Кіріспе

Флорида Холокост мұражайы – Флорида штатының Санкт-Петербург қаласындағы Бешінші көше, 55 нөмірде орналасқан Холокост мұражайы. 1992 жылы құрылған, 1998 жылы қазіргі орнына көшірілді. Бұрын Холокост орталығы деп аталған мұражай 1999 жылы қазіргі атауымен ресми түрде өзгертілді. Бұл АҚШ-тағы ең ірі Холокост мұражайларының бірі. Оны Уолтер мен Эдит Лобенбергтер құрды, екеуі де нацистік Германиядағы қуғын-сүргіннен қашып, АҚШ-қа көшіп барған неміс еврейлері болды. Холокосттан аман қалған Эли Визель Құрметті төраға болып қызмет етті және 1998 жылғы ашылу салтанатында лентаны қиып тастады. Флорида Холокост мұражайы – Америка мұражайлар одағы аккредитациялаған үш Холокост мұражайының бірі. Мұражай жергілікті қоғам және Холокосттан аман қалғандармен бірлесіп, Холокост тарихы туралы хабардарлықты арттыру және қоғамды біліммен қамту үшін жұмыс істейді.

Құрылтайшылар

Флоридадағы Холокост мұражайы 1992 жылы Уолтер Лоэбенберг және оның әйелі Эдит Лоэбенбергтер құрған. Екеуі де Германияда туып, нацистік қудалаудан қашқан. Уолтер Лоэбенберг Германияның Вэхтерсбах қаласында дүниеге келген, бірақ нацистердің оның әкесін қудалауы және содан кейін отбасылық дүкенді басқарудағы қиындықтарға байланысты Лоэбенбергтер отбасы 1936 жылы Франкфуртқа көшіп барды. 1938 жылы Франкфуртта Лоэбенбергтер отбасы «Кристалл түніне» тап болды, Уолтер мүшесіне тимей құтылып, жасырынуға мәжбүр болды. Соңында, Америка Құрама Штаттарында тұратын тәтесінің көмегімен Уолтер Лоэбенберг сәтті көшіп, ақырында Чикагоға қоныс аударды. 1942 жылы әскерге шақырылғаннан кейін ол Екінші дүниежүзілік соғыстың барлық кезеңінде АҚШ армиясында қызмет етті. Әскери қызметтен кейін Уолтер Эдит Лоэбенбергпен танысып, 1948 жылы олар үйленді.

Мұражай

Мұражай 1992 жылы Уолтер мен Эдит Лобенбергтер құрды. Оның негізгі мақсаты – “барлық нәсілдер мен мәдениеттердің өкілдеріне өмірдің құндылығы мен қадір-қасиетін түсіндіріп, болашақта геноцидтердің алдын алу” болды. Холокост мұражайы бастапқыда Мадейра-Бичтегі Пинеллас округінің еврей қауым орталығынан (JCC) жалға алынған ғимаратта Холокост орталығы ретінде ашылды. Мұражайдың негізінде негіздейтін отыздан астам жыл бойы жиналған Холокост плакаттары болды. JCC-де Холокост орталығы алғашқы көрмесін – «Анна Франк әлемде» атты көрмесін ұйымдастырды, ол алғашқы айда 24 000-нан астам келушіні қызықтырды. Орталық танымал болған соң, оқу семинарлары, лекциялар мен еске алу шараларын өткізе бастады, онда келушілер қатыса алатын болды. Сонымен қатар, орталық жергілікті білім беру жүйесімен байланыс жасады; Тампа шығанағының айналасындағы сегіз округтегі мектептерге оқу құралдары, мұғалімдерді даярлау бағдарламалары, сондай-ақ орталық қызметкерлері мен Холокосттан аман қалғандардың танысу шаралары ұсынылды. 1996 жылға қарай Холокост орталығының өсуіне байланысты үлкен ғимарат қажет болды, сондықтан директорлар кеңесі жаңа ғимаратты сатып алып, жөндеу жұмыстарын жүргізуге шешім қабылдады. Бұл жаңа ғимарат, бұрынғы банк, бұрынғы 4000 шаршы фут кеңістікпен салыстырғанда 27 000 шаршы фут болды. Бұл жобаны Израильде туған сәулетші Ник Бенджакоб жасады. Ол сонымен қатар Дүниежүзілік сауда орталығының астындағы сауда алаңын да жобалаған. Ол жаңа ғимараттың ерекше пішінін жасады, онда үшбұрыштар басым болды, және былай деп түсіндірді: «Екінші дүниежүзілік соғыс дәуірі соншалықты ауыр болғандықтан, мен шеңберлер мен квадраттарды пайдаланғым келмеді, себебі олар толық пішіндер. Мен бұзылған пішін қаладым. Үшбұрыш – бұл қысымды пішін, ол қатаң пішін, мен келушілерге мұражайға кірмес бұрын сезім тудыруды қаладым». Бұл көшу 1998 жылы аяқталды, ал 1999 жылдың қаңтар айында Холокост орталығы ресми түрде Флорида Холокост мұражайы деп аталды. Эль Визель 1998 жылғы ашылу салтанатына қатысты, онда ол Құрметті төраға ретінде қызмет етті.

