Жорж Непия – Жаңа Зеландияның көрнекті регбишісі (1905-1986). Маори регбиінің жұлдызы, үздік фуллбек. Жаңа Зеландияның тарихындағы 100 жасампаздың қатарында.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жаңа Зеландияның халықаралық регби футболшысы (1905–1986)
New Zealand international rugby footballer (1905–1986)
Джордж Непия (25 сәуір 1905 – 27 тамыз 1986) – Жаңа Зеландия маори регби одағы және регби лигасының ойыншысы. Ол өте ұтымды қорғаушы және ең танымал маори регбишілердің бірі ретінде есте қалады. 1990 жылы Жаңа Зеландияның спорттық даңқ залына енгізілді. 2004 жылы Жаңа Зеландияның 100 ең үздік тарихшысы телешоуының сарапшылар тобы оны 65-ші орынға қойды. Непия 1990 жылы Жаңа Зеландия почтасы шығарған маркалар жинағында бейнеленді. Тарихшы Филиппа Майн Смит оны «Жаңа Зеландия регбиінің алғашқы жұлдызы» деп атады.
George Nēpia (; 25 April 1905 – 27 August 1986) was a New Zealand Māori rugby union and rugby league player. He is remembered as an exceptional full back and one of the most famous Māori rugby players. He was inducted into the New Zealand Sports Hall of Fame in 1990. In 2004 he was selected as number 65 by the panel of the New Zealand's Top 100 History Makers television show. Nēpia was featured in a set of postage stamps from the New Zealand post office in 1990. Historian Philippa Mein Smith described him as "New Zealand rugby's first superstar".
Ерте өмір
Непия Вайроада, Хоукс-Бей аймағында 1905 жылы туылғандығын көрсететін туу туралы куәлікпен дүниеге келді, бірақ паспорт алуға берген өтініште оның туған күні 1904 жылдың 25 шілдесі деп көрсетілген. Кейін Непия 1908 жылы туғанын айтты, 1924 жылы «All Blacks» құрамасына іріктеуге қатысу үшін жасын арттырғанын мәлімдеді. Алайда, екі регби тарихшысының кейінірек жариялаған мәліметтерінде Непияның туған күні туралы айтқан сөзі, оның 13 жасында жоғары лигадағы регбиге қатысқан дегенді білдіретіні, ал мұндай жағдайдың болуы екіталай болғандықтан, жазбалар өзгертілмейді. Нюхакадағы бастауыш мектепті бітіргеннен кейін Непияның әкесі оны Те Ауте колледжіне оқуға жіберді, бірақ әкесінің рұқсатынсыз, жақын жердегі маори шаруашылық колледжіне барды. Непияның айтуынша, регби жаттықтырушысы, егер ол «бірінші құрамаға лайықты болса», оның оқу ақысын төлейтінін уәделеген. Непия отбасымен бірге Шығыс жағалаудағы Рангитукиядағы Кохере отбасының фермасына қоныстанды. Олардың төрт баласы болды – үш ұл мен бір қыз. Олардың ұлдарының бірі, Джордж, өзі де болашақты регбиші, 22 жасында Малайядағы әскери қызметте қаза тапты. 1924 жылы Непия «All Blacks» құрамасының Ұлыбританияға жасаған турына толық қорғаушы ретінде шақырылды. Непия турдың жұлдызына айналды. Ол барлық 32 ойында ойнады – мұндай көрсеткішті тағы бір ойыншы көрсетпеді – және 77 ұпай жинады. Команда ешқандай ойында жеңіліске ұшырамағандықтан, оларды «Жеңіске толылар» деп атады. Непия толық қорғаушы болып ойнады және әр ойын алдында тур үшін жазылған хака биін орындауға команданы жетектеді. Оның отбасы Жаңа Зеландияда қалды. Регби одағы сол кезде қатаң түрде әуесқойлар ойыны болғандықтан, Непия регбиден шеттетілді. Кейін Непия Галифаксқа көшті. 1937 жылы ол Жаңа Зеландияға оралып, Манукау клубында және Жаңа Зеландияның маори және Жаңа Зеландияның регби лигасы командаларында ойнады.
