Кіріспе

Америкалық судья (1948–2020)

Ди Ванс Бенсон (25 тамыз 1948 – 30 қараша 2020) – американдық заңгер, Юта округінің АҚШ округтік сотының судьясы және бас судьясы. Ол қысқа мерзімге кәсіби футболшы болған. Президент Джордж Буш оны 16 мамыр 1991 жылы судьялыққа ұсынды, ал АҚШ Сенаты 12 қыркүйек 1991 жылы бекітті, комиссиясын 16 қыркүйек 1991 жылы алды. 2004 жылдың мамыр айында Бас судья Уильям Ренквист судья Бенсонды жеті жылдық мерзімге Сыртқы барлауды бақылау сотына тағайындады. Бенсон Юта штатының Сэнди қаласында дүниеге келді және Джордан орта мектебін бітірді. 1973 жылы Бригам Янг университетінен (BYU) бакалавр дәрежесін, ал 1976 жылы BYU-дағы J. Reuben Clark Law School-дың алғашқы құрамының мүшесі ретінде заң докторы дәрежесін алды. Сол жылы ол Америка футбол лигасының «Юта Голден Спайкерс» командасында кәсіби футбол ойнады. 1976 жылдан 1984 жылға дейін Бенсон жеке практикамен айналысты. 1984-1986 жылдары Конституция жөніндегі төменгі комиссиясы, Әділет комитетінің АҚШ Сенатында кеңесші болды. 1986-1988 жылдары АҚШ сенаторы Оррин Хатчтың бас кеңесшісі болды. 1987 жылы Иран-Контра конгрестік тергеу комитетінің кеңесшісі болды. 1988-1989 жылдары АҚШ Бас прокурорының орынбасары болды. 1989-1991 жылдары Юта округінің прокуроры болды. Бенсон Юта округінің АҚШ округтік сотының федералды судьясы болды. Ол 1991 жылдың 16 мамырында президент Джордж Буш ұсынған 104 Stat. 5089-шы заң бойынша жаңадан құрылған орынға тағайындалды. АҚШ Сенаты 1991 жылдың 12 қыркүйегінде бекітті және 1991 жылдың 16 қыркүйегінде комиссиясын алды. 1999 жылдан 2006 жылға дейін округтің бас судьясы қызметін атқарды. 2014 жылдың 1 қаңтарында зейнеткерлікке шықты және 2020 жылы Юта штатының Сэнди қаласындағы үйінде ми ісінен қайтыс болды. Ол өзінің егіз інісі Ли Бенсонмен бірге 1948 жылдың 25 тамызында Сэндиде (Юта штаты) дүниеге келді. Джордан орта мектебін бітіргеннен кейін Бенсон Швецияда ЛДС миссиясында қызмет етті. Содан кейін Бенсон Юта штатының Прово қаласындағы BYU-ға түсті, онда 1973 жылы дене шынықтыру және саяси ғылым мамандықтары бойынша бакалавр дәрежесін алды. Сол жылы ол BYU-дағы J. Reuben Clark Law School-дың алғашқы құрамына қабылданды. Заң факультетінде оқыған кезінде BYU Law Review журналының редакторы болды. Бенсон 1976 жылдың көктемінде заң докторы дәрежесін алды. Заңгерлік білімін алғаннан басқа, Бенсон Америка футбол лигасының кәсіби командасында ойнады, ол кейін таратылды. Ол 1976 жылы «Юта Голден Спайкерс» командасының мүшесі болды. Кейін ол «кәсіби футболда болашағым жоқ екенін түсіндім» деді. Футболға құмарлықпен және оқытуға бейімділігімен Бенсон Юта штатының Мидвейл қаласындағы Хиллкрест орта мектебінде алғашқы футбол командасын құрып, жаттықтырды.

