Кіріспе

Халықаралық тайлацин үлгілерінің дерекқоры (ITSD) – мұражай, университет және жеке коллекцияларда сақталған тайлациннің (Thylacinus cynocephalus) (немесе тасманиялық жолбарыстың) барлық белгілі қалған үлгілерін каталогтау және цифрлық түрде суретке түсіруге арналған төрт жылдық зерттеу жобасының нәтижесі. Менің тәжірибемде, бұл жойылып кеткен немесе құрып кету қаупі төнген жануарларға қатысты ең толық жинақталған материал және ол болашақ ғалымдардың көптеген буындарына зор пайда келтіреді. – Проф. Майк Арчер, Жаңа Оңтүстік Уэльс ғылым университетінің деканы.

ITSD алғаш рет 2005 жылдың сәуірінде үш CD-ROM дискісінде электрондық ресурс ретінде жарияланды. 2006 жылдың шілдесінде жаңартылып, 2009 жылдың мамырында толық қайта қаралып, 3,68 ГБ дерек пен суреттерді қамтитын бір DVD дискісінде шығарылды. ITSD түрлерді зерттеудегі бакалавр және магистратура студенттеріне көмектесу және осы зерттеулерді ынталандыру мақсатымен жасалған, тегін қолжетімді академиялық құрал. Оған тайлацин материалдарын сақтайтын университеттер мен мұражайлардың кураторлары мен кафедра басшыларының кеңселерінен, сондай-ақ бірнеше ірі зоологиялық қоғамдардың кітапханаларынан қол жеткізуге болады. ITSD әрбір жеке үлгіге қатысты барлық қолжетімді каталог деректерін қамтиды, мысалы: сақтау орны, каталог идентификациялық нөмірі, жынысы, сатып алынған күні, үлгінің түрі, бастауы, орналасқан жері, коллекторы, далалық нөмірі, ескі немесе қосымша каталог нөмірлері, сатып алу немесе алмасу туралы ақпарат және үлгіге қатысты қосымша ескертулер. Деректерді толықтыру және оның білім беру құндылығын арттыру үшін үлгілердің жоғары сапалы цифрлық суреттері қосылған. ITSD үлгілерінің суреттер банкі – әлемдегі осындай мақсаттағы ең ірі фотосуреттер жинағы. Цифрлық суреттерді қосудың басты себебі:

Зерттеушілерге тайлацин үлгілерінің материалдарына және оған қоса берілген деректерге қашықтан визуалды қол жеткізуді қамтамасыз ету, осылайша түрлерді зерттеуді ынталандыру және қолдау. Бастапқы үлгі материалдарын тым көп қолданудан сақтау, осылайша оның ұзақ мерзімді сақталуына тікелей үлес қосу. Деректер базасындағы барлық үлгілердің фотосуреттері болғандықтан, бастапқы материалдың қауіпсіздігін қамтамасыз ету. Үлгілердің цифрлық суреттерін қазіргі сақталу күйінде сақтау.

ITSD деректер жинағында шамамен 2000 жоғары сапалы үлгілердің цифрлық суреттері бар. Барлық биологиялық материал уақыт өте келе тозады, сондықтан осы бірегей цифрлық суреттер болашақ ұрпақ үшін үлгілердің қазіргі сақталу күйіндегі тұрақты жазбасы болып табылады. – Николас Эйлифф, ITSD жобасының бас фотографы.

ITSD-дегі үлгі материалдарына терілер, қаңқалар, бас сүйектер, таксидермиялық үлгілер және ылғалды үлгілер кіреді. Ылғалды үлгілер – алкоголь немесе формалинде сақталған жануарлардың толық денелері, органдары немесе дене бөліктері. Тайлацин үлгілері бүкіл әлемде кеңінен тараған, сондықтан осы үлгілерді табу үшін іздеу бастапқыда 23 елдегі 106 мұражай, университет және жеке коллекцияларды қамтитын халықаралық іздеу болды.

ITSD – қазіргі заманғы ең ірі қаптамалы етті жануарлардың бірегей және нақты дерекқоры. Барлық зерттеушілер оның күрделілігі мен зерттеу құралы ретіндегі дәлдігін бағалайтынына сенімдімін. Бұл керемет ресурс және Австралияның табиғи мұрасының өте құнды бөлігі. – Хайнц Ф. Моеллер, Хайдельберг университетінің Зоологиялық мұражайының және омыртқалы жануарлардың салыстырмалы морфологиясы кафедрасының бұрынғы директоры, "Дер Беутельвулф" кітабының авторы.

ITSD-нің бас көшірмесі Лондонның Зоологиялық қоғамында сақталады, ал оның көшірмелері Тасмания университетінде (Хобарт), Канберрадағы Австралия ұлттық жабайы табиғат коллекциясында және Лансестондағы Королева Виктория мұражайы мен өнер галереясында сақталады. Бас және көшірмелер жаңа ақпарат пайда болған сайын үнемі тексеріліп, жаңартылып отырады. Зоологиялық қоғам ITSD-нің бас көшірмесін сақтау үшін таңдалды, өйткені оның тарихи байланысы тайлацинмен. Түрлерге қатысты алғашқы ғылыми мақалалардың көп бөлігі оның "Proceedings" журналында жарияланды, ал Регентс паркіндегі қоғамның зоопаркі Австралиядан тыс кез-келген басқа зоопарктан гөрі көп тайлацинді көрсетті. Жыл сайын Жаңа Оңтүстік Уэльс Корольдік зоологиялық қоғамы Уитли сыйлығын тартанады. Бұл сыйлық австралиялық белгілі ихтиолог Гилберт Уитлиге арналған және Австралия аймағының фаунасына қатысты жаңа ақпараттың көп мөлшерін қамтитын ең үздік жарияланымдарға беріледі. 2005 жылдың қыркүйегінде Халықаралық тайлацин үлгілерінің дерекқоры ең жақсы зоологиялық деректер базасы үшін Уитли сыйлығымен марапатталды. Бұл сыйлық тарихында деректер базасы үшін Уитли мақтауы табыс етілген алғашқы жағдай болды.