Бойд тайпасы: Шотландия тарихы мен мұрасы

Кіріспе

Бойд кланы – Шотландияның төмендіктеріндегі клан және оны Қолында қаруы бар Арслан патшасы (Lord Lyon King of Arms) ресми түрде мойындайды.

Кланның шығу тегі

Бойд есімі сипаттамалық деп есептеледі, ол шотланд гаэль тіліндегі *buidh* сөзінен туындаған, яғни «ақ немесе сары» деген мағынаны білдіреді. Блэк сондай-ақ Бойд тегінің Шотландия гаэль тіліндегі Бют аралына арналған *Bòd* сөзінен шыққан болуы мүмкін екенін айтады. 1205 жылы Роберт де Бойд (немесе Роберт де Бойд) «Confido!» (Мен сенемін) деп айғайлады және оң қолының алғашқы екі саусағын көтеріп, бас бармағымен алақанын жапты – бұл патшалық әрекет және сөз, кейіннен клан тарихы бойынша кланның ұраны мен символына айналды. Ларгстағы қанаттық шабуылдың бөлігі ретінде Бойд жасағы басып алған биік жер «Алтын жидек төбесі» деп аталды. Роберт Бойд пен оның жаяу әскері норвегиялықтар жасағын күтпеген шабуылға ұшыратып, оларды соншалық қысылтып, үрейлендірді ki, бұл король Хаакомның әскері үшін жағажайдағы апатты шайқасқа әкелді. Осы себепті «Алтын жидек» деген ат ертедегі геральдикалық отбасылық қалқанның астына жиі жазылған. 1290 жылдары Бойдтар тағы бір Айршир жұлдызы Уильям Уоллеспен байланысын бастады, тәуелсіздік іздеген басқа шотланд кландарымен бірге Александр III-нің қайтысынан кейін ағылшындарды ығыстыру үшін күресті, мұрагердің анық болмауынан туған қара күндерде. 1306 жылы Дункан Бойд Шотландия тәуелсіздігін қолдағандығы үшін жазаланды. Шотландия тәуелсіздік соғыстарының соңғы жылдарында, Ларгс шайқасынан танымал Роберт Бойдтың ықтимал немересі, Уильям Уоллестің сенімді командирі болған сэр Роберт Бойд король Роберт Брюстің жақтасы болды және 1314 жылғы Баннокберн шайқасындағы негізгі командирлердің бірі болды. (Көкшіл көк түсті, қызыл және ақ торлы ортағасырлық есептеу тақтасы бар Баннокберн қалқаны осы кезде пайда болды және Дин қамалының қадірлі мүліктерінің бірі болып табылады). Бойдтың өзі 1439 жылдың 9 шілдесінде Аланның інісі Александр Стюарттан кек алу үшін Крэйнаухт төбесінде, Данилоп приходында өлтірілді. Бойдтың барлаушысы Стюарт жасағының бір бөлімін ғана көргендіктен, Бойдтар жаудың аз санда болады деп күткен. Оның орнын оның ағасы Александр Бойд, 3-ші лорд Бойд, 12-ші бас иегері басты, ол Шотландия королі Джеймс IV-нің сүйіктісі болды, ол оны Килмарноктың Бейли және Чемберлені етіп тағайындады. Барондық және басшылық атағы оның ағасы доктор Робин Бойдқа өтеді, ол әлі ешқайсысын талап етпеді.

The name Boyd is said to be descriptive, being derived from the Scottish Gaelic buidh which means fair or yellow. Black also states that the surname Boyd may be derived from the Scottish Gaelic for the Isle of Bute which is Bòd. In 1205 Robert de Boyd (or Robertus de Boyd) called out "Confido!" (I trust) and indicated the same with his first two fingers of his right hand raised and thumb crossing the palm—a royal gesture and utterance, that subsequently became the clan motto and symbol according to clan history. The high ground the Boyd detachment took as part of a flanking action at Largs was called Gold Berry Hill. Robert Boyd and his infantry were successful in surprising the detachment of Norsemen and caused them to retreat in such haste and panic it helped lead to the disastrous melee at the beach for King Haakom's men. The name "Gold Berry" was often written beneath the early heraldic family shield for this reason. In the 1290s, the Boyds began their association with another Ayrshire legend, William Wallace, fighting alongside other independence seeking Scots clans to dislodge the English during the dark days following the death of Alexander III with no clear royal successor. In 1306 Duncan Boyd was executed for supporting the cause of Scottish Independence. During the later years of the Wars of Scottish Independence, Sir Robert Boyd, probable grandson of the Robert Boyd from the Battle of Largs fame, who survived as a trusted commander of William Wallace, was a strong supporter of King Robert the Bruce and was one of the key commanders at the Battle of Bannockburn in 1314. (The clan's Bannockburn Shield, a field of cobalt blue with a red and white checker medieval counting board originated at this time and is one of the relics of Dean Castle) Boyd himself was killed in revenge by Alexander Stewart, brother of Alan, on 9 July 1439 at Craignaucht Hill in the parish of Dunlop. Boyd's scout only saw one of the Stewart detachments and so the Boyds were expecting their enemy to be inferior in number. He was succeeded by his uncle, Alexander Boyd, 3rd Lord Boyd, 12th chief, who was a favourite of James IV of Scotland who made him Bailie and Chamberlain of Kilmarnock. The barony and the chiefship pass to his brother Dr. Robin Boyd, who has not yet claimed either title.

Негізінен қару-жарақ

Төрттен бірі 1-ші Азур, күміс және қызыл тік сызықтар (Бойд үшін), 2-ші күміс, қызыл үш кішкентай қалқан (Хей үшін), 3-ші күміс, жасыл қос шүберекпен шеңберленген қызыл үш гвоздика (Ливингстон үшін), 4-ші қара, алтын алты тіктөртбұрыш арасындағы көлденең жолақ (Каллендар үшін).

Жауабы

Бойд үйінің мүшелері қолданатын ту белгісінде CONFIDO ("Мен сенемін") деген ұран жазылған. Ту белгісінің сипаттамасы – оң қолдың тік тұрған күйде бейнеленуі, сыртқы саусақтары ішке қарай иілген. Ту белгісі басшының геральдикалық меншігі болып табылады, алайда кланның кез келген мүшесі осы белгіні басшы мен отбасына адалдығын білдіру үшін тағуға құқылы.

Кландық қамалдар

Дин қамалы, бұрын Килмарнок қамалы деп белгілі болған, Бойд тайпасы басшыларының, Килмарнок барондары, лордтары және графтарының резиденциясы болды. Портенкросс қамалы Роберт Брюс Килмарнок Бойдтарына сыйға берген. 1642 жылы ол кейін Кэмпбелл тайпасына өтті.