Даулы шешімдер

2011 жылы судья Бенсон экологиялық белсенді Тим ДеКристоферді 2008 жылы өткен мұнай аукционын бұзғаны үшін екі жылға бас бостандығынан айырды. Бенсон ДеКристофердің қорғаушыларына аукционды неліктен бұзғанын қазылар алдында түсіндіруге тыйым салған. Сынаушылар судья Бенсонды ДеКристоферге қатаң жаза бергені үшін айыптады. Халық әншісі Питер Ярроу, «Питер, Пол және Мэри» тобының мүшесі, «Los Angeles Times» газетінде жариялаған мақаласында ДеКристофердің іс-әрекеттерін азаматтық құқық қозғалысының көшбасшыларымен салыстырды. «Тим мен үшін – батыр», – деп жазды Ярроу. «Америка тарихы бойында азаматтық наразылық актілері өзгерістерге әкелді. Құлдарды бостандыққа жеткізген «Жер асты жолы» немесе Роза Паркс сияқты адамдардың батыл әрекеттерін еске алыңыз, олар тек тері түсіне байланысты автобустың артқы жағында отырудан бас тартты. Егер әділетсіз заңдарға қарсылық танылмаса, еліміз әлі де түрлі терілі адамдардың негізгі құқықтарынан айырылар еді». 2012 жылы судья Бенсон сотталған қылмыскер Дьюи МакКейдің сот шешіміне шағымдану кезеңінде босатылу туралы өтінішін қабылдамады. Алайда судья Бенсон, прокуратураның қарсылығы болмаған жағдайда, МакКейге Бенсонның бас тартуына шағымдануды күтіп, босатылуға рұқсат берді. 2011 жылдың тамыз айында Солтүстік Юта штатының травматолог-ортопед хирургы МакКей заңсыз түрде ауырсық басуға арналған дәрілерді жазып бергені үшін 40 бап бойынша кінәлі деп танылды. 2005-2009 жылдар аралығында МакКей 3,5 миллионнан астам опиаттық ауырсық басуға арналған таблетканы жазып берді. Апелляциялық сотта судья Бенсон қазылар алқасының шешіміне жеткілікті дәлелдер бар екенін айтты, бірақ МакКей мен оның отбасына көңіл жағды және Бенсон тағайындаған 20 жылдық ең төменгі жазаның «тынышсыздық тудыратынын» мәлімдеді. «Денсаулық мәселесіне байланысты көздерге жас келгенімен, бұл оңай», – деді Бенсон. «Бұл адамды жақсы көретін, құрметтейтін және сыйлайтын адамдар үшін өте қиын». Бенсон МакКейдің отбасына олардың басынан өткен «қорқынышты жағдайды» тіпті көзге елестете алмайтынын айтты. «Бұл қара бұлт сияқты болуы керек», – деді ол. Американың қазылар алқасы жүйесінің мінсіз емес екенін айтқанмен, МакКей ісі бойынша қазылар алқасы өз жұмысын адал атқарғанын қосты. МакКейдің адвокаттары оның нашар денсаулығын және қабылдайтын көптеген дәрілерін МакКейдің түрмеге түспеуіне себеп ретінде келтірді.

Жарияланым

Судья Бенсон дәлелдемелер туралы оқулықтың бірлескен авторы, оны онлайн-саудагер West Thomson былай сипаттайды: "Бұл монография Юта штатының дәлелдемелер ережесінің әрбір бабын тәжірибелі маманға ыңғайлы форматта зерттейді. Әр баптың қолданыстағы тілі мен тиісті заңнамалық тарихы ұсынылады, одан кейін тізімдер мен Юта штатының сот шешімдері мен АҚШ Жоғарғы Сотының әрбір дәлелдеме ережесін түсіндіретін істерінің талдамалық шолуы келтіріледі. Мемлекеттік және федералдық дәлелдемелер ережелері арасындағы айырмашылықтар да ескерілген."

