Кіріспе

Манчестердегі тарихи шомылу орны

Виктория ванналары – II* дәрежелі тізімделген ғимарат, Англияның Манчестер қаласындағы Чорлтон-он-Медлок ауданында орналасқан. Моншалар 1906 жылы жұртшылыққа ашылды және құрылысына 59 144 фунт стерлинг жұмсалды. Манчестер қалалық кеңесі 1993 жылы моншаларды жапты, содан бері ғимарат бос тұр. 2007 жылы көп миллиондық реставрация жобасы басталды. 2024 жылғы мәлімет бойынша, ғимарат English Heritage's Heritage at Risk Register тізімінде.

Тарих

Моншалар қала геодезисі Т. де Курси Мид және оның көмекшісі Артур Дэвис жобалаған. Бұл жұмысты жаңа тағайындалған қала архитектор Генри Прайс басқарды. Моншалар 1906 жылдың қыркүйегінде Манчестер қаласының Лорд-мэрі тарапынан ашылды, ол ғимаратты "су сарайы" деп атады. "Виктория моншаларының достары" қоғамы құрылып, Виктория моншаларын тәуелсіз түрде басқару мүмкіндігін зерттеуге кірісті. Түрлі қайырымдылық шаралары моншаларды қайта жаңғыртуға жеткізбеді, алайда ғимараттың одан әрі бұзылуын тоқтату жұмыстары 1998 жылы басталды.

Қалпына келтіру

2003 жылдың қыркүйегінде моншалар BBC-нің "Қайта жаңғырту" бағдарламасының бірінші сериясында жеңіс одісін тікелей көрсетті. Ғимарат Ұлыбританиядағы құлау қаупі төніп тұрған 10 ғимараттың ішінде телефон арқылы дауыс беру нәтижесінде таңдалды. Оған Heritage Lottery Fund қорынан, сондай-ақ телефон арқылы дауыс беру арқылы жиналған қаражаттан 3,4 миллион фунт стерлинг бөлінді. Уэльс принці жеңіске жеткенін атап өту үшін бір айдан кейін моншаға келді. Аталған қаражат 2006 жылға дейін түрік моншаларын қайта ашуға жұмсалмақ болды, ал қалған бөліктері кейіннен шамамен 15-20 миллион фунт стерлингке жақын қаржымен жаңартылатын еді. Бірақ, бір жыл өткен соң, қайта құру жоспарларына үлкен соққы тиді, себебі мөлшерлеушілер түрік моншаларын қалпына келтіруге 6,3 миллион фунт стерлингтік әлдеқайда жоғары баға белгіледі. Heritage Lottery Fund бірінші кезеңге қаражат бөлмес бұрын, толық қайта құру жобасы туралы толыққанды мәліметтерді талап етті. Қалпына келтіру процесін бастауға қатысты соңғы жоспар мақұлдауы 2005 жылдың қыркүйегінде ғана алынды. 2006 жылдың қыркүйегінде ғимараттың ашылуының 100 жылдығына арналған бірқатар шаралар аясында гала бассейні 13 жылдан кейін алғаш рет сумен толтырылды. Құрылымдық жұмыстар мен жөндеулерден тұратын қалпына келтіру жұмысының бірінші кезеңі 2007 жылдың 19 наурызында басталып, 2008 жылдың қыркүйегінде аяқталды. 2011 жылы моншалар түсірілім алаңы, концерттер өткізілетін орын және көрме орталығы ретінде пайдаланылды. 2017 жылдың 16 сәуірінде Boiler Room, The Warehouse Project және Fac 51 The Warehouse ұйымдастырған, шақырылғандар ғана қатыса алатын қышқыл үй би кештері үшін моншалар қайтадан ашылды. Бұл шара "Түннің екінші жағы" деп аталды. Оқиға YouTube арнасында тікелей эфирде көрсетілді, бірақ видео жасырын күйде сақталған.