Кіріспе

Минералдарға қолданылатын экономикалық жіктеу жүйелері

Дүние жүзінде минералдық кен орындарын экономикалық бағалау үшін бірнеше жіктеу жүйелері бар. Ең көп қолданылатын схемалар CRIRSCO минералдық қорлар жөніндегі комитеті әзірлеген Халықаралық есеп беру үлгісіне негізделген, мысалы, Австралияның Бірлескен кен қорлары жөніндегі комитетінің JORC Кодексі 2012, Паневропалық қорлар мен ресурстар жөніндегі комитетінің 2021 жылғы PERC есеп беру стандарты, Канаданың Тау-кен, металлургия және мұнай институтының CIM жіктемесі және Оңтүстік Африканың минералды ресурстар мен минералды қорлар туралы есеп беру кодексі (SAMREC). Кен орындары туралы есеп берудің тарихи дамуы туралы толық ақпарат PERC веб-сайтында берілген.

Минералды ресурстар

"Минералды ресурс" – Жер қыртысында немесе оның бетінде экономикалық қызығушылық тудыратын материалдың шоғырлануы немесе кездесуі, оның мөлшері, сапасы және саны экономикалық игеруге болатын болашақ мүмкіндіктерді қамтамасыз етеді. Минералды ресурстар геологиялық сенімділіктің артуына сәйкес, анықталған, көрсетілген және өлшенген категорияларға бөлінеді. Анықталған минералды ресурс – минералды ресурстың мөлшері, сапасы (немесе тазалығы) және минералдық құрамын төмен дәрежеде сенімділікпен бағалауға болатын бөлігі. Ол геологиялық деректерге сүйенеді және геологиялық немесе кендік сабақтастығы болжамдалған, бірақ расталмаған. Бұл ақпарат шықпалар, траншеялар, шұңқырлар, қазбалар және бұрғылау ұңғылары сияқты жерлерден алынған тиісті техникалар арқылы жиналған, бірақ олардың сапасы шектеулі немесе сенімділігі күмәнді болуы мүмкін. Көрсетілген ресурстар – бұл экономикалық тұрғыдан маңызды минералды кездесулер, олар үлгіленген (шықпалар, траншеялар, шұңқырлар және бұрғылау ұңғылары сияқты жерлерден) және олардың құрамындағы металл, сапасы, тоннажы, пішіні, тығыздығы, физикалық қасиеттері туралы сенімді деңгейде бағалау жасалған. Өлшенген ресурстар – бұл "білікті маман" (тиісті тау-кен кодексінің нормаларымен анықталған; әдетте геолог) минералды кен орнының сапасы (немесе тазалығы), мөлшері, пішіні, тығыздығы, физикалық қасиеттері туралы жоғары дәрежеде сенімділікпен қабылдауға болатын бағалау деп жариялаған жеткілікті қосымша үлгілер алынған ресурстар. Канада заңнамасы (NI 43 101) минералды жобаларға қатысты CRIRSCO негізіндегі есеп беру кодекстері мен стандарттарына ұқсас көрінеді. 1997 жылы Біріккен Ұлттар Ұйымының Ресурстар бойынша Жүйелі жіктемесі (UNFC) Біріккен Ұлттар Ұйымының Еуропа экономикалық комиссиясы (UNECE) тарапынан әзірленді. Жалпы алғанда, минералды кен орындарының жіктелуі минералды кен орны туралы геологиялық/минералогиялық білімнің артуына негізделген. CRIRSCO халықаралық есеп беру үлгісіне сәйкес минералды кен орындары минералды ресурстар немесе минералды қорлар ретінде жіктеледі.