Тоқыма өндірісіндегі қалың тоқу (pile weave) – құлпыналы немесе түкті беткейлі мата. Бархат, қабырғалы маталар мен Бербер кілемдері осы технологиямен жасалады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Пильдер тоқу арқылы жасалған матаның бір түрі. Бұл матаның ерекшелігі – бастапқы негіз немесе 'жер' тоқымасынан жоғары көтерілген иілген немесе түйінделген қабат. Бұл қабат матаның ұзындығы бағытында (негіз пильдер тоқуы) немесе ені бағытында (көк тамыр немесе толық пильдер тоқуы) жүретін қосымша жіптер арқылы құралады. Пильдер тоқуға барқыт, кордурой маталары және машинамен тоқылған бербер кілемдері жатады.
Pile weave is a form of textile created by weaving. This type of fabric is characterized by a pile—a looped or tufted surface that extends above the initial foundation, or 'ground' weave. The pile is formed by supplemental yarn running in the direction of the length of the fabric (warp pile weave) or the width of the fabric (weft or filling pile weave). Pile weaves include velvet and corduroy fabrics and machine woven Berber carpets.
Қолдан тоқылған шүберек
Бастапқыда, қапталды маталар дәстүрлі қол тоқыма станоктарында жасалған. Қапталды құру үшін қолданылатын негіз жіптері тоқу кезінде шатырға (көтерілген жіптердің арасындағы бос орын) енгізілген металл таяқшалар немесе сымдардың үстінен тоқылады. Тоқу кезінде қапталды жіпті таяқтың айналасына орау арқылы да осы эффектке қол жеткізуге болады. Екі әдісте де қапталды жіптер енгізілген таяқшалардың үстінде иілімдер түрінде жатады және таяқшаны шығарғанда, қапталды жіптер негізгі матаның үстінде иілімдер күйінде қалады. Таяқшаның үстіндегі қапталды жіптер «иілімді қаптал» ретінде қалдырылуы мүмкін, немесе «қиылған қаптал» немесе барқыт жасау үшін кесілуі мүмкін.
Pile fabrics were originally made on traditional hand looms. The warp ends that are used for the formation of the pile are woven over metal rods or wires that are inserted in the shed (gap caused by raising alternate threads) during weaving. This same effect can be achieved by winding the pile yarn around a rod during weaving. In both methods, the pile yarns lie in loops over the inserted rods and when a rod is extracted, the pile yarns remain as loops on top of the base fabric. The pile ends lying over the rod may be left as 'loop pile', or cut to form 'cut pile' or velvet.
Машинада тоқылған шүберек
Электр тоқыма станоктарында заманауи технология мен электрониканы пайдалана отырып, "сым тоқу" технологиясы әлі де қолданылады. Бұл тоқу әдісі пайдаланушыларға бір матада иілген және кесілген үймелерді алуға мүмкіндік береді. Басқа әдістерде екі қабат мата бір-бірінің үстіне тоқылады, онда үйме үшін қолданылатын жіптер екі қабат матаның арасында тік байланыс құратындай етіп енгізіледі. Екі қабаттың арасындағы үйме жіптерін кесу арқылы екі бөлек үймелі мата алынады. Бұл әдіспен тек кесілген үйме эффектісін ғана қол жеткізуге болады. Бұл "бетке қарай тоқу" деп аталады. "Сым тоқу" және "бетке қарай тоқу" екі түрі де обивкалық және тұрмыстық маталарды өндіруде, сондай-ақ кілем жасауда қолданылады.
On power looms the technology of 'wire weaving' still exists, using modern technology and electronics. This weaving technique allows users to obtain both loop pile and cut pile in the same fabric. Other techniques involve the weaving of two layers of fabric on top of each other, whereby the warp ends used for the pile are inserted in such a way that they form a vertical connection between the two layers of fabric. By cutting the pile ends in between the two layers one obtains two separate pile fabrics. With this technique only the cut pile effect can be obtained. This is known as 'face to face weaving'. Both 'wire weaving' and 'face to face' weaving are used for the manufacturing of upholstery and furnishing fabrics as well as in rug making.
Ұялы тірек
Ұялы қап немесе ұялы тоқу – көптеген кілемдерді тоқу үшін қолданылатын әдіс. Бұл техникада кілем түйіндер жасау арқылы тоқылады. Қысқа жіпше екі жақын орналасқан негіз жібінің айналасына қолмен байланып, кілем бетінде түйін құрайды. Әрбір қатардағы түйіндер жасалғаннан кейін, негіз жіптерінің толық жиынтығы арқылы бір немесе бірнеше көлденең жіптер өтеді. Содан кейін түйіндер мен көлденең жіптерді тарақпен тығыздап, түйіндерді орнында бекітеді. Кілемнің бір шаршы дюймында 25-ден 1000-ға дейін түйін болуы мүмкін.
Knotted pile or knotted weave is the method of weaving used in most rugs. In this technique the rug is woven by creation of knots. A short piece of yarn is tied by hand around two neighboring warp strands creating a knot on the surface of the rug. After each row of knots is created, one or more strands of weft are passed through a complete set of warp strands. Then the knots and the weft strands are beaten with a comb securing the knots in place. A rug can consist of 25 to over 1,000 knots per square inch.
Толықтайтын немесе тоқтайтын тоқылған
Көрпе – бұрылып өрілген талшықтардан жасалған мата, тоқыма кезінде біріне-бірі параллель (твил сияқты) орналасып, матаның ерекше өрнегін, "қырларын" құрайды. Қазіргі заманғы көрпе көбінесе түйінделген қырлардан тұрады, кейде түйіндер арасында арна (негізгі матаға дейін) болады. Көрпе – бұл, негізінен, қырлы барқыт. Бағана (вельвет) – көбінесе мақтадан жасалған, қысқа талшықты жіптерден, толтыру (көлденең) бағытындағы қалың жіппен тоқылған мата.
Corduroy, a textile composed of twisted fibers that, when woven, lie parallel (similar to twill) to one another to form the cloth's distinct pattern, a "cord." Modern corduroy is most commonly composed of tufted cords, sometimes exhibiting a channel (bare to the base fabric) between the tufts. Corduroy is, in essence, a ridged form of velvet. Velveteen, made of staple fibers (often cotton) with the pile yarn in filling (cross wise) direction.