Кіріспе
Крэфт қағазы немесе крафт – крафт процесінде өндірілген химиялық целлюлозадан жасалған қағаз немесе картон. Крэфт қап қағазы (немесе жай ғана қап қағазы) – жоғары серпімділігі және жыртылуға төзімділігі бар, беріктігі мен ұзақ өміршеңдігіне жоғары талап қойылатын өнімдерді қаптауға арналған, кеуекті крафт қағазы. Крэфт процесінде өндірілген целлюлоза басқа целлюлоза өндіріс процестерімен салыстырғанда мықтырақ болады: қышқылды сульфит процестері целлюлозаны көбірек бұзады, нәтижесінде нашар талшықтар пайда болады, ал механикалық целлюлоза өндірісінде лигниннің көп бөлігі талшықтарда қалады, ал крэфт целлюлозасы ағаштағы бастапқы лигниннің көп бөлігін жояды. Қағаздың беріктігі үшін лигниннің төмен деңгейде болуы маңызды, себебі лигниннің су өткізбейтін қасиеті талшықтардағы целлюлоза (және гемицеллюлоза) арасындағы сутекті байланыстардың қалыптасуына кедергі келтіреді. Крэфт целлюлозасы басқа ағаш целлюлозаларына қарағанда қараңғырақ, бірақ оны ақтап, өте ақ целлюлоза алуға болады. Толығымен ақталған крэфт целлюлозасы беріктігі, ақтығы және сарғаюға төзімділігі маңызды болатын жоғары сапалы қағаз жасау үшін қолданылады.
Kraft paper or kraft is paper or paperboard (cardboard) produced from chemical pulp produced in the kraft process. Sack kraft paper (or just sack paper) is a porous kraft paper with high elasticity and high tear resistance, designed for packaging products with high demands for strength and durability. Pulp produced by the kraft process is stronger than that made by other pulping processes; acidic sulfite processes degrade cellulose more, leading to weaker fibers, and mechanical pulping processes leave most of the lignin with the fibers, whereas kraft pulping removes most of the lignin present originally in the wood. Low lignin is important to the resulting strength of the paper, as the hydrophobic nature of lignin interferes with the formation of the hydrogen bonds between cellulose (and hemicellulose) in the fibers. Kraft pulp is darker than other wood pulps, but it can be bleached to make very white pulp. Fully bleached kraft pulp is used to make high quality paper where strength, whiteness, and resistance to yellowing are important.
Өндiру
Жұмсақ ағаштан крафт процесі арқылы қап қағазына арналған ағаш целлюлозасы жасалады. Ұзын талшықтар қағазға беріктік береді, ал одан әрі беріктігін арттыру үшін ылғалға төзімді химиялық заттар қосылады. Ақ және қоңыр түрлері шығарылады. Содан кейін ағаш целлюлозасынан қап қағазы қағаз машинасы арқылы өндіріледі. Қағаздың кеуектілігі мен серпімділігі үшін микрокреплеу қолданылады. Микрокреплеу – бұл қағазды ықшамдауға мүмкіндік беретін бос созу арқылы кептіру арқылы жасалады. Бұл қағаздың машина бағытында 4%-ға, ал көлденең бағытта 10%-ға созылуына, жыртылмай тұрып, мүмкіндік береді. Қағаздық қаптың қажетті беріктігіне қарай бірнеше қабаттан жасалуы мүмкін. Крафт қағазы орташа жылдамдықтағы қағаз машиналарында өндіріледі. Шикізат әдетте крафт процесінен алынған жұмсақ ағаш целлюлозасы болып табылады. Крафт процесін пайдалану арқылы ең жоғары беріктікке қол жеткізу үшін күкірттің жоғары тиімді арақатынасын немесе күкірттілігін сақтау маңызды. Крафт процесі көптеген басқа целлюлоза өңдеу процестеріне қарағанда талшық көздерінің кең ауқымын пайдалана алады. Крафт процесінде барлық ағаш түрлерін, оңтүстік қарағай сияқты шайыры көп түрлерін, сондай-ақ бамбук және кенаф сияқты ағаш емес түрлерін қолдануға болады.
Сый-сыпаттары
Кәдімгі крафт қағазы берік және салыстырмалы түрде кедір-бұдыр. Оның жоғары тартылу беріктігі бар. Граммаж әдетте 40–135 г/м². Қап крафт қағазы немесе жай ғана қап қағазы – бұл жоғары серпімділігі және жыртылуға төзімділігі жоғары, беріктігі мен тұрақтылығына жоғары талаптар қойылатын өнімдерді қаптауға арналған кеуекті крафт қағазы. Сіңіруге арналған крафт қағазы бақыланатын сіңіру қабілетімен (яғни жоғары дәрежедегі кеуектілікпен) жасалады. Ол таза, төмен капалы ағаш крафтынан жасалады және жақсы біркелкілікке және қалыптасуға ие болуы керек. Айналдыруға арналған крафт қағазы – өте берік, салыстырмалы түрде төмен граммажға (40 г/м²) ие крафт қағазы. Бұл қағаз үшін машина бағытындағы ең жақсы беріктік және машинаға көлденең созылу қажет. Бұл қағаз машинасының талшықтарын жоғары бағыттау арқылы жасалады. Аңшылық оқ-дәрі қағазы – мылтық оқтарының қабығында қолданылатын крафт қағазы. Бұл қағаз машина бағытында, яғни оқ-дәрілердің осьтік бағытында жоғары тартылу беріктігіне мұқтаж. Көлденең бағытта оқ-дәрі мылтық түтігімен ұсталады, бірақ жеткілікті созылу қажет. Оқ-дәрінің корпусы 80–120 г/м² граммажды крафт қағазынан оралады, одан кейін 60–80 г/м² түсті және басылған қағазбен жабылады. Конфет қағазы және бұралатын қағаз – 30–40 г/м² жұқа крафт қағаздары, көбінесе флексографиялық немесе офсеттік басып шығарылады. Бұл қағаздарға жақсы беріктік және жоғары бағытталған талшықтар қажет. Бұралатын қағаз көбінесе мөлдір емес және көбінесе суперкалендарланған.