Кіріспе

Америкалық сот-медициналық антрополог (1928–2014)

Клайд Сноу (7 қаңтар 1928 – 16 мамыр 2014) – американдық сот-медициналық антрополог. Оның сүйек қалдықтарын анықтағандардың арасында Джон Ф. Кеннеди, Джон Уэйн Гейсидің құрбандары, Тутанхамон патшасы, Оклахома-Ситидегі жарылыстан қаза тапқандар және нацист дәрігері Йозеф Менгеле болды.

Өмірбаян

Сноу 1928 жылы Техас штатының Форт-Уорт қаласында дүниеге келген. Ол жоғары білімін Нью-Мексико әскери институтында бастады, онда орта білім беру деңгейін аяқтады. Кейін Оңтүстік методистік университетінен шығып қалды. Содан кейін бакалавр дәрежесін алу үшін Шығыс Нью-Мексико университетіне түсті. Одан кейін Техас Техникалық университетінде зоологиядан магистр ғылымының дәрежесін алды. Ақырында, 1967 жылы Аризона университетінде антропология мамандығы бойынша докторлық диссертациясын қорғады (Ph.D.). 1968 жылы Сноу Азаматтық әуе медицина институтының сот антропологиясы бөлімінің меңгерушісі болды. 1978 жылдың 25 қыркүйегінде Сноу Кеннедиге жасалған қастандықтың сот-медициналық аспектілері туралы Өкілдер палатасының қастандықтар жөніндегі арнайы комитеті алдында куәлік берді. Ол Э. Говард Хант пен Фрэнк Стержистің Грасси-Ноллдың артындағы теміржол вагонында табылған үш белгісіз адамның арасында болғанын жоққа шығарды. Бірақ ол сондай-ақ "[Хант] құлақтары өте ірі, ал кейінірек түсірілген суреттерде олар пластикалық операция арқылы басына жақындатылған" деп куәлік берді. 1972 жылы Американың сот медицинасы академиясы сот медицинасын антропологияның жеке саласы ретінде мойындады. 1979 жылдан бастап Сноу өз назарын толығымен сот-медицинаға бұрды. Ол түрлі адам құқықтары ұйымдарымен жұмыс істеді және Аргентинадағы бейбіт тұрғындардың жаппай жерленген жерлеріне назар аударды, сондай-ақ Аргентинаның сот-медициналық антропология тобының (Equipo Argentino de Antropología Forense, EAAF) негізін қалаушылардың көптеген мүшелерін бес жыл бойы оқытты. Соңғы жылдарға дейін Аргентинада кем дегенде бес шенеунік Сноудың жаппай жерленген жерлердегі жұмысының нәтижесінде сотталды. Бұл миссияның сәттілігі 1991 жылы Гватемаланың сот-медициналық антропология тобының құрылуына әкелді, себебі Гватемала азамат соғысынан аман қалғандар оның көмегін сұрады. 1991 жылы Сноу америкалық заңнан тыс Буч Кэссиди (Роберт Лерой Паркер) мен Санденс Кидтің (Гарри Алонзо Лонгабо) қалдықтарын іздеу үшін Боливияның Сан-Висенте қаласына сапар шекті. Алайда, қабірдің нақты орны бірнеше метрлік қателікпен ғана белгілі болды, ал қазылған қабірде неміс шахтер Густав Циммердің сүйектері табылды. Паркер мен Лонгабоның отбасыларының ДНК-сымен сәйкес келетін ешқандай қалдық табылған жоқ. Бұл іздеу туралы 1993 жылдың 22 сәуірінде Channel 4 телеарнасының True Stories сериясында көрсетілген Wanted Butch Cassidy and the Sundance Kid британдық деректі фильмінде айтылды. 1997 жылы Сноу бұрынғы Югославия аумағында табылған жаппай жерленген жерлерде жұмыс істеді. Сноу сонымен қатар The Discovery Channel арнасындағы Discover Magazine журналының Science Detectives бағдарламасында көрсетілген Иллинойстағы Буч Мастерс қазбасының қайта жандандырылысына қатысты. 2004 жылы Сноу "Дискавери" арнасындағы "Жетелмеген тарих" деректі телехикая сериясының "Нацистерді аңшылыққа жіберу" атты эпизодында пайда болды. 2005 жылы Сноу әйелімен бірге Оклахома-Сити маңында тұрды. Ол Оклахома университетінде оқытуын жалғастырды, сонымен қатар сот-медициналық ғылымдар ұйымдары мен құқық қорғау органдарының қызметкерлеріне лекциялар оқыды. Сноу 2014 жылдың 16 мамырында 86 жасында Норман қаласында қайтыс болды. Оның өсиетіне сәйкес, оның күлі Буэнос-Айрестегі Авельянеда зиратының 134-бөліміне, Гватемалаға және Ирак Курдистанына шашылды.