Таңдалған шешімдер

Impact Energy Resources, LLC және басқалар. Кен Салазар және басқалар. Іс нөмірі: 2:09 cv 435 және 2:09 cv 440. Бұл сотқа үш энергетикалық компания, сондай-ақ Юта штатының Карбон, Уинта және Душен округтері Ішкі істер министрі Кен Салазарға және оған байланысты федералды органдарға қарсы талап арыз берді. Іс 2009 жылдың ақпан айында министр Салазардың күшін жойған 77 газ және мұнай бұрғылау келісімшартына қатысты. Арыз берушілер министр Салазардың әрекетін жоққа шығаруға тырысты. Сотталушы Бенсон Салазардың пайдасына шешім шығарды, себебі талап арыз Министрдің шешімінен кейін 90 күн ішінде шағымдануды міндеттейтін мерзімді сақтамай, кешіктіріліп берілген. Дегенмен, ол: "Бұл жағдайда хатшы қандай жер телімдерін жалға беру керектігін анықтағаннан кейін және жалдау шарттарын өткізуден кейін жалға алуды алып тастау арқылы өзінің заңдық өкілеттігін арттырды" деп мойындады. Сондай-ақ судья Бенсон өзінің шешімінде: "Минералдық лизинг туралы заңның нақты тілі Ішкі істер министріне мұнай және газ лизингтері үшін бәсекелестік лизинг процесінің бөлігі ретінде лизингтерді қабылдауды және беруді тапсырады. Бірақ, арыз берушілердің талаптары уақыт бойынша шектеледі". Америка Құрама Штаттары Тим ДеКристоферге қарсы: Іс нөмірі 2:09 CR 183. Тим ДеКристоферге АҚШ Федералды округтік сотында федералды энергетикалық лизингтерге ақы төлеу ниеті болмағандықтан ұсыныс білдіргені үшін айып тағылды. Ол бұл әрекетті азаматтық мойынсұнбаушылық актісі деп мәлімдеді. 2011 жылдың наурыз айында төрт күндік сот отырысынан кейін ДеКристофер кінәлі деп танылды және "федералды аукционды бұзғаны және аукционға қатысу үшін федералдық құжаттарға жалған мәлімдемелер жасағаны үшін екі баптың әрқайсысы бойынша бес жылға дейін бас бостандығынан айырылуға және барлығы 750 000 долларға дейін айыппұл төлеуге жазаланады. Сот отырысы 23 маусымға белгіленді. Судья Бенсон қорғау тарапының федералдық энергетика саясаты және климаттың өзгеруі туралы айта алатындығын қатаң шектеді, бұл туралы мистер ДеКристофер көптеген сұхбаттарында аукционға баруының басты себептері екенін айтқан". Бұл іс бойынша прокурордың көмекшісі – АҚШ прокуроры Скотт Б. Ромни. Солт-Лейк Трибьюн және басқалар. Элейн Чаоға қарсы, АҚШ Еңбек министрі және басқалар. Іс нөмірі: 2:07 cv 739. Бұл сотқа Юта штатының бірнеше БАҚ ұйымдары Юта штатында алты кенші мен үш құтқарушының қаза болған Крандл каньоны кен орнының құлауымен байланысты құжаттарға қол жеткізуді талап ету үшін талап арыз берді. Арызды қарастырудан бас тарта отырып, судья Бенсон: "Бұл соттың немесе басқа да соттардың міндеті заң шығару емес, тек оны түсіндіру" деп атап өтті. Арыз берушілер тергеуге қоғамның қол жеткізілуінің дұрыстығын қамтамасыз етуге көмектесетінін мәлімдеді. Судья Бенсон өз шешімінде: "Сот осы саяси аргументтердің көпшілігін сендіретін деп санайды", - деп жазды, бірақ мұндай шешімдерді қабылдау оның міндеті емес екенін айтты. "Барлық мемлекеттік тергеулердің ашық болуын талап ету жауапкершілікті арттырып, толыққанды ақпарат беруге мүмкіндік берсе, мұндай талап Конгресс талқылап, қабылдап, президенттің қол қоюы арқылы заңға айналуы керек". Summum және Duchesne City, және басқалар. Іс нөмірі: 2:03 cv 1049. Summum – Юта штатының Плезант-Гроув қаласын олардың негізгі сенімдерін қамтитын монолитті он өсиеттің монолитінің қасына орнату құқығы үшін сотқа берген діни ұйым. Ұйым олардың Бірінші түзетудегі құқықтары он өсиет монументінің болуымен бұзылған деп мәлімдеді. Судья Бенсон сөз бостандығына қатысты құқық бұзылмаған деп, ұйымға қарсы шешім шығарды. Кейін бұл іс апелляциялық шағымдалып, ондық округ соты судья Бенсонның бұрынғы шешімін жоққа шығарды. Summum-ға монолит орнатуға рұқсат берудің орнына, Плейзент-Гроув қаласы он өсиет монолитін алып тастады. Кейін бұл іс АҚШ Жоғарғы Соты қабылдап, қарады. Сот бір ауыздан шешім шығарды (№ 07-665) Плезант-Гроув қаласының пайдасына 2009 жылғы 25 ақпанда. Сот жеке қаржыландырылған ескерткіштер мемлекеттік сөйлеу деп саналады және сондықтан бір топтың Бірінші түзету құқығын бұзбайды деп тапты. Өз пікірінде судья Сэмюэл Алито заң Summum мен оның "азаматтық бостандықтарды" қолдайтындарға сәйкес келсе, Нью-Йорк қаласына Франциядан "Азаттық" мүсінін қабылдаған кезде Германия империясынан немесе Императорлық Ресейден автократия мүсінін қабылдау қажет болар еді деп түсіндірді. Caldera vs. Microsoft: Іс нөмірі: 2:96 cv 645 B. Бұл іс Вашингтондағы Microsoft-ке қарсы антимонополиялық іске ұқсас болды. Юта штатында орналасқан Caldera, Inc. Microsoft-қа қарсы антимонополиялық талап арыз берді, себебі Microsoft Windows 95-ті кодтау арқылы MS DOS, Microsoft өнімі болмаса, дұрыс жұмыс істемейтін бәсекеге қарсы әрекеттер жасады. Caldera-ның талабы осы практика DR DOS-ты балама ретінде пайдалану мүмкіндігін бәсекелестікке кедері келтіретініне байланысты болды. Судья Бенсон Microsoft-тың істің қарастырылуын тоқтату туралы 4 өтінішін қабылдамады. Ақырында, тараптар келісімге келді.