Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Латын католик шіркеуінің Пенсильвания штатындағы (АҚШ) юрисдикциясы, қазіргі католик епархиясы.
Latin Catholic ecclesiastical jurisdiction in Pennsylvania, USA
the current Catholic diocese
Харрисбург епархиясы (Diœcesis Harrisburgensis) – АҚШ-тың оңтүстік-орталық Пенсильвания штатындағы католик шіркеуінің Латын шіркеуіне қарасты діни аумағы, яки епархиясы. Бұл Филадельфия митрополиясының суфрагандық епархиясы. Бас шіркеу – Харрисбургтегі Сент-Патрик соборы. Рим папасы IX Пий 1868 жылдың 3 наурызында осы епархияны құрды. 2023 жылғы мәлімет бойынша, Харрисбург епархиясының епископы – Тимоти С. Старший.
The Diocese of Harrisburg (Diœcesis Harrisburgensis) is a Latin Church ecclesiastical territory, or diocese, of the Catholic Church in south central Pennsylvania in the United States. It is a suffragan diocese of the metropolitan Archdiocese of Philadelphia. The mother church is St. Patrick's Cathedral in Harrisburg. Pope Pius IX erected the diocese on March 3, 1868. As of 2023, the bishop of the Diocese of Harrisburg is Timothy C. Senior.
1700 жылдан 1800 жылға дейін
Америкадағы басқа британдық колониялардан өзгеше, Пенсильвания провинциясы католиктерді колонияға кіруден тыймады және дін қызметкерлерін түрмеге қамаумен қорқытпады. Дегенмен, колонияда мемлекеттік қызметке тағайындалған кез келген католиктің протестанттыққа адалуға ант беруі талап етілді. Қазіргі епархиядағы ең көне шіркеу – Исаның Қасиетті Жүрегі шіркеуі 1730 жылы Коневагода құрылған. 1743 жылы Ланкастерде Сент-Мэри шіркеуі ашылды. 1784 жылы, Америка революциясы аяқталғаннан кейін бір жыл өткен соң, Папа Пий VI Америка Құрама Штаттарының апостольдық префектурасын құрды, оған жаңадан құрылған АҚШ-тың барлық аймақтары кірді. 1787 жылы Коневагода неміс католиктері үшін алғашқы католик шіркеуі салынды. 1791 жылы АҚШ-тың Құқықтар туралы биллі қабылданғаннан кейін католиктер толық түрде дін тану еркіндігіне қол жеткізді.
Unlike the other British colonies in America, the Province of Pennsylvania did not ban Catholics from the colony or threaten priests with imprisonment. However, the colony did require any Catholics seeing public office to take an oath to Protestantism. Sacred Heart of Jesus Parish, the oldest parish in the present day diocese, was founded in Conewago in 1730. In 1743, St. Mary's Parish was established in Lancaster. In 1784, a year after the end of the American Revolution, Pope Pius VI erected the Apostolic Prefecture of United States of America, including all of the new United States. In 1787, the first Catholic church was erected for German Catholics in Conewago. With the passage of the US Bill of Rights in 1791, Catholics received full freedom of worship.
1800 жылдан 1868 жылға дейін
Алғашқы католик миссиясы 1806 жылы Харрисбургте құрылды. 1808 жылы Папа Пий VII бүкіл Пенсильванияны қамтитын Филадельфия епархиясын құрды. Оңтүстік-орталық Пенсильвания келесі 60 жыл бойы осы жаңа епархияның құрамында болды. Харрисбургте 1826 жылы ирландтықтар үшін алғашқы католик шіркеуі – Сент-Патрикс құрылды. 1852 жылы миссионер Иоанн Нойманн Йорк қаласында неміс тілінде сөйлейтін католиктердің қауымы үшін Сент-Мария приходын құрды. 1863 жылғы Американдық Азамат соғысы кезіндегі Геттисбург шайқасы барысында Геттисбургтегі Қасиетті Франциск Ксавьер шіркеуі жарақат алғандарға арналған госпитальге айналдырылды, ал жақын орналасқан Мэриленд штатының Эмитсбург қаласынан келген көптеген қарындастар сарбаздарға медбике қызметін атқарды.