Тұрақты жинақтау

Флорида Холокост мұражайының тұрақты коллекциясы бірінші қабатта "Тарих, мұра және үміт" атты көрмеде орналасқан. Бұл көрмеде сол кезеңнен қалған әртүрлі артефакттар ұсынылған және Холокост тарихы бойынша жетекші аудиотур түрінде ұйымдастырылған – антисемитизм мен Екінші дүниежүзілік соғысқа дейінгі өмірдің тарихынан бастап, Гитлердің, нацистердің және еврейге қарсы заңдардың қалыптасуымен жалғасады. Басқа құрбандық топтарының, геттолардың және құтқару операцияларының тарихы да көрсетіледі. Көрме концлагерьлер мен жаппай қырып-жою орталықтарына арналған бөлімдермен аяқталады. Соңғы бөлім "Бүгінгі сабақтар" деп аталады, онда келушілер бүгінгі таңдағы басқа геноцидтер мен жеккөрушілік актілер туралы біледі. Тұрақты коллекцияның орталық экспонаты – нацистік режимнің құрбандарын концлагерьлерге тасымалдаған #113 069 5 нөміріндегі жүк вагоны (Гдиня, Польша). Ол Треблинка жаппай қырып-жою орталығынан алынған түпнұсқа рельстердің үстінде орналасқан, бұл Холокост құрбандарына арналған үнсіз құрмет. Сонымен қатар, белгілі суретші және Холокосттан аман қалған Тоби Кнобель Флюктің коллекциясы жақында мұражайдың тұрақты коллекциясына қосылды және мұражай қызметкерлері оны қазірде өңдеуде.

Уақытша экспонаттар

Ғимараттың екінші және үшінші қабаттарында Холокост оқиғаларының көркемдік бейнелеуінен бастап, Нюрнберг процесі сияқты байланысты тақырыптарды ашатын ақпараттық көрмелерге дейін түрлі уақытша экспонаттар ұсынылады. Үшінші қабатта сондай-ақ лекциялар, презентациялар мен іс-шаралар өткізілетін үлкен ашық галерея орналасқан. Қазіргі уақытта инновациялық, интерактивті "Куәліктің өлшемдері" көрмесі көрсетіліп тұр. Бұл көрмеге келушілер Холокосттан аман қалғандардың бұрыннан жазылған бейне сұхбаттарынан нақты уақыт режимінде жауап алатын сұрақтар қоя алады. Бұл жаңа жобада озық фильм түсіру техникасы, арнайы дисплей технологиялары және келесі буынның табиғи тілді өңдеуі біріктіріліп, интерактивті өмірбаян құрылады. Сонымен қатар, "Күнделікті қолданыстағы Матезевот" көрмесінде еврей зираттарындағы қабір тастарының суреттері қойылған. Соғыс жылдарында зираттар жаңа ғимараттар мен аулалар салу үшін бұзылып, матезевоттар жер төсеу, негіздер және ұнтақтау тастары сияқты заттар жасауға пайдаланылды, олардың көпшілігінде қабірде жатқандардың тарихын баяндайтын еврей жазулары сақталған. "Қоршау сымының артындағы адамзаттылық" атты арнайы көрме Флорида тарихындағы көпшілікке беймәлім оқиға – штат бойынша 10 000-нан астам неміс әскері тұтқындарының, соның ішінде Тампадағы МакДилл әуе күштері базасындағы тұтқындалуы туралы мәлімет береді.

Бағдарламалар

Флоридадағы Холокост мұражайы адам құқықтары туралы хабардарлықты арттыру миссиясын жалғастыру мақсатында қоғамда бірнеше бағдарлама жүргізеді. Олардың ішінде "Сөйле, қазір сөйле!" атты көп сессиялық бағдарлама бар, ол студенттерді талқылауға тартуға және Холокосттан аман қалғандар, құқық қорғау органдарының өкілдері мен белсенділер сияқты қонақ спикерлерді шақыруға бағытталған. 2001 жылы құрылған Анна Франк гуманитарлық сыйлығы мектепте және одан тыс жерде гуманитарлық қызмет көрсеткен жоғары сынып оқушыларын марапаттайды. Мұражай Флоридадағы полиция органдарына Холокост кезіндегі неміс полициясының рөлін түсіндіретін "Құқық қорғау және қоғам" (LEAS) сабақтарын ұсынады. Сонымен қатар, "Келешек ұрпақтар" тобы Холокосттан аман қалғандардың қыздары, ұлдары және немерелерінен құралған, олар отбасыларының тарихын айтуға арналған.

Білім

Флорида Холокост туралы білім беруді мемлекеттік мектептерде міндетті түрде енгізген алғашқы штаттардың бірі болды. 1994 жылы заңның қабылдануына мұражайдың маңызды үлесі болды. Флоридадағы Холокост мұражайы мектептерге лекторылар жібереді және сыныптарды мұражайға әкеледі. Білім беру бағдарламасының аясында мұғалімдер Холокост тақырыбын оқыту үшін материалдарды тегін алуға мүмкіндік алады. 2014 жылы АҚШ бойынша жүктің тасымалдану құны 300 долларға бағаланып, 17 штатқа жеткізілді және шамамен 50 000 адамға әсер етті. Флорида Холокост мұражайы сонымен қатар мектеп топтары үшін экскурсияларды ұйымдастырады, оларды тәжірибелі гидтер жүргізеді. Мектеп топтарына арналған экскурсиялар шамамен екі сағатқа созылады және бесінші сыныптан он екінші сыныпқа дейінгі оқушыларға арналған. Мұражай Флорида штатындағы барлық мұғалімдерге арналған мектептен кейінгі тегін семинарлар ұсынады. COVID-19 пандемиясына жауап ретінде Флорида Холокост мұражайы Виртуалды білім беру жұмысын ұйымдастырды.

Еріктілер

Флоридадағы Холокост мұражайы еріктілер бағдарламаларын ұйымдастырады, онда студенттерден бастап егде жастағы адамдарға дейін кез келген адам білім беру процесіне көмектесе алады. Бұл мұражай – жас австриялықтардың Австрия Холокосты еске алу қызметін өтеуге мүмкіндік беретін көптеген халықаралық ұйымдардың бірі.