Nēpia was born in Wairoa, Hawkes Bay with the birth certificate stating he was born in 1905, although a passport application also had his date of birth as 25 July 1904. Nēpia later claimed to have been born in 1908, saying he had put his age up to be eligible for the All Black trials in 1924. According to two rugby historians in a later news item however, Nepia's claim about his date of birth would have meant he played first class rugby at the age of 13, and as this was unlikely, the records would stay. After finishing primary school in Nūhaka, Nēpia's father sent fees for him to attend Te Aute College but without his father's permission, went instead to the nearby Maori Agricultural College where, according to Nēpia, the coach of the rugby said he would pay his fees if he was "material for the first XV". Nēpia and his family settled on a Kohere's family farm at Rangitukia on the East Coast. They had four children, three sons and a daughter. One of his sons, George, himself a promising rugby fullback died at the age of 22 while on army service in Malaya. In 1924 Nēpia was selected as a full back for the All Blacks tour to the United Kingdom. Nēpia was one of the stars of the tour. He played in all 32 games – being the only player to do so – and scored 77 points. As the team did not lose any matches, they came to be known as The Invincibles. Nēpia played at fullback and before each game, led the team's performance of a haka that had been composed for the tour. His family remained in New Zealand. Because rugby union was a strictly amateur game at the time, Nēpia was cast out from rugby union. Nēpia later transferred to Halifax. In 1937 he returned to New Zealand and played league for Manukau and played for the New Zealand Māori and New Zealand rugby league team.
Кейінгі өмірі
Регбиден зейнетке шыққаннан кейін Непия төреші болды және Вайроа ауданында ферма басқарушысы болып жұмыс істеді. 1975 жылы оның әйелі Хуинга қайтыс болды. Непия өмірінің соңғы жылдарын ұлы Уинстонмен бірге Раңгитукияда өткізді. Ол 1986 жылғы 27 тамызда Руаторияда қайтыс болды.
Following his retirement from playing rugby Nēpia became a referee and worked as a farm manager in the Wairoa district. In 1975 his wife Huinga died. Nēpia lived out his final years with his son Winston in Rangitukia. He died in died at Ruatōria on 27 August 1986.
Құрметтеулер
2011 жылғы Регби әлем чемпионатымен сәйкес келетін уақытта, Жаңа Зеландия драматургы Хоне Кука өзінің әкесінің інісі Непия туралы "Мен, Джордж Непия" атты бір актерлік қойылымын жазды. Кука бұл қойылымның "регби жұлдызы туралы жарқын естеліктерді оятқанын" және сол кезде регби мен Жаңа Зеландия театрының ең жақсыларын көрсетуге мүмкіндік бергенін айтты. Кука қойылымды жазу алдында отбасымен кеңескен, олар жобаны қолдап, оған сенген. Ол былай деп еске алады: "Бірақ премьера кеші қорқынышты болды. Непияның барлық туыстары залға келді. Қасықаны, олар оны ұнатып қабылдады". 2011 жылы қойылым төрт Chapman Tripp Theatre Awards жүлдесін жеңіп алды.
Timed to coincide with the 2011 Rugby World Cup, New Zealand playwright Hone Kouka wrote a one person show, I, George Nēpia about Nēpia who was his great uncle. Kouka said the play evoked "vivid memories of the rugby legend" and was an opportunity at the time to showcase the best both of rugby and New Zealand theatre. Kouka spoke to the family before writing the play, and while they supported the project and trusted him, he recalled: "Opening night was scary, though. All the Nepias were in the audience. Thankfully they loved it". The play won four Chapman Tripp Theatre Awards in 2011.