The first Catholic mission was founded in Harrisburg in 1806. In 1808, Pope Pius VII erected the Diocese of Philadelphia, covering all of Pennsylvania. South central Pennsylvania would remain part of this new diocese for the next 60 years. In Harrisburg, the first Catholic Church, St. Patricks, was established for an Irish congregation in 1826. St. Mary's parish was founded in York by the missionary John Neumann in 1852 for a congregation of German speaking Catholics. During the 1863 Battle of Gettysburg in the American Civil War, St. Francis Xavier church in Gettysburg was converted into a field hospital for casualties, with many nuns from nearby Emmitsburg, Maryland, serving as nurses for the soldiers.
1868 жылдан 1900 жылға дейін
1868 жылдың 3 наурызында Папа Пий IX Гаррисбург епархиясын құрып, оның аумағын Филадельфия епархиясынан бөліп алды. Ол Филадельфиялық священник Еремия Ф. Шанаханды жаңа епархияның алғашқы епископы етіп тағайындады. Епархия құрылған кезде онда 25 000 католик, 22 дін қызметкері, 40 шіркеу және миссия, сондай-ақ жеті приходтық мектеп болды. Шанахан 1883 жылы Гаррисбургте Сильван Хайтс семинариясын ашты. Ол сонымен қатар католик мекемелерін құру үшін Мейірімділік қарындастары, Әйгілі Жүсіп қарындастары, Христиандық қайырымдылық қарындастары, Қасиетті Крест қарындастары және Қайырымдылық қарындастарын епархияға әкелді. Гаррисбургтің екінші епископы – 1888 жылы Папа Лео XIII тағайындаған Филадельфиялық священник Томас Макговерн. Өкілеттігі кезінде Макговерн он екі приход құрды, олардың көпшілігі түрлі этникалық топтарға арналған. Макговерн 1898 жылы қайтыс болды.
On March 3, 1868, Pope Pius IX erected the Diocese of Harrisburg, taking its territory from the Diocese of Philadelphia. He appointed Reverend Jeremiah F. Shanahan of Philadelphia as the first bishop of the new diocese. At the time of its founding, the Diocese of Harrisburg had a Catholic population of 25,000 Catholics, with 22 priests, 40 churches and missions, and seven parochial schools. Shanahan opened the Sylvan Heights Seminary at Harrisburg in 1883. He also introduced the Sisters of Mercy, the Sisters of St. Joseph, the Sisters of Christian Charity, the Sisters of the Holy Cross, and the Sisters of Charity into the diocese to set up Catholic institutions. The second bishop of Harrisburg was Reverend Thomas McGovern of Philadelphia, named by Pope Leo XIII in 1888. During his tenure, McGovern erected twelve parishes, mostly designated for different ethnic groups. McGovern died in 1898.
1900 жылдан 1937 жылға дейін
1899 жылы Лео XIII Еремия Шанаханның ағасы, Филадельфиялық Джон У. Шанаханды Харрисбургтің келесі епископы деп тағайындады. 16 жылдық қызметі барысында Шанахан 27 жаңа приход құрып, дін қызметкерлерінің санын 74-тен 120-ға дейін арттырды. 19 жылдық қызметінде Макдевит он приход пен он екі мектеп ашты. 1925 жылы ол Ұлы депрессия кезінде епархияда туындаған қаржылық қиындықтарға жауап беру үшін Миссиялық кеңес құрды. 1946 жылы Лич Говард Хьюздің 1943 жылғы «Заңсыз» фильмін «қылмыс пен әдепсіздікті әдемілеумен көзге түсетін, құлқысыз және бұзақы туынды» деп сипаттады. Папа Павел VI 1967 жылы Личке көмекші епископ ретінде Харрисбургтің көмекші епискобы Джозеф Томас Дейлиді тағайындады. 34 жыл епископ болғаннан кейін Лич 1971 жылы зейнетке шықты, ал Дейли автоматты түрде оның орнын басып, Харрисбургтің келесі епископы болды. 12 жылдық қызметі ішінде Дейли епархиялық жоспарлау кеңсесін, епархиялық даму кеңсесін және дін қызметкерлері үшін «Эммаус» бағдарламасын құрды. Дейли 1983 жылы қайтыс болды. Гаррисбургтің көмекші епискобы Уильям Х. Килер 1983 жылы Папа Иоанн Павел II тағайындаған Харрисбургтің келесі епископы болды. Епископ ретінде Килер түрлі дінаралық диалог комитеттерінде жұмыс істеді және епархиялық жастар қызметін кеңейтуге көмектесті. Алты жылдан кейін ол Балтимор архиепархиясының архиепископы болды.
