are regarded in Hinduism to be the descendants of Bharata. The legend of Bharata is featured in the Adi Parva of the Mahabharata, where he is mentioned as the son of Dushyanta and Shakuntala. The story of his parents and his birth is related in Kalidasa's famous play, Abhijñānashākuntala. According to popular tradition, Bhārata, the traditional name of the Indian subcontinent, is named after Bharata. Many depictions call him as Digvijaya Chakravartin Samrāj Sarvadamana Bharata (; ).
Маһабхарата
Махабхаратада Дүйшянта патшаның бірде орманға аң аулап бара жатқанда, ақылды Канваның ашрамасына келгені айтылады. Дананың қасында болмаған кезде оның асырап алған қызы Шакунтала Дүйшянтаны қарсы алып, оның сұлулығына тәнті болды. Шакунтала өзінің тууы туралы айтты – аспандық нимфа Менака мен дана Вишвамитраның бірігуінен туғаннан кейін оны дана Канва тәрбиелегенін. Дүйшянта Шакунталаға үйленгісі келетінін білдірді, ал Шакунтала олардың ұлы патша болып туған жағдайда ғана келісемін деді. Дүйшянта келісіп, Шакунталаға Гандарва некесі бойынша үйленді. Содан кейін Дүйшянта өз патшалығына қайтып оралды. Осы уақытта дана Канва Шакунталаның Дүйшянтамен үйленгенін біліп, оның император туғызатынын айтты. Біраз уақыттан соң Шакунтала Дүйшянтаның ұлын дүниеге әкеліп, оны Сарвадамана деп атады. Оның оң қолында чакра белгісі болды (ол император болуға тағдырланғанын көрсетеді). Сарвадамана 10 мың пілдің күшімен дүниеге келді, тіпті бала кезінде де жабайы аңдарды бағындырып, қолға үйрете алды. Бірнеше жыл өткен соң дана Канва Шакунталаға ұлын Дүйшянтаға алып кетуге кеңес берді. Алайда, Дүйшянта өзін және ұлын танымайтынын айтқанда Шакунтала таң қалды. Бірақ, құдайдан келген дауыс Сарвадамананың Дүйшянтаның ұлы екенін растап, баланың атын Бхарата деп өзгертті. Дүйшянта Бхаратаның өзінің ұлы екенін білгенін, бірақ адамдар оның әкелігіне күмәнданатынынан қорқып, мойындамағанын мойындады. Ақырында Бхарата патша болып, әлемді жаулап алды. Дрона Парвада Бхаратаның 1800 Ашвамедха Ягнасын, 100 Раджасуя Ягнасын және жүздеген Ваджапея Ягнасын өткізгені айтылады. Бхаратаның әкесі дана Канва барлық құрбандық рәсімдерін орындады, ал император оған сансыз аттар мен 10 триллион алтын монетасын сыйлады. Бхарата Видарбханың үш ханшайымына үйленді, бірақ олардан туған ұлдары өте қатыгез болғандықтан, олар өлтірілді. Бхарата ұл сұрап деваларға жалбарынды, олар оған Витатта есімді ұл берді, оны Бхарадважа деп те атады. Тағы бір дерек бойынша, Бхараджа Бхаратаға Бхуманью есімді ұл сыйлады. Бхарата жиырма жеті мың жыл билік етті, сондықтан ол мұрагерлік етіп алған және кеңейткен патшалығы оның атымен аталып, Бхарата аталды.
Абиджанасакунтала
Қалидасаның оқиғаның көркемделіп баяндалған нұсқасына сәйкес, патша Душянта орманға аң аулауға барғанда Шакунталаға үйленді. Ол Шакунталаның әсемдігіне бауралып, оны патшалық дәрежеде мақұлдап, үйленді. Кейін ол елордадағы мемлекеттік істерді шешу үшін қайта оралуға мәжбүр болды. Патша Шакунталаға сарайға келгенде көрсету үшін жүзік сыйлады. Шакунтала бала туды, оны абыз Кашьяпа Сарвадамана деп атады. Тек жабайы жануарлардың арасында өскен Сарвадамана күшті бала болып жетілді және жолбарыстар мен арыстандардың аузын ашып, тістерін санауды ойынға айналдырды.
Балалар
Бхаратаның Бхуманью есімді ұлы болған. Махабхараттың "Ади Парва" кітабында Бхуманьюдің тууы туралы екі әңгіме айтылады. Бірінші әңгімеде Бхарата Каши патшалығының патшасы Сарвасенаның қызы Сунандаға үйленіп, одан Бхуманью деген ұл туғандығы айтылады. Екінші аңыз бойынша, Бхаратаның үш әйелі болған және олардан тоғыз ұлы дүниеге келген. Бірақ бұл ұлдары әкесіне ұқсамай, оның орнын баса алмайтын жағдайда болған. Бхаратаның наразылығын көріп, оның әйелдері ашуланып, барлық ұлдарын өлтірген. Содан кейін Бхаратаның дана Бхарадваджаның көмегімен жасаған үлкен құрбандығының нәтижесінде Бхуманью дүниеге келді. Сканда Пуранада Бхаратаның асырап алған ұлы туралы тағы бір оқиға келтірілген. Ангирастың ұлы Утатьяның әйелі Мамата жүкті болғанда, Утатьяның інісі Брихаспати құмарлықпен Маматаға ұмтылған. Бірақ оның құрсағындағы бала Брихаспатидің мұнына кедергі келтірген. Оның орнына Мамата бала тауып алған. Мамата мен Брихаспати баланың тәрбиесі үшін дауласа бастады. Ақырында олар нәрестені тастап кеткен. Марута құдайлары баланы асырап алып, оған Бхарадваджа деген есім берген. Бхаратаның әйелдері ұлдарын өлтірген соң, Маруттар Бхарадваджаны Бхаратаға сыйлаған. Бхарадваджа, сондай-ақ Витата деп те аталады, патша болған.