Кіріспе

Кеңес құпия полиция офицері Борис Яковлевич Базаров (Борис Яковлевич Базаров; 1893 – 1939) 1935 жылдан 1937 жылға дейін Нью-Йорк қаласындағы бас жасырын резидент қызметін атқарған Кеңес құпия полиция офицері болды.

Ерте өмір

Базаров 1893 жылы Литваның Ковно губерниясында, бұл кезде Ресей империясының құрамында болған жерде, Борис Яковлевич Шпак болып дүниеге келген. Орыс тілінен өзге, ол неміс, болгар, француз және серб-хорват тілдерінде сөйлеген.

Мансап

Базаров Вильнюс әскери академиясын бітіріп, Ресей империясының армиясының 105-ші жаяу әскер полкіне қосылып, Бірінші дүниежүзілік соғысқа қатысты (1914, взвод жетекшісі, 1917 рота жетекшісі). Ресей революциясынан кейін әскери тәжірибесі бар ол Кеңес құпия полициясына (ОГПУ) ерікті түрде кірді. 1921 жылдан бастап Балқандағы жасырын операцияларға маманданған (1924 жылы Болгария мен Югославияда). 1924-1927 жылдары Австриядағы Кеңес өкілі (Венадағы Кеңес елшілігінің мүшесі) болды, онда ол австриялық, болгарлық, югославтық және румындық агенттерді қадағалады. 1927 жылдан бастап Базаров Мәскеуге оралды, онда ол ОГПУ-ның Балқан секторын басқарды. Бір жылдан кейін ол Берлиндегі ОГПУ-ның "заңсыз резиденттурасы" операцияларын жүргізді, оған Франция және Балқан аймағы кірді. Оның жасырын станциясы Парижде он бір агентті, Бухарестте алты, София мен Загребте төрт, Белград пен Стамбулда бір агентті бақылады. 1930 жылдан бастап оның желісі Сыртқы істер министрлігіне енуді бақылады (кодты кеңсе қызметкері, Эрнест Холлоуэй Олдхэм). 1935 жылы Базаров АҚШ-қа заңсыз кірді және 1937 жылға дейін сонда болды. Сол кезде оның агенттік тобына Ысқақ Ахмеров, Норман Бородин және Хелен Лоури кірді.

Өлім және мұра

Базаров Ұлы тазалау кезінде күдікке ілініп, 1939 жылы атылды. 1956 жылы оның аты ақталды.