Reverend John W. Shanahan of Philadelphia, the brother of Jeremiah Shanahan, was named as the next bishop of Harrisburg by Leo XIII in 1899. During his 16 year tenure, Shanahan erected 27 new parishes and increased the number of priests from 74 to 120. During his 19 year tenure, McDevitt established ten parishes and twelve schools. In 1925, he created the Mission Board to respond to financial needs in the diocese caused by the Great Depression. In 1946, Leech described Howard Hughes’s 1943 film The Outlaw as "a destructive and corrupting picture which glamorizes crime and immorality". Pope Paul VI appointed Auxiliary Bishop Joseph Thomas Daley of Harrisburg as coadjutor bishop in 1967 to assist Leech. After 34 years as bishop, Leech retired in 1971; Daley automatically succeeded him as the next bishop of Harrisburg. During his 12 year long tenure, Daley established the Diocesan Office of Planning, Diocesan Development Office and the Emmaus Program for priests. Daley died in 1983. Auxiliary Bishop William H. Keeler of Harrisburg was the next bishop of Harrisburg, appointed by Pope John Paul II in 1983. As bishop, Keeler served on a number of committees for interreligious dialogue, and helped expand diocesan youth ministry. Six years later, he became archbishop of the Archdiocese of Baltimore.
1990 жылдан қазіргі уақытқа дейін
1989 жылы Питтсбургтің Монсеньор Николас С. Даттилосы Иоанн Павел II тарапынан Харрисбургтің сегізінші епископы болып тағайындалды. Епископ ретінде Даттило епархияның он бес округіндегі халық қозғалысының нәтижесінде приходтар мен миссияларды қайта ұйымдастырды. Приходтардың саны 120-дан 89-ға дейін азайтылды, бұл 23 шағымға және жылдар бойы наразылыққа әкелді. 1998 жылы Даттило үш жылдық дайындық бағдарламасы – «Шіркеутік мирян қызметі бағдарламасын» құрды, ол мирян лидерлерін даярлауға бағытталған. Сондай-ақ, католик мектептерінің ерлер күресшілері басқа командалардың әйел қарсыластарымен күрестен бас тартуы тиіс болды. 2020 жылы епархия жыныстық зорлық-зомбылыққа қатысты сот процестеріне байланысты банкроттыққа өтініш берді. Банкроттыққа өтініш берген кезде епархия қаржылық қиындықтарды басынан өткеріп жатқанын, активтері 1-10 миллион доллар, ал міндеттемелері 50 миллион долларға жететінін мәлімдеді. 2023 жылы Папа Франциск Филадельфияның көмекші епискобы Тимоти С. Сениорды Харрисбургтің 12-ші епископы етіп тағайындады, ол міндетті зейнеткерлік жасына (75 жас) жеткен епископ Гейнердің орнын басты. Оның қызметке орнатылуы 2023 жылдың 21 маусымында Сент-Патрик соборында өтеді деп жоспарланған.
In 1989, Monsignor Nicholas C. Dattilo of Pittsburgh was appointed the eighth bishop of Harrisburg by John Paul II. As bishop, Dattilo reorganized parishes and missions, because of populations shifts within the fifteen counties of the diocese. The number of parishes was reduced from 120 to 89, resulting in 23 appeals and years of protests. In 1998, Dattilo established the Ecclesial Lay Ministry Program, a three year formation program to prepare trained lay leaders. It also required male wrestlers from Catholic schools to forfeit matches against female opponents on other teams. In 2020, the diocese filed for bankruptcy in light of the sex abuse lawsuits. In its bankruptcy filing, the diocese stated that it was struggling financially and had only $1 to $10 million in assets and $50 million in liabilities. In 2023, Pope Francis appointed Auxiliary Bishop Timothy C. Senior of Philadelphia as the 12th bishop of Harrisburg, where he succeeded Bishop Gainer, who had reached the mandatory retirement age of 75. His installation was scheduled for June 21, 2023, at the Cathedral of Saint Patrick.
Епископ болған басқа да епархиялық діни қызметкерлер
Дэвид М. О'Коннелл 2010 жылы Трентонның көмекші епископы болып тағайындалды, ал кейін Трентон епископы болды. Уильям Дж. Уолтерсхайд 2011 жылы Питтсбургтың қосымша епископы болып тағайындалды. Эдвард С. Малесик 2015 жылы Гринсбург епископы болып тағайындалды, 2020 жылы Кливленд епископы болды.
David M. O'Connell, appointed Coadjutor Bishop of Trenton in 2010 and later became Bishop of Trenton
William J. Waltersheid, appointed Auxiliary Bishop of Pittsburgh in 2011
Edward C. Malesic, appointed Bishop of Greensburg in 2015, Bishop of Cleveland in 2020
Жыныстық зорлық-зомбылық оқиғалары
1987 жылы епископ Килер Артур Лонгқа қатысты жыныстық зорлық-зомбылық туралы айыптау туралы хабарланды. Килер сондай-ақ Лонгтің осы қылмыстарды мойнына алғанын білген, бірақ оған қарсы ешқандай іс-қимыл жасамаған. 1989 жылы Балтимордың архиепископы болып тағайындалғаннан кейін Килер Лонгтың архиепископқа ауысуына рұқсат берді. 2018 жылы Пенсильванияның үлкен жюриі баяндамасы шығарылғаннан кейін, Килердің Лонг ісімен қалай айналысқаны туралы сын-пікірлер айтылғаннан кейін, епархия Килер есімімен жаңа мектептің атын беру жоспарларын өзгертті. 1994 жылы епархияға бір адам шағым түсірді. Ол 1969 жылы Бахтың қайығында қонақ үйде тұрып, Франсис Бахтың өзін жыныстық зорлағанын айтты. Бала Бахтың оны сүйіп, қолмен сылап, содан кейін содомизмге ұшырағанын естіген. Бахты емделу үшін епархияға жіберген кезде, ол 14 баланы қорлағанын мойындады. Бах өз еркімен қызметтен кетті және қалған өмірін дұға мен өкінішпен өткізуге бұйырды. 2002 және 2007 жылдары епархияға 1970 жылдары басқа ұлдарға қатысты Бах туралы ұқсас шағымдар келіп түсті. Роудс 2007 жылы полицияға Бахты хабарлап, Ватиканға оны лайықтауға өтініш жасады, бірақ ахуалдан қорқып, епархия мүшелеріне ешқандай ақпарат бермеді. Эри епархиясының преподобный Уильям Пресли 2000 жылы зейнеткерлікке шығып, Харрисбург епархиясының Ланкастер қаласына көшіп барды. 2002 жылдың сәуірінде Эридің үш адамы Преслиді 1963 және 1974 жылдар аралығында кәмелетке толмаған кезде дене және жыныстық қорлық жасады деп айыптады. Жәбірленушілер Пресли оларды ұрып-соғып, шапалақ шапқан, сондай-ақ содомияға және оральдық жыныстық қатынасқа мәжбүрлегенін айтты. Сол айда Эридің епискобы Дональд Траутман Преслимен кездескенде, ол құрбандарды жыныстық тұрғыдан қорлауын мойындады. Содан кейін Траутман оны министрліктен біржола алып тастады. 2006 жылы епископтар Роудс пен Траутман Ватиканнан Преслиді дінге жатқызуды өтінді. Ватиканға жазған хатында Роудс Преслиді "жыныстық жыртқыш" және католик қауымына қауіп төндіретін адам деп атады. Епархиялық өкілдердің айтуынша, олар 2016 жылдың қыркүйегінде жыныстық зұлымдыққа қатысты айғақтар бар діни қызметкерлердің тізімін жариялауды жоспарлаған, бірақ Шапиро оларды тергеу аяқталғанға дейін күтуді өтінді. The Philadelphia Inquirer басылымының хабарлауынша, Харрисбург пен Гринсбург епархиясы 2017 жылы сот төрешілерінің тергеуін тоқтатуға тырысты. 2018 жылдың тамызында епархия балаларды жыныстық қорлауда айыпталған 71 діни қызметкердің есімін жариялады. Бұл тізімге діни қызметкерлер, дьякондар және семинариялар мүшелері кірді. Сондай-ақ, басқа епархиялардағы немесе діни ордалардағы епархияда қызмет еткен дін қызметкерлері де кірді. Кейбір келісімдер құрбандардың құпиялылық туралы келісімге қол қоюын талап етті. Есепті жариялағаннан кейін, Гайнер епархия атынан жыныстық зорлық-зомбылық үшін кешірім сұрады және "Жастар қорғау" атты жаңа веб-сайтты ашты. 2020 жылдың қараша айында Йорк округінің дін қызметкері Джон Г. Аллен 1997 және 2002 жылдар аралығында епархиядағы екі балаға шабуыл жасағаны үшін алты қылмысқа (әрқайсысы 13 жасқа дейінгі балаға қарсы ұятсыз шабуыл жасау, 16 жасқа дейінгі балаға ұятсыз шабуыл жасау және кәмелетке толмағандарды жемқорлық) кінәсін мойындады. Аллен 5 жылға шартпен сотталды. 2024 жылдың ақпан айында Харрисбург епархиясының бұрынғы діни қызметкері Луис Ж. Барахас, 2018 жылы епархияның сенімді айыпталушылар тізіміне енгендердің бірі, Огайо штатының Куяхога округінде 15 жастағы қатерлі ісікпен ауыратын науқасты жыныстық қатынаста қорлаған деген айыппен сотқа тартылмақ. Ол діни қызметкерліктен алынып, 1989 жылы оған қарсы жыныстық зорлық-зомбылық туралы айыптар шыққаннан кейін туған елі Колумбияға қайтарылды деп есептеледі. Барахас 1982 жылы Харрисбург епархиясында діни қызметке тағайындалды.
Bishop Keeler was notified in 1987 of accusations of sexual abuse against Reverend Arthur Long. Keeler also knew that Long had confessed to committing these crimes, but took no action against him. After Keeler was appointed Archbishop of Baltimore in 1989, he allowed Long to transfer to the archdiocese. After the 2018 Pennsylvania grand jury report was released, with its criticism of how Keeler handled the Long case, the archdiocese reversed plans to name a new school after Keeler. In 1994, the diocese received a complaint from a man who said that Reverend Francis Bach had sexually assaulted him in 1969, when the accuser was 13 years old, on a sleepover on Bach's boat. The boy stated that he woke up to Bach kissing and fondling him, then later sodomizing him. When the diocese sent Bach away for treatment, he admitted to molesting 14 other boys. Bach voluntarily retired from ministry and was told to spend the rest of his life in prayer and penance. In 2002 and 2007, the diocese received similar complaints about Bach from incidents involving other boys in the 1970s. Rhoades reported Bach to the police in 2007 and petitioned the Vatican to laicize him, but did not release any information to members of the diocese, fearing a scandal. Reverend William Presley from the Diocese of Erie retired in 2000 and moved to Lancaster in the Diocese of Harrisburg. In April 2002, three individuals from Erie accused Presley of physical and sexual abuse when they were minors between 1963 and 1974. The victims said that Presley would punch and slap them as well as force them into sodomy and oral sex. When Bishop Donald Trautman of Erie confronted Presley that month, he admitted to sexually abusing the victims. Trautman then permanently removed him from ministry. In 2006, Bishops Rhoades and Trautman asked the Vatican to laicize Presley. In his letter to the Vatican, Rhoades called Presley a "sexual predator" and a danger to the Catholic community. According to diocesan officials, they had planned a release of a list of priests with credible accusations of sexual abuse in September 2016, but Shapiro asked them to wait until the end of the investigation. According to The Philadelphia Inquirer, the Dioceses of Harrisburg and Greensburg attempted to shut down the grand jury investigation in 2017. In August 2018, the diocese released the names of 71 clergy members accused of sexual abuse of children. The list included priests, deacons, and seminarians of the diocese. It also included clergy from other dioceses or from religious orders who had served in the diocese. Some of settlements required the signing of non disclosure agreements by the victims. After the report release, Gainer apologized for the sexual abuse on behalf of the diocese and set up a new website titled Youth Protection Home Page. In November 2020, John G. Allen from York County, a laicized priest, pleaded guilty to six misdemeanors (two counts each of indecent assault against a child under 13, indecent assault of a child under 16 and corruption of a minor) for assaulting two altar boys in the diocese between 1997 and 2002. Allen was sentenced to five years of probation. In February 2024, former Diocese of Harrisburg priest Luis J. Barajas, who was among those named on the Diocese's credibly accused list in 2018, would undergo trial in Cuyahoga County, Ohio on charges of sexually abusing a 15 year old cancer patient during a "blessing" he performed. He is believed to have been removed from priesthood and sent back to his native country of Colombia after sex abuse allegations surfaced against him in 1989 which were related to his time serving in the Diocese of Harrisburg. Barajas was ordained in the Diocese of Harrisburg in 1982.